"انهيار الأسرة" في المجتمعات الغربية العلمانية الجزء الأول: واقع الانهيار الأسري في الدول العلمانية الغربية
October 03, 2018

"انهيار الأسرة" في المجتمعات الغربية العلمانية الجزء الأول: واقع الانهيار الأسري في الدول العلمانية الغربية

"انهيار الأسرة" في المجتمعات الغربية العلمانية

الجزء الأول:

واقع الانهيار الأسري في الدول العلمانية الغربية

(مترجم)

في نيسان/أبريل 2008، ألقى القاضي بول كولريدج وهو القاضي المسؤول عن محاكم الأسرة في جنوب غرب إنجلترا خطابا أمام محامي الأسرة من منظمة "الحل"، حيث وصف الحياة الأسرية في بريطانيا بـ"الانهيار" والذي هو وباء التفكك الأسري. وقال إن "عددا كبيرا من الأسر الآن متكونة من أطفال تربيهم أمهات لديهن أطفال من عدد من الآباء المختلفين الذين لا يشاركون أياً من أبنائهم في حياتهم أو في دعمهم أو تنشئتهم... وهذه الأسر ليست مهملة فهي تشكل جزءاً من تجارة محاكم الأسرة". وتابع قائلا: "تقريبا كل المشاكل التي يعاني منها المجتمع يمكن أن تعزى مباشرة إلى انهيار الحياة الأسرية، ونحن نعلم ذلك، ابحث في سبب وجود كل طفل في نظام الرعاية أو نظام قضاء الشباب وستكتشف أسرة مكسورة وكذلك مدمن مخدرات ومدمن الكحول، حتى أولئك الأطفال الذين يتغيبون عن المدرسة أو الذين لا يحسنون التصرف في المدرسة. اخدش سطح هذه الحالات وستعثر على عائلة بائسة تشرف عليها علاقة مختلة ومكسورة بين الوالدين أو لا مشرف لها".

وجاء هذا الوصف العليل للحياة الأسرية في بريطانيا في أعقاب الأخبار الأخرى، بما في ذلك انخفاض معدلات الزواج في إنجلترا وويلز إلى أدنى مستوى لها منذ بدأت السجلات في عام 1862م (مكتب الإحصاءات الوطنية (أونس)) ووجود ارتفاع في معدلات الطلاق إلى أعلى مستوى لها منذ عام 1996. وقد ترددت هذه الآراء المتعلقة بانهيار هيكل الأسرة في بريطانيا أيضا من قبل العديد من السياسيين والأكاديميين والمعلمين في البلاد. بما فيهم روبرت ويلان من مركز أبحاث سيفيتاس: معهد دراسات المجتمع المدني، الذي كثيرا ما ينصح الحكومة البريطانية بشأن القضايا المدنية، فقد وصف التفكك الأسري بأنه مشكلة كبيرة جدا لمساعدة الدولة على حلها. وقال إن "الدولة قد تكون قادرة على صب المال وقصف الأطفال بمساعدة إذا كانت هناك نسبة ضئيلة من الأسر المتفككة، لكنها لا تستطيع التعامل مع مشكلة على هذا النطاق". كما قال كارين وودال من مركز الأسر المنفصلة: "انفصال الأسرة هو في الواقع حقيقة من حقائق الحياة في بريطانيا في جميع أنحاء المجتمع. إذا أحصيت أعداد أجداد الأطفال الذين انفصلوا عن آبائهم والبالغين من الأزواج وغيرهم من الآباء المنفصلين، فمن المرجح أن الطلاق والانفصال هو قضية تؤثر على نصف السكان". كما قال المعلمون والمحاضرون في المؤتمر السنوي لعام 2008 لرابطة المعلمين بأن هناك "حلقة سامة" من الانهيار العائلي الذي يؤثر على قدرة الأطفال على التعلم فضلاً عن صحتهم العقلية ورفاهيتهم.

وعلى مدى العقد الماضي،كان حجم الانهيار في وحدة الأسرة في بريطانيا قد ازداد. في الواقع، فقد كان في الهاوية. حذر كريستيان غي، مدير مركز (العدالة الاجتماعية)، وهو مركز تفكير بريطاني يقدم المشورة بشأن القضايا الاجتماعية في بريطانيا، في تقرير نشر في عام 2013 بعنوان "الأسر المتفككة: ومسائل الاستقرار" قال بأن هناك ""تسونامي" من انهيار الأسرة ضرب البلاد". وقال إن التكاليف البشرية والاجتماعية والمالية "مدمرة" للأطفال والكبار على حد سواء ولكن بغض النظر عن مواجهة هذه "الطوارئ" الوطنية، إلا أن استجابة السياسيين من اليسار واليمين كانت "ضعيفة".

هذا التسونامي من انهيار الأسرة يتجلى في الدول في جميع أنحاء العالم الغربي. ففي بريطانيا يبلغ معدل الطلاق 42٪ (وفقاً لمكتب الإحصاءات الوطنية). وفي عام 2012 كان هناك 13 حالة طلاق كل ساعة في إنجلترا وويلز. وفي أمريكا 53٪ من الزيجات تنتهي بالطلاق، وفي السويد نسبتها 64٪، وفي بلجيكا 70٪ (بحسب أرقام من رجال الأعمال من الداخل). ووفقا للمكتب الإحصائي للجماعات الأوروبية (يوروستات)، تضاعف معدل الطلاق بين عامي 1965 و2013 في بلدان الاتحاد الأوروبي الـ28.

وقد صاحب هذه الزيادة الضخمة في الطلاق زيادة كبيرة في الأسر وحيدة الوالد - الأسر التي يعيش فيها الطفل مع أمه أو أبيه. وفي بريطانيا، ارتفع عدد الأسر وحيدة الوالد بنسبة تتراوح بين 25 في المائة إلى حوالي 2 مليون أسرة في الفترة ما بين عامي 1996 و2012، وتمثل الآن ربع جميع الأسر التي لديها أطفال معالون. في الواقع، وفقا للأرقام الحكومية، فإن ما يقرب من نصف مَن أعمارهم 15 سنة في البلاد لا يعيشون مع والديهم بشكل طبيعي. وفي التجمعات المحلية الأشد فقرا، يرتفع هذا المعدل إلى 2/3 من جميع المراهقين. وترأس الأمهات الغالبية العظمى (92 في المائة) من الأسر الوحيدة الوالد التي لديها أطفال معالون، وكثيرون يكافحون من أجل تربية أطفالهم بمفردهم، في حين إنهم أيضا هم المزود الوحيد لأسرهم. وفي كل عام، ينضم 20.000 شخص معظمهم من النساء إلى أولئك الذين يربون أطفالهم وحدهم. والنتيجة هي أن أعدادا كبيرة من الأطفال في بريطانيا، 1 من كل 3 في الواقع، يكبرون دون أب في المنزل، مع ما يقدر بنحو 1-2 مليون منهم حرموا من أي اتصال هادف مع آبائهم (وفقاً لمكتب الإحصاءات الوطنية)، وكثير منهم ليس لديهم أي اتصال على الإطلاق بآبائهم. وأظهر الرقم الرسمي لتسجيل المواليد لعام 2015 أن أكثر من نصف الأمهات المراهقات الجدد لا يعشن مع الأب أو أن اسم الأب غير مسجل. ويذكر معهد الأبوة أنه عندما يبلغ الطفل 16 عاما من عمره، فإن 1 من كل 6 أطفال في بريطانيا لا يرون والدهم على الإطلاق. وقال ديفيد كاميرون، رئيس الوزراء البريطاني السابق في خطابه في مؤتمر حزب المحافظين 2015 "اليوم، المراهقون ممن يسعون للحصول على شهادة الثانوية هم أكثر ميلاً لامتلاك الهاتف الذكي بدلاً من أب يعيشون معه".

إنها قصة مماثلة لما هو الحال في دول علمانية غربية أخرى. فوفقا لتعداد أمريكا لعام 2010، يعيش 1 من بين كل 3 أطفال في أمريكا (الـ15 مليون) بدون أب، ويعيش ما يقرب من 5 ملايين طفل دون أم. وفي بعض المناطق الحضرية، يوجد طفل واحد فقط من بين كل 10 أطفال يعيش مع أبيه.

إلى جانب هذا الوباء من انهيار الأسرة داخل الدول الغربية العلمانية كان الانخفاض الهائل في معدلات الزواج داخل هذه البلدان على مدى العقود القليلة الماضية. ووفقا للمكتب الإحصائي للجماعات الأوروبية، بين عامي 1965 و2013، انخفض معدل الزواج في بلدان الاتحاد الأوروبي الـ28 بما يقرب من 50٪ من حيث القيمة النسبية. في بريطانيا، على مدى السنوات الأربعين الماضية، انخفضت نسبة السكان البالغين المتزوجين من حوالي 70٪ من السكان إلى أقل من النصف. وشهد عام 2013 أدنى معدل زواج في السجل. ووفقا لمكتب الإحصاءات الوطنية، لن يتزوج سوى نصف المراهقين اليوم في البلد. وفي معظم بلدان الشمال الأوروبي مثل آيسلندا والدنمارك والنرويج، لا تتزوج سوى حوالي 30 في المائة من النساء، بينما ينخفض ​​ذلك إلى أقل من 20 في المائة من النساء اللواتي تتراوح أعمارهن بين 25 و29 عاما (worldatlas.com).

وعلى النقيض من هذا الانخفاض في معدلات الزواج، فإن السكن المشترك (الأزواج الذين يعيشون معا خارج إطار الزواج) داخل الولايات الغربية قد صعدت السماء عندما أصبحت معترفاً بها في المجتمعات الليبرالية كشكل مقبول من "هيكل الأسرة"، أخلاقيا على قدم المساواة مع الزواج. وهكذا، في بريطانيا، فإن أقل من 1% من البالغين الذين تقل أعمارهم عن 50 عاما يعيشون سوياً خارج إطار الزواج وذلك عام 1960، وقد ارتفعت هذه النسبة إلى 1 من كل 5 اليوم (مكتب الإحصاءات الوطنية)، حيث أصبحت تضم 3.3 مليون أسرة. والواقع أن العيش خارج إطار الزواج كان أسرع أنواع الأسر نموا على مدى العقدين الماضيين في البلد. هذا على الرغم من أن التقرير بعد التقرير، والدراسة تلو الدراسة كشفت أن الزواج هو الطريقة الأكثر استقرارا لإنجاب الأطفال، مع كون الأسر على أساس المعيشة خارج إطار الزواج أكثر عرضة للانفصال عن تلك القائمة على الزواج. ووفقا للأرقام الصادرة عن مؤسسة الزواج، فإن الأطفال البريطانيين المولودين لأبوين غير متزوجين هم أكثر عرضة بنسبة 94٪ لرؤية انفصال آبائهم قبل سن 12 عاما مقارنة بالأطفال المولودين لأبوين متزوجين.

ونتيجة لهذا النمط من الحياة الليبرالية في الغرب، فإنه ليس من المستغرب بالتالي أن الولادات خارج نطاق الزواج ارتفعت في هذه الدول. وتشير أرقام المكتب الإحصائي للجماعات الأوروبية إلى أن نسبة المواليد الأحياء خارج إطار الزواج في بلدان الاتحاد الأوروبي الـ28 في عام 2014 بلغت 42 في المائة. وفي عام 2015، تجاوز عدد الولادات خارج إطار الزواج عدد الولادات داخل الزواج في عدة دول أعضاء في الاتحاد الأوروبي: فرنسا - 59 في المائة، السويد - 55 في المائة، الدنمارك - 56 في المائة، إستونيا وسلوفينيا (58 في المائة) (يوروستات). في بريطانيا، ولد ما يقرب من النصف (47٪) من جميع الأطفال خارج الزواج (مكتب الإحصاءات الوطنية)، في حين إن النسبة كانت في عام 1940 حوالي 6٪. ووفقا لدراسة أجراها أكاديميون في جامعة جون هوبكنز الأمريكية، نشرت في عام 2012 فإن 57٪ من الآباء والأمهات في أمريكا الذين تتراوح أعمارهم بين 26-31 أنجبوا أطفالاً خارج إطار الزواج.

وبالإضافة إلى تسونامي انهيار الأسرة في الغرب، هناك أيضا مشاكل رئيسية أخرى تؤثر على الحياة الأسرية، مثل ضيق الوقت الذي يقضيه الآباء مع الأطفال نظرا لأن كلا من الأب والأم يطالبان بتوقعات عمل مما يحد من الزيجات أيضا؛ معاناة "الأم المثالية" التي تكافح من أجل تحقيق التوازن بين مسؤوليات الحياة المنزلية مع وظيفة عالية الأجر؛ وتقلص حجم الوحدة الأسرية مع اختيار الأزواج أن يكون عدد الأطفال أقل أو حتى لا يوجد أطفال على الإطلاق مما تسبب في فجوة وجود "الطفل" في عدد من البلدان بما في ذلك فرنسا وألمانيا وإسبانيا، مما أدى إلى شيخوخة السكان وعدد أقل من الشباب بالمقارنة مع عدد كبار السن.

ومن الواضح أن انخفاض قيمة الحياة الأسرية في بريطانيا وفي كثير من المجتمعات العلمانية الغربية الأخرى، كما هو الحال بالنسبة لعواقب الأسر المتفككة أو المختلة دمرت حياة الكثيرين، ولا سيما الأطفال وزرعت العديد من المشاكل الاجتماعية لهذه الدول. ووصف القاضي بول كولريدج هذا الانهيار العظيم في بريطانيا بأنه "... حالة لا تنتهي أبدا من البؤس الإنساني". ونهر متواصل من المحنة للإنسان".

الجزء الثاني من هذه المقالة سوف يدرس الأسباب الجذرية للانهيار الأسري في الدول الليبرالية العلمانية الغربية.

كتبته للمكتب الإعلامي المركزي لحزب التحرير

د. نسرين نواز

مديرة القسم النسائي في المكتب الإعلامي المركزي لحزب التحرير

More from Makaleler

Nَفائِسُ الثَّMَرATI - Ârifin dili kalbinin ardındadır

Nَفائِسُ الثَّMَرATI

Ârifin dili kalbinin ardındadır

Hasan el-Basri çok konuşan bir adam duydu ve şöyle dedi: Ey kardeşimin oğlu, dilini tut, çünkü denildi ki: Bir dilden daha çok hapsedilmeye layık bir şey yoktur.

Rivayet edildiğine göre, Peygamberimiz sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurmuştur: (İnsanları cehennemde burunları üzerine sürükleyen, dillerinin kazandıklarından başka bir şey midir?) Darimi mürsel olarak, İbn Abdülber, İbn Ebi Şeybe ve İbnü'l-Mübarek rivayet etmiştir.

Ve şöyle derdi: Ârifin dili kalbinin ardındadır, konuşmak istediği zaman düşünür, eğer konuşmak lehine ise konuşur, aleyhine ise susar. Cahilin kalbi ise dilinin ardındadır, aklına bir söz geldiğinde hemen söyler.

Hasan el-Basri'nin Edepleri, Zühdü ve Öğütleri

Ebu'l-Ferec İbnü'l-Cevzi

Allah'ım, Efendimiz Muhammed'e, ailesine ve tüm ashabına salat eyle.

Allah'ın selamı, rahmeti ve bereketi üzerinize olsun.

İslam, Sudan'a Nasıl Girdi?

İslam, Sudan'a Nasıl Girdi?

Günümüzdeki coğrafyasıyla bilinen Sudan, Müslümanların girişinden önce birleşik bir siyasi, kültürel veya dini varlık değildi; aksine farklı ırklar, etnik kökenler ve inançlar arasında dağılmıştı. Kuzeyde, Nübye halkının yaşadığı yerde, Ortodoks Hıristiyanlık bir inanç olarak yaygındı ve farklı lehçeleriyle Nübye dili, siyaset, kültür ve iletişim diliydi. Doğuda ise Becce kabileleri yaşıyordu ve bu kabileler Hami kökenliydi (Nuh'un oğlu Ham'a atfen), kendilerine özgü bir dilleri, ayrı bir kültürleri ve kuzeydeki inançtan farklı bir inançları vardı. Güneye doğru ilerlediğimizde ise belirgin ten renkleri, özel dilleri ve putperest inançlarıyla Zenci kabilelerini buluruz. Aynı durum batı için de geçerlidir. ([1])

Bu çeşitlilik ve etnik ve kültürel çoğulluk, İslam'ın girişinden önceki Sudan'daki demografik yapının en belirgin özellikleridir ve Sudan'ın Kuzeydoğu Afrika'da stratejik bir coğrafi konuma sahip olması başta olmak üzere çeşitli faktörlerden kaynaklanmaktadır. Afrika Boynuzu'nun kapısı, Arap dünyası ve Kuzey Afrika ile Sahra Altı Afrika arasında bir bağlantı halkasıdır. Bu konum, tarih boyunca medeni ve kültürel iletişimde ve siyasi ve ekonomik etkileşimlerde önemli bir rol oynamasını sağlamıştır. Buna ek olarak, dünyanın en önemli ticaret yollarından biri olan Kızıldeniz üzerinde hayati deniz çıkışlarına sahiptir.

Sahabelerin Habeşistan topraklarına ilk hicreti (Peygamberliğin beşinci yılında, yani davetin ilanının ikinci yılında) gelişmekte olan İslam ile Doğu Sudan toplumları arasındaki erken temasın ilk işareti olarak kabul edilebilir. Hicretin amacı başlangıçta Mekke'deki zulümden güvenli bir sığınak aramak olsa da, bu adım Afrika ve Sudan coğrafyasında ilk İslami varlığın başlangıcını temsil ediyordu. Peygamber ﷺ, hicretin 6. yılında elçisi Amr bin Ümeyye ile birlikte Necaşi'ye İslam'a davet ettiği bir mektup göndermiştir ([2]) ve Necaşi de kabul ettiğini gösteren bir mesajla cevap vermiştir.

Ömer bin Hattab döneminde Amr bin As tarafından Mısır'ın fethiyle, Nübye halkı tehlikeyi hissetti, zira İslam devleti özellikle Sudan Nübye krallıklarının stratejik ve coğrafi uzantısı olan Yukarı Mısır'da, kuzey Nil Vadisi üzerindeki idari ve siyasi etkisini pekiştirmeye başlamıştı. Bu nedenle Nübye krallıkları, bir savunma tepkisi olarak Yukarı Mısır'a önleyici saldırılar başlattı. Halife Ömer bin Hattab (r.a.), Mısır valisi Amr bin As'a, Mısır'ın güney sınırlarını güvence altına almak ve İslami daveti tebliğ etmek için Sudan'daki Nübye topraklarına müfrezeler göndermesini emretti. Bunun üzerine Amr bin As, 21 Hicri yılında Ukbe bin Nafi el-Fihri komutasında bir ordu gönderdi, ancak ordu geri çekilmek zorunda kaldı, zira Nübye halkı onlara büyük bir şiddetle karşı koydu ve Müslümanların çoğu gözlerini kaybetti; çünkü Nübye halkı ok konusunda çok yetenekliydi, gözleri bile hedef alarak isabetli atışlar yapıyorlardı, bu yüzden Müslümanlar onlara "Göz Atıcılar" adını vermişlerdi. 26 Hicri yılında (647), Osman bin Affan döneminde Abdullah bin Ebi Sarh Mısır'a vali olarak atandı ve iyi donatılmış bir seferle Nübye halkıyla karşılaşmaya hazırlandı ve 31 Hicri / 652 yılında Hıristiyan Nübye Krallığı'nın başkenti olan Dongola'ya* kadar güneye inmeyi başardı ve şehri şiddetle kuşattı. Barış ve uzlaşma istediklerinde, Abdullah bin Ebi Sarh bunu kabul etti([3]). Ve onlarla "Bakt" sözleşmesi veya anlaşması** olarak adlandırılan bir barış anlaşması yaptı ve Dongola'da bir cami inşa etti. Araştırmacılar Bakt'ın anlamı üzerinde çalıştılar, bazıları Latince (Pactum) olduğunu ve anlamının anlaşma olduğunu söylediler, ancak tarihçiler ve yazarlar bu barışı Müslümanların uzlaştıkları kişilere cizye yüklediği diğer barış anlaşmaları gibi görmüyorlar, aksine Müslümanlar ve Nübye halkı arasında bir anlaşma veya ateşkes olarak kabul ediyorlar.

Abdullah bin Ebi Sarh onlara Müslümanların onlarla savaşmayacağına dair güvence verdi ve Nübye halkının Müslümanların topraklarına yerleşmeden geçmelerine izin verdi ve Nübye halkı ülkelerine gelen Müslümanları veya müttefikleri ülkeden çıkana kadar korumakla yükümlüydü([4]). Ayrıca Müslümanların Dongola'da inşa ettikleri camiyi korumak, süpürmek, aydınlatmak ve saygı göstermek, ibadet edenleri engellememek ve her yıl en iyi kölelerinden 360 baş ödemekle yükümlüydüler ve karşılığında Müslümanlar onlara her yıl tahıl ve giysi yardımı yapacaklardı (Nübye kralının ülkesindeki yiyecek kıtlığından şikayet etmesi üzerine), ancak ülkelerine saldıran veya baskın yapan bir düşmanı püskürtmekle yükümlü değillerdi. Bu barışla Müslümanlar güneyden gelen sınırlardan güvende oldular, iki ülke arasında sınır ötesi ticareti sağladılar ve devlet hizmetinde Nübye'nin güçlü kollarını elde ettiler. Malların hareketiyle birlikte fikirler de taşındı ve özellikle iyi muamele yoluyla barışçıl davet yoluyla davetçiler ve tüccarlar Nübye topraklarında İslam'ı yaymada önemli bir rol oynadılar. Ticaret kervanları, ticaret malları taşıdıkları gibi inanç, dil, medeniyet ve yaşam tarzı da taşıyorlardı.

Ayrıca Arapça, özellikle Kuzey Sudan'da Sudan toplumlarının günlük yaşamında giderek daha fazla yer almaya başladı. Bu anlaşma, Müslümanlar ve Hıristiyan Nübye halkı arasında altı yüzyıl süren bir tür sürekli iletişim temsil ediyordu ([5]). Bu süre zarfında, Müslüman tüccarlar ve Arap göçmenler aracılığıyla 7. yüzyılın ortalarından itibaren İslam inancı Doğu Sudan'ın kuzey kesimine sızdı. Bu büyük Arap göçleri 3 yoldan sızdı: Birincisi: Mısır'dan, ikincisi: Hacaz'dan Badi, Aydab ve Suakin limanları aracılığıyla ve üçüncüsü: Sudan'ın ortasından geçerek Mağrip ve Kuzey Afrika'dan. Ancak bu grupların etkisi, 9. yüzyıldan itibaren Mısır'dan güneye doğru hareket eden büyük sayılarla karşılaştırıldığında küçük boyutları nedeniyle etkili değildi ve bunun sonucunda Becce, Nübye ve Orta Sudan toprakları Arap unsuruyla kaynaştı. O zamanlar Abbasi Halifesi Mutasım (218-227 Hicri / 833-842), Türk askerlerine güvenmeye ve Arap askerlerinden vazgeçmeye karar verdi ki bu, Mısır'daki Arapların tarihinde tehlikeli bir dönüm noktası olarak kabul edilir. Böylece Hicri'nin üçüncü / Miladi'nin dokuzuncu yüzyılı, Sudan'a geniş Arap göçlerine ve ardından güneyde ve doğuda geniş ovalara nüfuz etmeye tanık oldu([6]) ve bu bölgelerde istikrarın sağlanması, ülke halkıyla iletişim kurmaya, onları etkilemeye ve İslam'ı kabul etmelerine yardımcı oldu.

12. yüzyılda, Haçlıların Filistin topraklarını işgal etmesinin ardından, Mısırlı ve Mağribli hacıların Sina yolu artık güvenli değildi ve Aydab limanına (Altın Limanı olarak bilinir ve Kızıldeniz kıyısında yer alır) yöneldiler. Oradaki hac hareketi aktif hale geldiğinde ve Müslümanlar Hacaz'daki kutsal topraklara gidip gelirken oraya sık sık uğradıklarında, Yemen ve Hindistan'dan mal taşıyan gemiler de oraya demirlemeye başladı ve dolayısıyla bölgesi gelişti ve hareketlilik arttı, böylece Aydab Müslümanların dini ve ticari yaşamında mükemmel bir merkez haline geldi. ([7])

Nübye kralları, Müslümanlardan bir zayıflık veya zaaf bulduklarında anlaşmayı bozduklarından ve özellikle Kral Davud'un hükümdarlığı sırasında 1272'de Asvan ve Mısır'daki Müslüman bölgelerine baskın yaptıklarından, Müslümanlar Zahir Baybars günlerinde onlarla savaşmak zorunda kaldılar ve 1276'da taraflar arasında yeni bir antlaşma imzalandı ve sonunda Sultan Nasır bin Kalavun 1317'de Dongola'yı fethetti ve Nübye kralı Davud'un erkek kardeşinin oğlu Abdullah, 1316'da İslam'ı kabul etti ve bu da orada yayılmasını kolaylaştırdı ve Nübye toprakları tamamen İslam'a girdi.([8])

Hıristiyan Alva krallığı ise 1504'te Arap Abdellab kabileleri ile Zenci Fonc kabileleri arasındaki ittifakın ardından yıkıldı ve "Sennar Sultanlığı" olarak da bilinen Fonc İslam Krallığı kuruldu. Başkentine atfen "Mavi Krallık" olarak da bilinir ve Sennar Krallığı, İslam ve Arap dilinin yayılmasından sonra Sudan topraklarında kurulan ilk Arap İslam devleti olarak kabul edilir([9]).

Arap İslam etkisinin artmasının bir sonucu olarak, Nübye, Alva, Sennar, Takali ve Darfur topraklarındaki kraliyet aileleri, daha önce Hıristiyan veya putperest iken Müslüman oldular. Yönetici sınıfın İslam'ı kabul etmesi, Sudan tarihinde çok boyutlu bir devrim yaratmaya yetti. Müslüman yönetici aileler oluştu ve onlarla birlikte bu dinin güçlenmesinde büyük etkisi olan ve İslam dininin yayılmasına etkin bir şekilde katkıda bulunan, temellerini sağlamlaştıran ve Sudan topraklarında İslam medeniyetinin temellerini atan ilk Sudan İslam krallıklarının modelleri kuruldu. Bazı krallar ülkelerinde davetçi rolünü üstlendiler ve rollerini bu dini tebliğ etmek ve korumakla yükümlü yöneticiler olarak anladılar, bu yüzden iyiliği emretmeye, kötülükten nehyetmeye, Allah'ın şeriatına göre hüküm vermeye, ellerinden geldiğince adaleti tesis etmeye, Allah'a davet etmeye ve O'nun yolunda cihad etmeye başladılar. ([10])

Böylece İslam'ın daveti bu bölgede putperestlik fırtınaları ve Hıristiyan misyonerlik kampanyaları ortasında güçlü ve etkili bir şekilde ilerledi. Bu nedenle Sudan, İslam'ın yayılmasında barışçıl davetin gerçek modelini temsil eden en ünlü bölgelerden biri olarak kabul edilir ve Müslümanların inançlarını ikna, delil ve iyi muamele yoluyla yayma yeteneği burada öne çıkmıştır, bu nedenle kervan ticareti ve fakihler Sudan topraklarında İslam'ın yayılmasında büyük bir rol oynamışlardır, zira pazarlar savaş alanlarının yerini almış ve tevhit inancının yayılmasında kılıç yerine dürüstlük, doğruluk ve iyi muamele kullanılmıştır([11]) ve bu konuda fakih tarihçi Ebu'l-Abbas Ahmed Baba el-Tinbukti şöyle der: "Sudan halkı, Kano ve Borno halkı gibi kimsenin onları ele geçirmeden İslam'ı gönüllü olarak kabul ettiler, İslam'dan önce kimsenin onları ele geçirdiğini duymadık".

#SudanKrizi         #SudanCrisis

Hizb-ut Tahrir Merkezi İletişim Bürosu için yazılmıştır

Müh. Durre el-Bekkuş

** Emir Abdullah bin Sa'd bin Ebi Sarh'tan Nübye'nin büyüğü ve krallığının tüm halkı için bir ahit:

"Abdullah bin Sa'd'ın Asvan topraklarının sınırından Alva topraklarının sınırına kadar Nübye'nin büyüğü ve küçüğü üzerine yaptığı ahit, Abdullah bin Sa'd, onlara ve Mısır'ın Yukarı kesiminden ve diğer Müslümanlardan ve zimmet ehlinden komşuları olan Müslümanlar arasında geçerli bir güvenlik ve ateşkes yaptı. Ey Nübye topluluğu, Allah'ın ve Resulü Muhammed Peygamber ﷺ'in güvencesiyle güvendesiniz, size karşı savaşmayacağız, size karşı savaş ilan etmeyeceğiz ve bizimle sizin aranızdaki şartlara bağlı kaldığınız sürece sizi işgal etmeyeceğiz, ülkemize yerleşmeden geçici olarak girebilirsiniz ve ülkenize yerleşmeden geçici olarak girebilirsiniz ve ülkenize inen veya uğrayan bir Müslümanı veya müttefiki çıkana kadar korumakla yükümlüsünüz ve Müslüman kölelerden size kaçan her birini İslam topraklarına iade edene kadar geri vermekle yükümlüsünüz, ona el koymayacaksınız, onu engellemeyeceksiniz ve onu arayan ve ona danışan bir Müslümana ayrılana kadar dokunmayacaksınız ve Müslümanların şehrinizin avlusunda inşa ettiği camiyi korumakla, ibadet edenleri engellememekle, onu süpürmekle, aydınlatmakla ve saygı göstermekle yükümlüsünüz ve her yıl ülkenizin en iyi kölelerinden 360 baş Müslümanların imamına ödeyeceksiniz, kusurlu olmayan, erkek ve dişi olan, yaşlı, ihtiyar kadın veya henüz ergenliğe ulaşmamış çocuk olmayan, bunu Asvan valisine ödeyeceksiniz ve Alva topraklarının sınırından Asvan topraklarına kadar size saldıran bir düşmanı püskürtmek veya engellemek Müslümanların görevi değildir ve eğer bir Müslüman köleye sığınırsanız veya bir Müslümanı veya müttefiki öldürürseniz veya Müslümanların şehrinizin avlusunda inşa ettiği camiye zarar verirseniz veya 360 baştan herhangi bir şeyi engellerseniz, o zaman bu ateşkes ve güvenlik sizden kalkar ve biz ve siz, Allah aramızda hükmedene kadar eşit oluruz ve O hükmedenlerin en hayırlısıdır, bu konuda Allah'ın, ahdinin, kefaletinin ve Resulü Muhammed ﷺ'in kefaletinin şahitliği vardır ve bu konuda sizin için Mesih'in, havarilerin ve dininizden ve milletinizden saygı duyduğunuz kişilerin kefaletinden daha büyük bir şey yoktur.

Allah bu konuda aramızda şahittir. Amr bin Şurahbil tarafından Ramazan ayında, otuz birinci yılda yazılmıştır".


[1] Dr. Salah İbrahim İsa'nın Sudan'a İslam'ın Girişi ve İnançları Düzeltmedeki Etkisi

[2] İbn el-Cevzi'nin Sudan ve Habeş Halkının Faziletleri Hakkında El-Gabiş'in Aydınlatılması Kitabının Onuncu Bölümü

* İslam'dan önce Nübye toprakları, Nübye, Mukra ve Alva olmak üzere 3 krallığa bölünmüştü (Asvan'dan güneyde mevcut Hartum'a kadar), daha sonra iki krallık Nübye ve Mukra, 570 ile 652 yılları arasında birleşti ve Nübye Krallığı olarak adlandırıldı ve başkenti Dongola idi

[3] İmam Ahmed bin Yahya bin Cabir el-Bağdadi'nin (Bilazeri olarak bilinir) Fetih el-Buldanı

** Ahit metninin tamamını okumak için ek bölüme bakınız

[4] Dr. Mustafa Muhammed Sa'd'ın Orta Çağlarda İslam ve Nübye

[5] J. Spencer Trimingham'ın Sudan'da İslam'ı

[6] Yusuf Fadıl Hasan'ın Sahra Altı Afrika'da İslam'ın Yayılması

[7] Dr. Mekki Şubeyka'nın Yüzyıllar Boyunca Sudan'ı

[8] Mahmud Şakir'in Sudan'ı

[9] Dr. Tayyib Bucema Naima'nın Fonc İslam Krallığı Tarihine Bir Bakış (910 - 1237 Hicri / 1504 - 1821 Miladi)

[10] Dr. Mustafa Muhammed Sa'd'ın Orta Çağlarda İslam ve Nübye

[11] Dr. Nuruddin eş-Şa'bani'nin Sahra Altı Afrika'da İslam ve Yönetici Aileler Tarihine İlişkin Çalışmaları