په ځنګل کې د یو کس وژل نه بخښونکې جرم دی
او د ټول ملت وژل د غور وړ موضوع ده!
د معیارونو په سیاست کې دا تضاد او دوه ګونې تګلاره د نړیوالې جوړجاړې رسوا کوي.
کله چې یو کس په یوه ځای کې وژل کیږي، ټوله نړۍ راپورته کیږي او کنفرانسونه جوړیږي، مګر کله چې یو ټول ملت وژل کیږي، د بحث، شخړې او سیاسي بیوروکراسۍ دروازه پرانیستل کیږي.
د خیانت شورا د یهودانو د ادارې په غوښتنه په حماس کې د یهودي بندیانو په اړه د بحث لپاره غونډه کوي، په داسې حال کې چې د فلسطین خلک د لوږې له امله مري او ښارونه یې د خپلو اوسیدونکو په سرونو نړیږي او د نړۍ د چوپتیا په وړاندې ژوندي ښخ کیږي.
د نړیوالو بنسټونو لکه ملګري ملتونه، د امنیت شورا او نورو په خوځښت کې ټاکنیز چلند د نړۍ په مخ کې د ظالم په ګټه کارول کیږي. چیرې چې د یو اړخ بندیانو ته پاملرنه کیږي، په داسې حال کې چې نړۍ د نیواک، محاصرې او ویجاړۍ لاندې د ملیونونو انسانانو کړاوونه له پامه غورځوي.
دا په معیارونو کې دوه ګونې تګلاره ده چې د ټول ملت وژل په داسې نړۍ کې "نظر" ته اړوي چې "د بشري حقونو" شعارونه په نړیوالو منبرونو کې مخکښ دي.
دا اوس څرګنده ده چې د دوی په نزد د انسان ارزښت د هغه په انسانیت نه بلکې د هغه په تابعیت پورې اړه لري، یا دا چې هغه د لوېدیځو قدرتونو ګټو ته څومره نږدې دی، او د ډیموکراسۍ مشره امریکا یې په سر کې ده!
دا توپیر نور یوازې یو بلاغي استعاره نه ده، بلکې یو واقعیت دی چې موږ هره ورځ ژوند کوو. کله چې یو بې ګناه سړی ووژل شي، د رسنیو کیمرې حرکت کوي، راپورونه لیکل کیږي او غونډې جوړیږي؛ مګر کله چې په غزه کې یوه ټوله سیمه بمبار شي، یا کورنۍ د کنډوالو لاندې له منځه یوړل شي، یا ماشومان د خاورو لاندې ژوندي ښخ شي، صحنه "د پلټنو موضوع" کیږي او سرلیکونه بیا لیکل کیږي ترڅو د "نښتو"، "تاوتریخوالي" یا "د ځان دفاع حق" په اړه خبرې وکړي!
له دې څخه بده دا ده چې د شرم او رسوایۍ نړیواله شورا د حماس سره د بندیانو په اړه د بحث لپاره غونډه کوي، په داسې حال کې چې هره ورځ لسګونه بلکې سلګونه فلسطینیان مري!
هیڅوک د هغو فلسطیني بندیانو په اړه خبرې نه کوي چې خپل عمرونه یې د زندانونو تر شا تیر کړي، یوازې د دې لپاره چې دوی د خپلې ځمکې او ناموس څخه دفاع کړې ده. او هیڅوک د هغو "ځیرکو" بمونو حساب نه اخلي چې د کډوالو په کمپونو غورځول کیږي!
دا دوه ګونې تګلاره نه یوازې اخلاقي ده، بلکې قانوني هم ده، نړیوال قانون - لکه څنګه چې دوی ادعا کوي - د دې لپاره جوړ شوی چې په ټولو باندې تطبیق شي، مګر دا اوس په ټاکنیز ډول د لویو قدرتونو په خوښه تطبیق کیږي.
زه دا په ترخه توګه وایم: دا د لویدیځ تمدن په تندي کې د شرم نښه ده!
موږ حق لرو چې پوښتنه وکړو: ایا د فلسطیني وینه ارزانه ده؟ ایا ستاسو په اساسي قوانینو کې د اشغال په وړاندې مقاومت ترهګري ده، په داسې حال کې چې خپله اشغال توجیه کیږي؟ ایا د انسان ارزښت د هغه څه له مخې ټاکل کیږي چې رسنۍ یې پریکړه کوي؟
د دې غمونو په اړه د نړۍ چوپتیا د دوی په اړه د ناپوهۍ معنی نلري، بلکې په ضمني توګه جوړجاړی دی. تر هغه وخته پورې چې په دې نړۍ کې داسې خلک وي چې د ټول ملت وژل "د غور وړ موضوع" بولي، نو هغه انسانیت چې تاسو یې ستاینه کوئ یوازې دروغ او بهتان دی!
ای مسلمانانو: که موږ یوه اداره درلودلای چې زموږ او زموږ د کرامت څخه دفاع وکړي، نن به موږ دې ته اړ نه وای چې د ملتونو شوراګانو ته مراجعه وکړو، د خپلو وروڼو د وینې بهیدل ودروو.
زموږ د دولت او عزت او کرامت نشتوالی هغه څه دي چې زموږ وینه یې روا کړې او زموږ غږونه یې په داسې نړۍ کې له پامه غورځولي چې یوازې په زور پیژني او یوازې هغه څوک ته درناوی کوي چې پریکړه لري. او د خپل دولت په نشتوالي کې به موږ یوازې د خبرو اترو لپاره مواد یو، نه په هغې کې یو اړخ.
هغه څه چې نن ورځ په فلسطین او زموږ په نورو اسلامي هیوادونو کې پیښیږي، یوازې یوه بشري غمیزه نه ده، بلکې دا زموږ د دولت او عزت د نشتوالي مستقیمه پایله ده، او که دا دولت موجود وای، نو معادله به بدله شوې وه او د حق غږ به اوچت شوی و او بریالی به شوی و.
ای مسلمانانو، سیلاب خپل اوج ته رسیدلی دی. او که موږ یو دولت درلودلای چې زموږ یووالی راټول کړي، نو د یهودانو اداره او د هغې تمثال به د مسلمانانو د وینې د سپیڅلتیا د سرغړونې جرات نه کاوه. اوس وخت رارسیدلی دی چې موږ پوه شو چې زموږ عزت په پیروۍ او نه په غوښتنو کې دی، بلکې خپلې حقیقي پروژې ته په راستنیدو کې دی: د خپل دولت جوړول، چې له لارې یې موږ خپل تیت پرکوالی سره یوځای کوو او خپل عظمت او کرامت بیرته ترلاسه کوو. پرته له دولته، موږ به تیت پرک خلک، کمزوري هیوادونه او بې پلوي قضیې پاتې شو.
او دا د تحریر ګوند دی، هغه مخکښ چې خپل خلک نه غولوي، تاسو ته بلنه درکوي چې د هغه سره یوځای کار وکړئ ترڅو دا وظیفه ترسره کړئ، چې له لارې یې حقونه خوندي کیږي او ژوندونه ساتل کیږي ... او که دا د خدای په رضا سره ترسره شي، نو د عزت سهار راروان دی، که څه هم د ذلت شپه اوږده شي!
دا د تحریر ګوند د مرکزي مطبوعاتي دفتر د راډیو لپاره لیکل شوی
مؤنس حمید – د عراق ولایت