آیا ټرمپ د روسیې څخه ستړی شوی دی؟
خبر:
زیلینسکي د اوکراین او ناټو ترمنځ د اړیکو پیاوړتیا او د ناټو غړو هیوادونو لخوا د دفاعي لګښتونو زیاتولو باندې ټینګار وکړ. تر دې وړاندې، اکسیس ویب پاڼې څرګنده کړې وه چې امریکا پلان لري چې په لومړي پړاو کې خپلو متحدینو ته نږدې 10 ملیارد ډالر وسلې وپلوري، او وروسته به دا وسلې اوکراین ته واستول شي.
دا معلومات د ټرمپ له هغه څرګندونو وروسته خپریږي چې هغه په سپینه ماڼۍ کې د ناټو عمومي منشي مارک روټه په کوربه توب خبري غونډې ته ویلي وو، که چیرې په 50 ورځو کې له اوکراین سره کومې موافقې ته ونه رسیږو، پر روسیې به 100 سلنه ګمرکي تعرفې ولګوم. (رأي اليوم)
تبصره:
یو ځل بیا د اوکراین د وسلوالو کولو او د لیرې واټن توغندیو سره د هغې د ملاتړ په اړه خبرې کیږي. د امریکا د ادارې په حواله یوه اوکرایني چارواکي ویلي چې امریکا اوکراین هڅولی چې د روسیې په ژوروالي برید وکړي ترڅو روسیه د خبرو اترو میز ته کیناستلو ته اړ کړي او خپلې غوښتنې راکم کړي، دا هغه غوښتنې وې چې د ټرمپ د ادارې له څرګندونو وروسته یې ډیرې لوړې کړې وې، ځکه چې هغه ویلي وو چې اوکراین ته به په وسلو مرسته ونه کړي او هغه سوله او د روسیې او اوکراین د جګړې دوسیه پای ته رسول غواړي، نو روسیې له دغو څرګندونو څخه په نظامي او سیاسي توګه د سخت فشار راوړلو لپاره ګټه پورته کړه او خپلې غوښتنې یې دومره لوړې کړې چې غواړي پر اوکراین باندې د وسلو د ایښودلو او د ناټو او روسیې ترمنځ د یوې بې طرفه سیمې په توګه د پاتې کیدو غوښتنه وکړي، دا ټول روسیه د ټرمپ د ادارې له ګډوډۍ او په لویو او نړیوالو دوسیه کې د ډوبیدو څخه په ګټې اخیستنې سره کوي، تر اوسه یې هیڅ یوه هم نشي حل کولای. په فلسطین کې د یهودانو رژیم له خلکو سره جګړې ډیرې پایلې درلودې چې امریکا یې په رژیم باندې د بشپړ ملاتړ له امله ښکیل او محدوده کړې، او له هغې وروسته له ایران سره جګړه او همدارنګه د سوریې د دوسیې تودیدل، د چین د دوسیې یادونه نه ده شوې، له دې ټولو څخه هیڅ یوه هم حل شوې نه ده، او دا هغه څه دي چې روسیې ته یې دا جرات ورکړی چې په قوي دریځ کې د خپلو غوښتنو غوښتنه وکړي.
دغو ټولو لاسوهنو د ټرمپ اداره دې ته اړ کړه چې یو ځل بیا د نظامي فشار راوړلو ګواښ وکړي ترڅو روسیه اړ کړي چې ډیره معقوله اوسي او د جګړې پای ته رسیدو ته رضایت ورکړي.
همدارنګه څرګنده شوه چې امریکا به له اوکراین سره په وسلو مرسته وکړي، خو د اروپا او ناټو له خزانې څخه، او دا د ټرمپ د ادارې لپاره یو مهم پرمختګ او هغه ګام دی چې امریکا یې غواړي.
انګلستان د خپل دفاع وزیر په ژبه د دې ګام هرکلی وکړ او ویې ویل چې موږ به د اوکراین تر څنګ د روسیې په وړاندې د بشپړې بریا لپاره ودرېږو، په دې معنی چې بریتانیا نه غواړي جګړه پای ته ورسیږي، بلکې د هغې د اوږدولو او د امریکا او روسیې ترمنځ د مستقیمې جګړې رامینځته کولو لپاره کار کوي ترڅو شاید د خپل تیر تاریخ څخه څه ترلاسه کړي، لکه څنګه چې د هغې عادت دی، مکر او فریب او په خپلو سیالو هیوادونو باندې د برید کول.
لنډه دا چې ټرمپ د روسیې او اوکراین ترمنځ یوه پراخه او قوي جګړه نه غواړي، بلکې غواړي د روسیې باندې د خبرو اترو او د جګړې د پای ته رسیدو لپاره فشار راوړي، شاید دا د هغه د ولسمشرۍ د لومړۍ دورې په لومړي کال کې لومړۍ لاسته راوړنه وي. پوښتنه دا ده چې آیا روسیه به نرمه شي؟ که نه، د خپلو ګټو د ترلاسه کولو لپاره به فشار ته دوام ورکړي؟
دا لیکنه د حزب التحریر د مرکزي مطبوعاتي دفتر رادیو لپاره ده
ډاکټر محمد الطمیزي
