مطبوعاتي اعلامیه
په مصر کې د سړک پېښې: د پاملرنې د نشتوالي او د پانګوال نظام د فساد ښکاره نښې
په داسې یوه صحنه کې چې تکرارېږي او په یوه غمجن عادت بدله شوې، خلک څو ورځې وړاندې په یوه نوې ناورین کې راویښ شول چې د المنوفیه ولایت په سیمه ییز سړک کې د یوې ټکر پېښې له امله نهه بې ګناه ژوندونه یې واخیستل، له یوې اونۍ څخه په کمه موده کې هغه ناورین چې زړونه یې وژړل، کله چې اتلس ځوانو نجونو په ورته پېښه کې خپل ژوند له لاسه ورکړ، چې له خپلو مخکینو سره یې یوازې د قربانیانو په شمیر کې توپیر درلود. سیمه ییز سړک - چې نظام تل د "ملي لاسته راوړنې" په توګه ترویج کاوه - د هغو ادعايي لاسته راوړنو تلپاتې شاهدي ده چې واکمنان یې ستاینه کوي، په داسې حال کې چې دوی د رسنیو د دروغو نښو تر شا پټیږي او د خلکو حق ته د دوی په ساده حقونو کې پام نه کوي، چې هغه په داسې لارو کې په امن کې ژوند کول دي چې د دوی ژوند ونه اخلي.
دا غمونه هغه عابره پېښې نه دي چې ځینې یې په تقدیر یا بدمرغۍ توجیه کوي، بلکې دا د خلکو د چارو په اړه د ریښتینې پاملرنې د نشتوالي او په دولتي ادارو کې د اوږدې مودې فساد مستقیمه طبیعي پایله ده، هغه فساد چې ریښې یې د پانګوال نظام له منلو څخه سرچینه اخلي، کوم چې چارې په ګټې اخیستنې سره اندازه کوي او د ګټې او زیان په تله یې تلی، نه د حق او وجیبه په تله، او نه یې د الله تعالی د حلال او حرام په اړه څه فکر دی.
د اسوشیټډ پریس خبري اژانس د جون په 27مه نېټه 2025 کال کې خپور شوي راپور کې ویل شوي چې هغه لارۍ چې د نولس کسانو ژوند یې واخیست، چې اتلس یې ځوانې نجونې وې، په ډېر سرعت روانه وه او هغه خراب سړک د ترمیم نیمګړې چارې لاندې و. خو بیا هم چارواکو په بې بندوباره او د امنیتي تدابیرو پرته پرې د تګ راتګ اجازه ورکړه. او د همدې اژانس د جولای په 5مه نېټه 2025 کال کې په یوه بل راپور کې چې د سیمه ییز سړک په سر د دوو مایکرو بسونو د ټکر په اړه خپور شو، څرګنده شوه چې د بار زیاتوالی، د موټر چلوونکو لخوا د ټاکل شوي سرعت نه مراعاتول او د سړک په رڼا او اشارو کې بې پروايي د دې وژنې مستقیم لاملونه وو. او د دې پر ځای چې د سړکونو په ترمیم، خوندي کولو او د موټر چلوونکو په څارنه کې د دولت د بې غورۍ په اړه پوښتنه وشي، چارواکو ژر تر ژره د خلکو غوسه په لږ تاوان او د "ژور خفګان" او "بیړنیو اقداماتو" په اړه په خالي بیانونو سره کمزوری کړه، لکه دا چې ستونزه د خواخوږۍ په کمښت کې ده نه د پاملرنې په نشتوالي کې!
د ژوند ساتنه د اسلام له لویو موخو څخه ده، کوم چې د سلطان مسؤلیت ګرځوي چې د خلکو ګټې وساتي او د دوی حقونه خوندي کړي، نه دا چې د دوی په پوهاوي کې د جعل کولو او په داسې پروژو سره د دوی په تېروتنې بوخت شي چې ظاهر یې ځلیدونکی او جوهر یې بې پروايي وي. رسول الله ﷺ فرمایلي دي: «وَالْإِمَامُ رَاعٍ وَمَسْؤُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ». دا مسؤلیت یوازې د داسې نظام په رامنځته کولو سره پوره کیږي چې د ژوند چارې په شرعي معیارونو تنظیم کړي نه د بازار او ګټې په معیارونو.
دا سړکونه او عامه تاسیسات د عامه ملکیت څخه دي چې د خلکو یوه ډله ترې ګټه اخلي او دولت باید د کومې بې غورۍ پرته د دوی ساتنه وکړي او د خلکو امنیت تضمین کړي. خو نن چې موږ وینو چې سیمه ییز سړک او نور سړکونه د زیربنايي تاسیساتو د نشتوالي سره مخ دي، سره له دې چې دا د لسګونو زرو کارګرانو او بې وزلو لپاره یوه لویه لار ده، دا د هغه فساد پایله ده چې ریښې یې د پانګوال نظام په جوړښت کې ځغلې دي، کوم چې انسان ته یوازې د ګټې په لیست کې د یوې شمېرې په سترګه ګوري.
د روغتیا او نفوس وزارت او نړیوالو مطبوعاتو د راپورونو له مخې، مصر هر کال د سړک د پېښو له امله له ٧٠٠٠ څخه زیاتې مړینې لیدلي دي، دا هغه شمېره ده چې د ډېرو وسله والو شخړو له قربانیانو څخه هم زیاته ده. د یادولو وړ ده چې د دې ډېره برخه په نویو لارو کې متمرکزه ده لکه سیمه ییز سړک، د صعید چټک سړک او د العلمین سړک، کوم چې څرګندوي چې دا ناورینونه د زړو لارو له امله نه دي، بلکې د عامه پیسو د مدیریت د ذهنیت له امله دي چې د خلکو د خوندیتوب پروا نه کوي. هغه پانګوال نظام چې د خصوصي کولو او د شتمنیو پلور توجیه کوي او زیربناوې د ګټې د راټولولو وسیله ګرځوي، ریښتینې پاملرنه نشي وړاندې کولی، ځکه چې دا هغه مالي بوج ګڼي نه یو شرعي حق.
اسلام انسان ته د یو داسې مخلوق په سترګه ګوري چې الله تعالی ورته عزت ورکړی دی، او د هغه د ژوند، مال او عزت ساتنه د خپل ځان لپاره یو هدف ګڼي، او دولت مکلف کوي چې د دې لپاره اړین هر څه خوندي کړي. د اسلام د دولت په سیوري کې سړکونه ساتل کیږي او د امنیت لپاره په اړینو مشخصاتو سمبال کیږي؛ د کافي رڼا، د مناسب سرعت ټاکل، د بار کتنه، د تګ راتګ وخت ټاکل، د خنډونو ایښودل او په ژوند کې د بې پروايي کوونکو په وړاندې د شرعي سزاګانو پلي کول. همدارنګه اسلامي دولت ځان مکلف ګڼي چې د سړکونو د ساتنې لپاره اړینې پیسې د بخشش په توګه نه، بلکې د شرعي وجیبې په توګه ځانګړې کړي.
هغه څه چې د 18 نجونو په ناورین او د 9 قربانیانو په ناورین کې وشول، د یوې اوږدې لړۍ یوه پاڼه ده چې له کلونو راهیسې د یوه داسې نظام په سیوري کې لیکل کیږي چې یوازې د نفوذ لرونکو خلکو او د دوی بانکي حسابونو ګټو ته پام کوي. او که ځینې وايي چې "دا پېښې تقدیري دي"، شریعت موږ ته ښيي چې تقدیر له مسؤلیت څخه نه خلاصوي، بلکې د خلکو د ساتنې لپاره د شرعي کړنو پرېښودل یو داسې تقصیر دی چې محاسبه یې اړینه ده. الله تعالی فرمایلي دي: ﴿وَلَا تَقْتُلُوا أَنفُسَكُمْ إِنَّ اللهَ كَانَ بِكُمْ رَحِيماً﴾ نو د هغه نظام حال څه دی چې هر کال په سلګونو ژوندونه په اسفالټ باندې قرباني کیږي او یوازې د خواخوږۍ په بیان یا لږ تاوان سره حرکت کوي؟!
د دې ناورینونو درملنه د غندنې په بیانونو او نه د اصلاحاتو په ژمنو سره نه کیږي، بلکې د داسې نظام په جوړولو سره کیږي چې په شریعت سره حکومت وکړي او د خلکو چارې د هغه د احکامو سره سم پرمخ بوځي، په فاسدانو ګوزار وکړي او خپل کارونه د حلال او حرام په معیار سره تنظیم کړي نه د "پانګې اچونې د بیرته راستنېدو" په معیار سره! او دا پانګوال نظام چې د خلکو د بې وزلۍ، ناروغیو او د سړکونو د ناورینونو څخه د ژغورلو څخه عاجز دی، هماغه نظام دی چې فساد ټینګوي، له اسلام سره دښمني کوي او د خلافت د رامنځته کېدو مخه نیسي، هغه خلافت چې یوازې د دې توان لري چې د خلکو ژوند او عزت یو لومړیتوب وګرځوي نه تبلیغاتي وسیله.
نن ورځ اسلامي امت د یو څرګند انتخاب په وړاندې دی: یا به د یوه داسې پانګوال نظام برمته پاتې شي چې خپل زامن په لارو کې وژني او په کورونو کې یې وږي ساتي او په درواغو شعارونو سره یې غولوي، او یا به د نبوت په منهج باندې د خلافت د رامنځته کولو لپاره حرکت وکړي، هغه خلافت چې د الله تعالی حکم قائموي او خلکو ته په خوندي او باعزته ژوند کې خپل حقونه بېرته ورکوي.
دا هغه ژوندونه دي چې هره ورځ د مصر او د مسلمانانو د نورو هیوادونو په لارو کې له لاسه ورکول کیږي، زموږ د دې خبرې په رښتینولۍ باندې عادلانه شاهدي ده چې د امت لپاره نجات یوازې په اسلام کې دی، نظام، حکومت او رهبري. او دا پاکه وینه ټولو هغو کسانو ته یو غږ دی چې په زړه کې یې د ایمان ذره پاتې ده چې د حق او عدالت د دولت د رامنځته کولو لپاره کار وکړي، ترڅو امت د الله تعالی په نازل شوي حکم سره حکومت وکړي او د انحصار، فساد او بې غورۍ زنځیرونه مات کړي، ﴿الَّذِينَ إِنْ مَكَّنَّاهُمْ فِي الْأَرْضِ أَقَامُوا الصَّلَاةَ وَآتَوُا الزَّكَاةَ وَأَمَرُوا بِالْمَعْرُوفِ وَنَهَوْا عَنِ الْمُنكَرِ وَلِلَّهِ عَاقِبَةُ الْأُمُورِ﴾.
د حزب التحریر مطبوعاتي دفتر
په مصر ولایت کې