الأمن الغذائي في الإسلام
الأمن الغذائي في الإسلام

  الخبر: في الأسابيع الماضية، كانت هناك ضجّة حول قضية الأمن الغذائي، والتي قيل إنها سببتها الحرب الروسية الأوكرانية. وقد تفاقم هذا بسبب توقف الحكومة الهندية عن تصدير القمح بسبب موجات الحرارة التي أدّت إلى انخفاض إنتاج القمح. ومع ذلك، وفقاً لوزارة التجارة المحلية وشؤون المستهلك، فإنه من غير المتوقع أن يتأثر المعروض من دقيق القمح في البلاد، حيث تستورد ماليزيا 80% من القمح من أستراليا والباقي من أمريكا وكندا وأوكرانيا. ثم حدث انخفاض مفاجئ في المعروض من الدجاج،

0:00 0:00
Speed:
May 31, 2022

الأمن الغذائي في الإسلام

الأمن الغذائي في الإسلام

(مترجم)

الخبر:

في الأسابيع الماضية، كانت هناك ضجّة حول قضية الأمن الغذائي، والتي قيل إنها سببتها الحرب الروسية الأوكرانية. وقد تفاقم هذا بسبب توقف الحكومة الهندية عن تصدير القمح بسبب موجات الحرارة التي أدّت إلى انخفاض إنتاج القمح. ومع ذلك، وفقاً لوزارة التجارة المحلية وشؤون المستهلك، فإنه من غير المتوقع أن يتأثر المعروض من دقيق القمح في البلاد، حيث تستورد ماليزيا 80% من القمح من أستراليا والباقي من أمريكا وكندا وأوكرانيا. ثم حدث انخفاض مفاجئ في المعروض من الدجاج، ما دفع الحكومة إلى الإعلان عن حلول عدة قصيرة المدى للتعامل مع المشكلة. من بين أمور أخرى، ستوقف الحكومة صادراتها البالغة 3.6 مليون دجاجة شهرياً بدءاً من 1 حزيران/يونيو 2022 حتى تستقر أسعار ومخزون الدجاج في البلاد. إلى جانب ذلك، تخطط الحكومة أيضاً لإنشاء مخزون احتياطي للدجاج وإلغاء التصاريح المعتمدة للدواجن لزيادة فرص مشاركة المستوردين في توفير المزيد من مصادر الدجاج.

التعليق:

إنّ الغذاء هو أحد الاحتياجات الأساسية للإنسان لضمان البقاء بالإضافة إلى جوانب الرعاية الصحية. يحتاج كل إنسان إلى قدر معين من الطعام كل يوم لضمان سلامة وأمن حياته. عن عبيد الله بن محسن: قال رسول الله ﷺ: «مَنْ أَصْبَحَ مِنْكُمْ آمِناً فِي سِرْبِهِ مُعَافًى فِي جَسَدِهِ عِنْدَهُ قُوتُ يَوْمِهِ فَكَأَنَّمَا حِيزَتْ لَهُ الدُّنْيَا».

هذا هو الحديث الذي رواه رسول الله عن الطّعام الذي يحتاجه الشخص يومياً. لقد رتّب الإسلام شؤون الطعام لتعمل وفق طبيعة الإنسان. ينظم الإسلام أيضاً كيفية التغلب على المشكلات الغذائية التي قد توجد في المجتمع والدولة. يمكن أن يحدث نقص الغذاء في مجتمع أو بلد بسبب عوامل عدة بما في ذلك الاحتكارات وتفشي الأمراض والطقس القاسي والكوارث الطبيعية والصراعات الطويلة والحروب وما إلى ذلك. يمكن أن تنتشر مشكلة نقص الغذاء على مستوى العالم، وبشكل أكبر في عالم اليوم، حيث تتمتع البلدان بعلاقات استيراد وتصدير معقدة بعضها مع بعض. ستؤدي هذه العوامل إلى نشوء أزمة الغذاء العالمية التي تندرج تحت مظلة قضايا الأمن الغذائي.

يعني الأمن الغذائي لبلد ما بشكل عام قدرة الدولة على تحقيق الإنتاج الزراعي بمستوى كافٍ أو فائض، لتلبية احتياجات رعاياها، بحيث لا يبقى معتمداً على الغذاء المستورد من البلدان الأخرى. من الناحية السياسية، فإن عدم قدرة أي بلد على توفير الغذاء الكافي لشعبه سيؤدي إلى اعتماد البلد على البلدان الأخرى والسماح لدول أخرى بالسيطرة عليها. اليوم، تعتمد العديد من البلاد الإسلامية عملياً على دول الكفار الأجنبية ليس فقط في طعامهم ولكن تقريباً في جميع جوانب الحياة الأخرى! ليس من الصعب جدا استنتاج أن الهيمنة الرأسمالية لدول الكفار هذه بطبيعتها عرضة لأزمات بشرية لا حصر لها، بما في ذلك أزمة الغذاء التي نمر بها الآن.

لا يمكن إنكار أن أزمة الغذاء يمكن أن تحدث للأسباب المذكورة أعلاه، في الواقع حدث هذا في عهد الخلافة. ومع ذلك، في ظلّ الظروف العادية، من غير المرّجح أن يواجه العالم كله الموقف نفسه في وقت واحد. عندما حدثت المجاعة في المدينة المنورة في عهد عمر الخطاب رضي الله عنه، إلى جانب قيادته المثالية وإدارته الفعالة والبارعة، قام أيضاً بحل مشكلة نقص الغذاء عن طريق تكليف واليه في مصر، عمرو بن العاص، بإرسال الغذاء من مصر إلى الحجاز، إنّ الدولة الإسلامية ملزمة بضمان أن تكون الإمدادات الغذائية كافية دائماً وموزعة بشكل عادل، إما عن طريق شراء الإمدادات أو إحضارها من مناطق أخرى أو بأية وسيلة أخرى. فالشريعة الإسلامية من شأنها أن تحل مشكلة نقص الغذاء. كما يجب على الدولة أن تطبق قواعد الأراضي الصالحة للزراعة بكفاءة على النحو المنصوص عليه في أحكام الشريعة الإسلامية، وأن تبذل باستمرار جهوداً جادة في البحث والتطوير المتعلقين بالأمن الغذائي. كما يشدّد الإسلام على واجب الجمهور في رعاية بعضهم بعضاً. عن ابن عباس: قال النبي ﷺ: «لَيْسَ الْمُؤْمِنُ الَّذِي يَشْبَعُ وَجَارُهُ جَائِعٌ إِلَى جَنْبِه» (السنن الكبرى)

بالإضافة إلى ذلك، هناك أحكام الزّكاة وغيرها من أحكام الإسلام التي تؤكد أن المسلمين إخوة وأنهم يجب أن يكفلوا بعضهم بعضا. باختصار، إذا تمّ تطبيق الإسلام بالكامل في ظلّ دولة الخلافة، فلن يكون الأمن الغذائي مشكلة.

كتبه لإذاعة المكتب الإعلامي المركزي لحزب التحرير

د. محمد – ماليزيا

More from اخبار و تفسیر

ترکیه و رژیم‌های عربی از حماس خواستند سلاح را بر زمین بگذارد

ترکیه و رژیم‌های عربی از حماس خواستند سلاح را بر زمین بگذارد

(مترجم)

خبر:

در نیویورک در روزهای ۲۹ و ۳۰ جولای کنفرانس بین‌المللی بلندپایه سازمان ملل متحد با عنوان «یافتن راه‌حلی مسالمت‌آمیز برای مسئله فلسطین و اجرای راه‌حل دو دولتی» به رهبری فرانسه و عربستان سعودی برگزار شد. در پی این کنفرانس که هدف آن به رسمیت شناختن فلسطین به عنوان یک کشور و پایان دادن به جنگ در غزه بود، یک اعلامیه مشترک به امضا رسید. در کنار اتحادیه اروپا و اتحادیه کشورهای عربی، ترکیه نیز به همراه ۱۷ کشور دیگر این اعلامیه را امضا کرد. این اعلامیه که از 42 ماده و پیوست تشکیل شده بود، عملیات طوفان الاقصی را که توسط حماس انجام شد، محکوم کرد. کشورهای شرکت‌کننده از حماس خواستند سلاح را بر زمین بگذارد و از آن خواستند که اداره خود را به نظام محمود عباس تسلیم کند. (خبرگزاری‌ها، 31 جولای 2025).

تعلیق:

با توجه به کشورهایی که کنفرانس را اداره می‌کنند، وجود آمریکا به وضوح مشخص است و با وجود عدم داشتن قدرت یا نفوذ برای تصمیم‌گیری، همراهی رژیم سعودی، خدمتگزار آن، برای فرانسه واضح‌ترین دلیل بر این مدعاست.

در این راستا، امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، در 24 جولای اظهار داشت که فرانسه رسماً کشور فلسطین را در سپتامبر به رسمیت خواهد شناخت و اولین کشور از گروه کشورهای هفت خواهد بود که به این اقدام دست می‌زند. فیصل بن فرحان آل سعود، وزیر امور خارجه عربستان سعودی، و ژان نوئل بارو، وزیر امور خارجه فرانسه، در این کنفرانس یک کنفرانس مطبوعاتی برگزار کردند و اهداف اعلامیه نیویورک را اعلام کردند. در واقع، در بیانیه صادر شده پس از کنفرانس، کشتارهای رژیم یهود بدون اتخاذ هیچ تصمیم تنبیهی علیه آن محکوم شد و از حماس خواسته شد سلاح خود را بر زمین بگذارد و اداره غزه را به محمود عباس تسلیم کند.

در استراتژی جدید خاورمیانه که آمریکا به دنبال اجرای آن بر اساس توافق‌نامه‌های ابراهیم است، رژیم سلمان نوک پیکان است. عادی‌سازی روابط با رژیم یهود پس از جنگ با عربستان آغاز خواهد شد. سپس کشورهای دیگر از آن پیروی خواهند کرد و این موج به یک ائتلاف استراتژیک گسترش خواهد یافت که از شمال آفریقا تا پاکستان امتداد خواهد داشت. همچنین رژیم یهود به عنوان بخشی مهم از این ائتلاف، ضمانت امنیتی دریافت خواهد کرد. سپس آمریکا از این ائتلاف به عنوان سوخت در درگیری خود با چین و روسیه استفاده خواهد کرد و کل اروپا را زیر بال خود خواهد گرفت و البته علیه احتمال تشکیل دولت خلافت.

مانع پیش روی این طرح در حال حاضر جنگ غزه و سپس خشم امت است که در حال افزایش است و در شرف انفجار است. بنابراین، ایالات متحده ترجیح داد که اتحادیه اروپا، رژیم‌های عربی و ترکیه زمام امور را در اعلامیه نیویورک به دست گیرند. به این امید که پذیرش تصمیمات مندرج در اعلامیه آسان‌تر باشد.

اما وظیفه رژیم‌های عربی و ترکیه، راضی کردن ایالات متحده و محافظت از رژیم یهود است و در ازای این اطاعت، محافظت از خود در برابر خشم مردم خود و زندگی ذلیلانه با خرده‌های قدرت ارزان تا زمانی که دور انداخته شوند یا به عذاب آخرت گرفتار شوند. تحفظ ترکیه بر این اعلامیه، مشروط به اجرای طرح به اصطلاح راه حل دو دولتی، چیزی جز تلاشی برای پوشاندن هدف واقعی اعلامیه و گمراه کردن مسلمانان نیست و هیچ ارزش واقعی ندارد.

در پایان، راه آزادی غزه و کل فلسطین از طریق یک کشور خیالی که یهودیان در آن زندگی می‌کنند، نیست. راه‌حل اسلامی برای فلسطین، حاکمیت اسلام در سرزمین غصب شده است و آن جنگیدن با غاصب و بسیج ارتش‌های مسلمانان برای ریشه‌کن کردن یهودیان از سرزمین مبارک است. و راه حل دائمی و ریشه‌ای، برپایی دولت خلافت راشده و محافظت از سرزمین اسراء و معراج مبارک با سپر خلافت است. ان شاء الله، آن روزها دور نیستند.

رسول الله ﷺ فرمود: «قیامت برپا نمی‌شود تا اینکه مسلمانان با یهودیان بجنگند، پس مسلمانان آنها را می‌کشند، تا جایی که یهودی از پشت سنگ و درخت پنهان می‌شود، پس سنگ یا درخت می‌گوید: ای مسلمان، ای بنده خدا، این یهودی پشت من است، بیا و او را بکش» (روایت مسلم)

نوشته شده برای رادیو دفتر اطلاع‌رسانی مرکزی حزب‌التحریر

محمد امین یلدیریم

آنچه آمریکا می‌خواهد به رسمیت شناختن رسمی کیان یهود است، حتی اگر سلاح باقی بماند

آنچه آمریکا می‌خواهد به رسمیت شناختن رسمی کیان یهود است، حتی اگر سلاح باقی بماند

خبر:

بیشتر اخبار سیاسی و امنیتی در لبنان پیرامون موضوع سلاحی است که کیان یهود را هدف قرار می‌دهد، بدون هیچ سلاح دیگری و تمرکز بر آن توسط بیشتر تحلیلگران سیاسی و روزنامه‌نگاران.

توضیح:

آمریکا می‌خواهد سلاحی را که با یهود جنگیده است به ارتش لبنان تحویل دهند، و برایش مهم نیست که چه سلاحی در دست همه مردم باقی می‌ماند که می‌توان در داخل از آن استفاده کرد، وقتی که منفعتی در این کار برایش باشد، یا بین مسلمانان در کشورهای همجوار.

آمریکا، بزرگترین دشمن ما مسلمانان، آن را به صراحت، بلکه گستاخانه، گفت، هنگامی که فرستاده‌اش باراک از لبنان اظهار داشت که سلاحی که باید به دولت لبنان تحویل داده شود، سلاحی است که می‌توان از آن علیه کیان یهود غاصب فلسطین مبارک استفاده کرد، و نه هیچ سلاح فردی یا متوسط دیگری، زیرا این به کیان یهود آسیب نمی‌رساند، بلکه به آن و به آمریکا و همه غرب در تحریک آن برای جنگ بین مسلمانان به بهانه تکفیری‌ها یا افراط‌گرایان یا واپسگرایان یا عقب‌ماندگان، یا سایر اوصافی که بین مسلمانان به بهانه مذهبی یا قومی یا نژادی، یا حتی بین مسلمانان و غیرمسلمانانی که صدها سال با ما زندگی کرده‌اند و از ما جز حفظ ناموس و مال و جان ندیده‌اند، تغذیه می‌کنند و ما قوانین را همانطور که برای خودمان اجرا می‌کنیم، بر آنها نیز اعمال می‌کردیم، آنچه برای ماست برای آنها نیز هست و آنچه بر ماست بر آنها نیز هست. پس حکم شرعی اساس حکومت نزد مسلمانان است، چه در میان خودشان، و چه در میان خودشان و سایر اتباع دولت.

و تا زمانی که بزرگترین دشمن ما آمریکا می‌خواهد سلاحی را که به کیان یهود آسیب می‌رساند، نابود یا خنثی کند، پس چرا سیاستمداران و رسانه‌ها بر آن تمرکز می‌کنند؟!

و چرا مهمترین موضوعات در رسانه‌ها و در مجلس وزیران، به درخواست دشمن آمریکایی، مطرح می‌شوند، بدون اینکه به طور عمیق در مورد آنها تحقیق شود و میزان خطر آنها برای امت تبیین شود، و خطرناک‌ترین آنها به طور مطلق تعیین مرزهای زمینی با کیان یهود است، یعنی به رسمیت شناختن رسمی این کیان غاصب، و به گونه‌ای که پس از آن هیچ‌کس حق نداشته باشد سلاح، یعنی هیچ سلاحی، برای فلسطین حمل کند، که متعلق به همه مسلمانان است و نه فقط مردم فلسطین، همانطور که سعی می‌کنند ما را متقاعد کنند که انگار فقط به مردم فلسطین مربوط می‌شود؟!

خطر در این است که این امر گاهی تحت عنوان صلح، و گاهی تحت عنوان آشتی، و گاهی تحت عنوان امنیت در منطقه، یا تحت عنوان رونق اقتصادی و گردشگری و سیاسی، و رفاهی که در صورت به رسمیت شناختن این کیان مسخ شده به مسلمانان وعده می‌دهند، مطرح می‌شود!

آمریکا به خوبی می‌داند که مسلمانان هرگز نمی‌توانند به به رسمیت شناختن کیان یهود رضایت دهند، و به همین دلیل می‌بینید که از طریق امور دیگری به سوی آنها خزیده تا آنها را از مهمترین امر سرنوشت‌ساز منحرف کند. بله، آمریکا می‌خواهد ما روی موضوع سلاح تمرکز کنیم، اما می‌داند که سلاح هرچقدر هم قوی باشد، فایده‌ای نخواهد داشت و نمی‌توان از آن علیه کیان یهود استفاده کرد، اگر لبنان رسمی با تعیین مرز با آن، آن را به رسمیت بشناسد، و بدین ترتیب آن را و حقانیتش را در سرزمین فلسطین مبارک به رسمیت شناخته است، به بهانه حاکمان مسلمان و حکومت خودگردان فلسطین.

این به رسمیت شناختن کیان یهود خیانت به خدا و رسولش و مومنان است، و به خون همه شهدایی که ریخته شده و همچنان برای آزادی فلسطین ریخته می‌شود، و با وجود همه اینها، ما هنوز به امت خود امیدواریم که برخی از آنها در غزه هاشم و در فلسطین می‌جنگند، و با خون خود به ما می‌گویند: ما هرگز کیان یهود را به رسمیت نخواهیم شناخت، حتی اگر این همه و بیشتر از آن برای ما هزینه داشته باشد... پس آیا ما در لبنان با به رسمیت شناختن کیان یهود هرچقدر هم که شرایط سخت باشد، موافقیم؟! و آیا با تعیین مرزها با آن، یعنی به رسمیت شناختن آن، موافقیم، حتی اگر سلاح با ما باقی بماند؟! این سوالی است که باید قبل از اینکه خیلی دیر شود به آن پاسخ دهیم.

نوشته شده برای رادیو دفتر اطلاع‌رسانی مرکزی حزب التحریر

دکتر محمد جابر

رئیس کمیته ارتباطات مرکزی حزب التحریر در ایالت لبنان