نَفائِسُ الثَّمَراتِ
حقیقت توبه
حقیقت (توبه) بازگشت به سوی خدا با التزام به انجام دادن آنچه او دوست دارد و ترک آنچه او ناخوش دارد می باشد، پس آن بازگشت از ناخوشایند به سوی دوست داشتنی است، رجوع به سوی دوست داشتنی بخشی از مسمای آن است و رجوع از ناخوشایند بخش دیگر آن است و به همین خاطر خداوند سبحان رستگاری مطلق را به انجام دادن دستورات و ترک محرمات توسط آن معلق نمود و فرمود: {وَتُوبُوا إِلَى اللَّهِ جَمِيعاً أَيُّهَا الْمُؤْمِنُونَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُون} پس هر توبه کننده ای رستگار است و رستگار نمی شود مگر کسی که آنچه به آن دستور داده شده را انجام دهد و آنچه از آن نهی شده را ترک کند و خداوند متعال فرمود: {وَمَنْ لَمْ يَتُبْ فَأُولَئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ} و ترک کننده دستورات ظالم است، همانطور که انجام دهنده محرمات ظالم است و زوال اسم (ظلم) از او تنها با توبه ای که جامع هر دو امر باشد، حاصل می شود، پس مردم دو دسته اند: توبه کننده و ظالم، غیر از این نیست، پس توبه کنندگان همان {الْعَابِدُونَ الْحَامِدُونَ السَّائِحُونَ الرَّاكِعُونَ السَّاجِدُونَ الآمِرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَالنَّاهُونَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَالْحَافِظُونَ لِحُدُودِ اللَّهِ} هستند، پس حفظ حدود الله: جزئی از توبه است و توبه مجموع این امور است و تنها به این دلیل توبه کننده نامیده شده است: بخاطر بازگشتش به سوی امر خدا از نهیش و به سوی طاعتش از نافرمانیش.
مدارج السالکین جزء سوم
وَصَلِّ اللَّهُمَّ عَلَىْ سَيِّدِنا مُحَمَّدٍ وَعَلَىْ آلِهِ وَصَحْبِهِ أَجْمَعِينَ
وَالسَّلامُ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَكاتُهُ
