لقاء مع رئيس جريدة التحرير في تونس
لقاء مع رئيس جريدة التحرير في تونس

السلام عليكم ورحمة الله وبركاته، أيها الإخوة الأكارم عبر أثير راديو حزب التحرير/ ولاية سوريا وعبر إعلاميات حزب التحرير، نلتقي مع الأخ (حسن نوير) من بلد عقبة بن نافع وجامع الزيتونة، لنسأله عن جريدة التحرير التي تصدر في تونس، وندردش معه عن بعض الأمور السياسية في العالم الإسلامي عامة وتونس والشام خاصة...

0:00 0:00
Speed:
January 04, 2019

لقاء مع رئيس جريدة التحرير في تونس

لقاء مع رئيس جريدة التحرير في تونس

السلام عليكم ورحمة الله وبركاته، أيها الإخوة الأكارم عبر أثير راديو حزب التحرير/ ولاية سوريا وعبر إعلاميات حزب التحرير، نلتقي مع الأخ (حسن نوير) من بلد عقبة بن نافع وجامع الزيتونة، لنسأله عن جريدة التحرير التي تصدر في تونس، وندردش معه عن بعض الأمور السياسية في العالم الإسلامي عامة وتونس والشام خاصة:


1. الأخ الكريم، بداية حبذا لو تعطينا فكرة موجزة عن جريدة التحرير (متى تأسست؟ وما الغاية من تأسيسها؟ وفي أي يوم تصدر؟)

تأسست جريدة التحرير سنة1434ه الموافق 2013.. تصدر كل يوم اثنين.. الغاية من تأسيسها.. وضع لبنة لإعلام هادف يلتزم بقضايا الأمة


2. هل يمكن اعتبار جريدة التحرير جريدة رسمية ناطقة باسم حزب التحرير/ ولاية تونس؟ أم ماذا؟


الجريدة هي إحدى الوسائل التابعة للمكتب الإعلامي وهي  تعبر عن رأي الحزب ومواقفه الفكرية والسياسية كما هي النشرات والبيانات الصحفية


3. كيف يتم نشر جريدة التحرير في تونس؟ وكيف يستطيع المسلمون في العالم متابعتها؟


في بداية الأمر كان التوزيع يتم عن طريق موزع رسمي للصحف المقروءة في تونس ودام الأمر مدة ثلاث سنوات ثم ارتأينا ان يتم توزيعها عن طريق شبابنا لإيصالها لأكثر عدد ممكن من القراء.


أما بالنسبة لمن يريد الاطلاع عليها حول العالم فلها صفحة رسمية على موقع التواصل الاجتماعي فايسبوك: www.facebook.com/journal.tahrir وموقع رسمي على الانترنت "www.attahrir.info"


4. هل جريدة التحرير تهتم فقط بالشأن التونسي أم أنها تهتم بكل المسلمين عالميا؟


قلنا أن الغاية من تأسيس جريدة التحرير هو الانحياز للأمة والالتزام بقضاياها لهذا  فهي لا تقتصر بالشأن التونسي  وإنما تهتم بكل المسلمين عالميا ولا تتوانى في تبني مصالحهم أينما كانوا.

5. من هم الذين يكتبون عادة في جريدة التحرير؟ وهل هؤلاء الكتاب من تونس فقط أم من العالم الإسلامي كله؟


غالبهم من تونس ومعظم من يكتبون في جريدة التحرير هم من شباب الحزب..

6. في ظل طغيان القنوات المرئية والمسموعة، فضلا عن زحمة مواقع التواصل والمواقع الإخبارية عموماً، ما هو دور وأثر الإعلام المقروء؟ وهل هو عمل له ثمرة بين الناس؟

يمكن للإعلام المقروء أن يتبوأ مكانا رياديا بين الكم الهائل من القنوات المرئية والمسموعة.. وأن لا يترك لمواقع التواصل الاجتماعي أن تسحب من تحته البساط متى تحرى الصدق.. واشتغل على معالي الأمور وترفع على سفاسفها.. ولم ينجر نحو الرداءة والابتذال.. وكلما تسلح بالجرأة ولم يهادن أصحاب النفوذ والحكام.. وهنا يمكن أن يحدث أثرا لدى الناس وتكون له ثمرة بينهم.. فدور الإعلام المقروء اليوم هو لفت أنظار الأمة نحو قضاياها الفعلية ..وتوضيح سبل معالجتها

• جزاكم الله خيرا وبارك الله فيكم، وننتقل معك أخي الكريم لنناقش بعض الأمور السياسية، خاصة وأن تونس انطلقت منها الشرارة الأولى التي جعلت الأمة تغلي بالثورات ضد الحكام الظلمة العملاء، ونحب أن نبدأ أسئلتنا عن تونس:


1. هل هناك من فارق بين الوضع السياسي الحالي في تونس، والوضع السياسي الذي كانت عليه قبل الثورة؟


قبل الثورة في تونس كان الوضع السياسي يتسم بالرتابة والجمود بحكم هيمنة الفئة الحاكمة على الوضع.. ونجاحها في تنفير الناس من الاهتمام بالسياسة إما بإلهائهم أو بترهيبهم، بعد الثورة اختلف الأمر ولم يعد الخوض في السياسة من المحظورات، وبدأت تتكشف للناس حقيقة من يحتلون الكراسي وحقيقة بطانتهم، تلك البطانة أصبحت بعد الثورة تتموقع داخل أحزاب في ظاهرها أحزاب معارضة لكنها في الواقع هي ظهير للحزب الحاكم لكونها تسعى جاهدة لتكريس النظام الديمقراطي والذود عنه.. أي أنها لا تختلف مع الماسكين بالحكم وإن كان هناك اختلاف فهو محكوم بالمصالح الحزبية والمصالح الشخصية.. وبعبارة أوضح تكريس النظام الديمقراطي يجمعهم والمصالح الذاتية تفرقهم.. والنتيجة استمرار معاناة المسلمين في تونس.

2. على فرض أن الأيام عادت إلى بداية الثورة في تونس، ما هو السياق الذي يجب أن تمضي فيه الثورة، وما هي النتيجة التي يجب أن تصل إليها، حتى نعتبرها ناجحة وفق النظرة المبدئية؟

لنتفق أن الثورة في تونس انطلقت في تونس بشكل عفوي ولم تكن هناك من غاية سوى التعبير عن امتعاضهم ..فالناس ملوا ظلم "بن علي" وزمرته ولم تكن هناك رؤية واضحة ..أو مشروع يخرج الناس من الضنك الذي يعيشون فيه.. لهذا سهل على أعداء الثورة ركوبها ثم حرفها عن مسارها والعودة بالبلاد للوضع الذي كانت عليه زمن بن علي أو ربما أسوأ، لذا لو عادت الأيام إلى بداية الثورة هنا في تونس.. كان لزاما أن تكون انطلاقتها ومحطتها الختامية محددتين مسبقا.. أي يجب أن يكون هناك مشروع حضاري يختلف كليا مع ما هو سائد الأن.. أي لا بد من إجاد بديل، وهذا البديل موجود في وجدان الناس، فقط هو في حاجة أن يتخطى عتبة المشاعر ويصبح مطلب الناس ليسوسهم، وهذا البديل هو طبعا الإسلام بوصفه ذلك النظام الذي يعالج جميع المشاكل.

3. هل يصح القول بأن ثورة تونس انتهت، أم أن الأيام حبلى بالمفاجآت؟

الثورة انتهت.؟ لا.. ولكن أعداؤها يسعون لوأدها بكل ما أتوا من قوة بدعم من المستعمر الكافر.. ولو أنهم نجحوا في تشويهها وشيطنتها وذلك بتعليق فشل الحكومات المتعاقبة عليها.. نجحوا في زرع اليأس في نفوس الناس.. وأوهموهم أن بقاء بن علي كان أفضل لهم، وقد لعب الإعلام دورا كبيرا في ذلك.. لقد دخلت الثورة نفقا شديد الظلمة.. لكن هناك بصيص نور في آخره.. فالنفس الثوري لم ينقطع كليا.. وبارقة الأمل موجودة ومنسوب الوعي لدى الناس يرتفع شيئا فشيئا.

4. ما هو الدور الذي لعبته ما تسمى بالحركات المعتدلة والمحسوبة على الإسلام أو العلمانية الملتحية، ما هو الدور الذي لعبته في تبريد حرارة الثورة في تونس، أو حتى تجميدها؟

لقد فاجأت الثورة في تونس القوى الاستعمارية وأسقط في أيديها.. لكنها وجدت في الحركات الإسلامية المعدلة  تحديدا حركة النهضة قشة النجاة.. فمنذ عودة رئيسها الغنوشي إلى تونس أخذ على عاتقه حماية النظام الديمقراطي الوضعي ومن ثمة حماية مصالح تلك القوى ففي أول تصريح له وهو لم يغادر مطار تونس قرطاج بعد تصريحاته: لا مجال لتطبيق الشريعة في تونس.. وسنعمل على تكريس ديمقراطية تقوم أساس على التوافق.. وبعد فترة تبين أن ما صرح به الغنوشي هو في الأصل إملاءات عاد لينفذها بحذافيرها دون زيادة أو نقصان. وتجلى ذلك في دستورهم الوضعي الجديد. وفي ما أسموه سياسة التوافق التي تحت جناحها عاد أزلام بن علي وكل جيوب حزب التجمع المنحل..

5. ماذا قدمت هذه الجماعات العلمانية الملتحية للإسلام والمسلمين في تونس؟

ذكرنا أن أول من تصدى لفكرة تطبيق الشريعة هو رئيس حركة النهضة.. بل ذهب إلى أبعد من ذلك   تطبيق أحكام الاسلام يحدث فتنة و يحدث تفرقة بين أبناء البلد الواحد بتعلة أن هناك في تونس من يرفض الاحتكام لشرع الله. لذا قال نكتفي بالفصل الأول من الدستور القديم الذي ينص على أن تونس دولة الإسلام دينها والعربية لغتها. قال هذا عقب خروج الآلاف إلى الشارع مطالبين بتطبيق شرع الله دون نقصان ورافضين للقوانين الوضعية برمتها. كما أن حركة النهضة المتأسلمة كانت في الصفوف الأولى في الدفاع عن الشذوذ الجنسي وزواج المسلمة  من غير المسلم ..وعن بيع الخمر و دور الدعارة. كما اعتبر الغنوشي  قضية فلسطين شأننا داخليا لا يعني حركته لا من بعيد ومن قريب ووقف ضد تجريم التطبيع. وعليه، فان هذه الجماعات العلمية الملتحية  قدمت الكثير الكثير ليس للإسلام وانما لأعدائه باسم الإسلام وباستعمال فرية التدرج وفقه الواقع ونحو ذلك.

6. في ظل الأوضاع الراهنة يتساءل أهل الشام: كيف ترون مستقبل تونس؟

مستقبل تونس لا يختلف على مستقبل باقي بلاد المسلمين سيكون مستقبلها بإذن الله مثل ماضيها لما كانت تعيش في ظل دولة الاسلام دولة الخلافة سبق وأن ذكرنا أن منسوب الوعي لدى الناس في تزايد مطرد، صحيح بنسق بطيء ولكن بإذن الله سيأتي اليوم الذي يطالب فيه أهل تونس بالعيش تحت راية دينهم والمؤشرات على ما نقول عديدة وقوية.

• نشكرك أخي الكريم، ونحب لو ننتقل معك إلى المحور الثالث والأخير في لقائنا، ألا وهو تونس والشام، ونتساءل وأنتم بلد الشرارة الأولى في الثورات التي خرجت ضد الحكام الظلمة:


1. كيف تفاعل أهالي تونس مع ثورة الشام؟

في البداية كان هناك تفاعل كبير مع ثورة الشام.. هناك من كان يؤيد بشار وهم قلة مما يسمونهم بالنخبة.. من اليساريين والعلمانيين والقوميين.. وأغلب الناس هنا يؤيدون ثورة الشام.. لكن بمرور الوقت خفت حماس الناس وقلّ الاهتمام بثورة الشام لأن الإعلام أصبح يركز على الشأن المحلي وتمكن مع الأسف من صرف أنظارهم عما يحدث خارج تونس وسبق أن قلنا إن الوعي لدى أهالي تونس لم يبلغ بعد الدرجة المطلوبة.

2. كان واضحا من خلال الثورات مدى تأثر بلاد المسلمين بعضها ببعض، هل استطاع الإعلام المعادي للأمة فصل الأمة عن بعضها؟ أم أن الناس في تونس تعتبر ثورة الشام امتداداً لثورتهم، ويتطلعون لنجاحها؟

نجح ولم ينجح كما ذكرت لك منذ قليل في بداية اندلاع الثورة في بلاد الشام كان هناك تعاطف كبير مع أهلنا في سوريا وكان هناك غضب عارم وسخط شديد على بشار بسبب المجازر التي ارتكبها في حق المسلمين بالشام.. وكانت الآمال معلقة على نجاح الثورة.. ولكن ذلك لم يدم طويلا لأن الأمر لم يتعد حد المشاعر.. لم يكن هناك إدراك حقيقي لخطورة ما يحدث في سوريا وأهمية الثورة هناك.. ومدى انعكاسها بالسلب أو بالإيجاب على باقي الأمة. هذا ما استغله الإعلام وتمكن من صرف الأنظار عن ثورة الشام تماما كما هو الحال مع قضية فلسطين.

3. نرى أن ثورة الشام قد لفتت أنظار العالم إليها وقد أخذت بُعداً عالميا وسياسيا وسميت ثورة أمة، ما السبب في ذلك؟ وما الذي يميزها عن بقية ثورات (الربيع العربي) حتى تكالب عليها الكفر بأكمله؟

بالفعل هي كذلك ثورة أمة وتكالب قوى الكفر عليها لم يأت من فراغ لأنها منذ الوهلة الأولى وعلى عكس الثورة هنا في تونس لم تكن المطالب متعلقة بتوفير مواطن شغل والخفض في الأسعار وما شابها ذلك كان الطلب واضحا ومحددا وهو العيش في كنف نظام الإسلام.. وهذه سابقة في العالم الإسلامي.. فلا تسمع غير: هي لله هي لله. إسلامية إسلامية.. ثم أن حجم القمع الذي سلطه بشار على أهلنا في سوريا لا يمكن تحمله لو لم يكن ما يطلبونه غاليا ويهون في سبيله تحمل جميع صنوف العذاب ألا وهو العيش في كنف نظام الإسلام. وهذا ما ميز ثورة الشام عن بقية الثورات أو ما بات يعرف بالربيع العربي..

4. خلال السنوات الماضية التي صدرت فيها جريدة التحرير، كيف كانت متابعة جريدة التحرير لثورة الشام بشكل عام؟

تقريبا لم يصدر عدد واحد من جريدة التحرير دون التطرق لثورة الشام وفي مرات عديدة كانت ثورة الشام هي المحور الأساسي للجريدة وكانت هناك أعداد خاصة غطت مجازر النظام التي ارتكبها في حق أهلنا في داريا. وحلب وباقي مناطق سوريا.

5. هل قامت جريدة التحرير بعمل شيء خاص عن فضح مؤتمر سوتشي الخياني؟


للأمانة اكتفينا بنشر المقالات الواردة في جريدة الراية لأنها تكفلت بفضح مؤتمر سوتشي وبينت بالدليل القاطع خيانة من تهافتوا على المؤتمر السيء الذكر. ولم تترك لنا ما نضيفه

6. ما هي النصيحة التي توجهها لأهل الشام، من خلال تجربتكم التي عايشتموها في ثورة تونس التي غيرت رأس الهرم في النظام دون باقي أركانه؟

أنصحهم بأن يتشبثوا بمطلبهم ولا يحيدوا عنه ألا وهو العيش في كنف نظام الإسلام. وألا ينخدعوا بزخرف القول الذي ينثره راكبو ثورتهم هنا وهناك وأنصحهم بان لا يأمنوا مكر أمريكا  وأشياعها.

في نهاية اللقاء نشكرك أخي الكريم وبارك الله فيكم، وكلنا ثقة بالله سبحانه أنه سيجمع المسلمين تحت ظل راية رسول الله عليه الصلاة والسلام، في ظل خلافة راشدة على منهاج النبوة، تزيل من الأمة هذه الحدود الوهمية التي رسمتها سكاكين الغرب الكافر في جسد الأمة.
والسلام عليكم ورحمة الله وبركاته

More from Makaleler

Nَفائِسُ الثَّMَرATI - Ârifin dili kalbinin ardındadır

Nَفائِسُ الثَّMَرATI

Ârifin dili kalbinin ardındadır

Hasan el-Basri çok konuşan bir adam duydu ve şöyle dedi: Ey kardeşimin oğlu, dilini tut, çünkü denildi ki: Bir dilden daha çok hapsedilmeye layık bir şey yoktur.

Rivayet edildiğine göre, Peygamberimiz sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurmuştur: (İnsanları cehennemde burunları üzerine sürükleyen, dillerinin kazandıklarından başka bir şey midir?) Darimi mürsel olarak, İbn Abdülber, İbn Ebi Şeybe ve İbnü'l-Mübarek rivayet etmiştir.

Ve şöyle derdi: Ârifin dili kalbinin ardındadır, konuşmak istediği zaman düşünür, eğer konuşmak lehine ise konuşur, aleyhine ise susar. Cahilin kalbi ise dilinin ardındadır, aklına bir söz geldiğinde hemen söyler.

Hasan el-Basri'nin Edepleri, Zühdü ve Öğütleri

Ebu'l-Ferec İbnü'l-Cevzi

Allah'ım, Efendimiz Muhammed'e, ailesine ve tüm ashabına salat eyle.

Allah'ın selamı, rahmeti ve bereketi üzerinize olsun.

İslam, Sudan'a Nasıl Girdi?

İslam, Sudan'a Nasıl Girdi?

Günümüzdeki coğrafyasıyla bilinen Sudan, Müslümanların girişinden önce birleşik bir siyasi, kültürel veya dini varlık değildi; aksine farklı ırklar, etnik kökenler ve inançlar arasında dağılmıştı. Kuzeyde, Nübye halkının yaşadığı yerde, Ortodoks Hıristiyanlık bir inanç olarak yaygındı ve farklı lehçeleriyle Nübye dili, siyaset, kültür ve iletişim diliydi. Doğuda ise Becce kabileleri yaşıyordu ve bu kabileler Hami kökenliydi (Nuh'un oğlu Ham'a atfen), kendilerine özgü bir dilleri, ayrı bir kültürleri ve kuzeydeki inançtan farklı bir inançları vardı. Güneye doğru ilerlediğimizde ise belirgin ten renkleri, özel dilleri ve putperest inançlarıyla Zenci kabilelerini buluruz. Aynı durum batı için de geçerlidir. ([1])

Bu çeşitlilik ve etnik ve kültürel çoğulluk, İslam'ın girişinden önceki Sudan'daki demografik yapının en belirgin özellikleridir ve Sudan'ın Kuzeydoğu Afrika'da stratejik bir coğrafi konuma sahip olması başta olmak üzere çeşitli faktörlerden kaynaklanmaktadır. Afrika Boynuzu'nun kapısı, Arap dünyası ve Kuzey Afrika ile Sahra Altı Afrika arasında bir bağlantı halkasıdır. Bu konum, tarih boyunca medeni ve kültürel iletişimde ve siyasi ve ekonomik etkileşimlerde önemli bir rol oynamasını sağlamıştır. Buna ek olarak, dünyanın en önemli ticaret yollarından biri olan Kızıldeniz üzerinde hayati deniz çıkışlarına sahiptir.

Sahabelerin Habeşistan topraklarına ilk hicreti (Peygamberliğin beşinci yılında, yani davetin ilanının ikinci yılında) gelişmekte olan İslam ile Doğu Sudan toplumları arasındaki erken temasın ilk işareti olarak kabul edilebilir. Hicretin amacı başlangıçta Mekke'deki zulümden güvenli bir sığınak aramak olsa da, bu adım Afrika ve Sudan coğrafyasında ilk İslami varlığın başlangıcını temsil ediyordu. Peygamber ﷺ, hicretin 6. yılında elçisi Amr bin Ümeyye ile birlikte Necaşi'ye İslam'a davet ettiği bir mektup göndermiştir ([2]) ve Necaşi de kabul ettiğini gösteren bir mesajla cevap vermiştir.

Ömer bin Hattab döneminde Amr bin As tarafından Mısır'ın fethiyle, Nübye halkı tehlikeyi hissetti, zira İslam devleti özellikle Sudan Nübye krallıklarının stratejik ve coğrafi uzantısı olan Yukarı Mısır'da, kuzey Nil Vadisi üzerindeki idari ve siyasi etkisini pekiştirmeye başlamıştı. Bu nedenle Nübye krallıkları, bir savunma tepkisi olarak Yukarı Mısır'a önleyici saldırılar başlattı. Halife Ömer bin Hattab (r.a.), Mısır valisi Amr bin As'a, Mısır'ın güney sınırlarını güvence altına almak ve İslami daveti tebliğ etmek için Sudan'daki Nübye topraklarına müfrezeler göndermesini emretti. Bunun üzerine Amr bin As, 21 Hicri yılında Ukbe bin Nafi el-Fihri komutasında bir ordu gönderdi, ancak ordu geri çekilmek zorunda kaldı, zira Nübye halkı onlara büyük bir şiddetle karşı koydu ve Müslümanların çoğu gözlerini kaybetti; çünkü Nübye halkı ok konusunda çok yetenekliydi, gözleri bile hedef alarak isabetli atışlar yapıyorlardı, bu yüzden Müslümanlar onlara "Göz Atıcılar" adını vermişlerdi. 26 Hicri yılında (647), Osman bin Affan döneminde Abdullah bin Ebi Sarh Mısır'a vali olarak atandı ve iyi donatılmış bir seferle Nübye halkıyla karşılaşmaya hazırlandı ve 31 Hicri / 652 yılında Hıristiyan Nübye Krallığı'nın başkenti olan Dongola'ya* kadar güneye inmeyi başardı ve şehri şiddetle kuşattı. Barış ve uzlaşma istediklerinde, Abdullah bin Ebi Sarh bunu kabul etti([3]). Ve onlarla "Bakt" sözleşmesi veya anlaşması** olarak adlandırılan bir barış anlaşması yaptı ve Dongola'da bir cami inşa etti. Araştırmacılar Bakt'ın anlamı üzerinde çalıştılar, bazıları Latince (Pactum) olduğunu ve anlamının anlaşma olduğunu söylediler, ancak tarihçiler ve yazarlar bu barışı Müslümanların uzlaştıkları kişilere cizye yüklediği diğer barış anlaşmaları gibi görmüyorlar, aksine Müslümanlar ve Nübye halkı arasında bir anlaşma veya ateşkes olarak kabul ediyorlar.

Abdullah bin Ebi Sarh onlara Müslümanların onlarla savaşmayacağına dair güvence verdi ve Nübye halkının Müslümanların topraklarına yerleşmeden geçmelerine izin verdi ve Nübye halkı ülkelerine gelen Müslümanları veya müttefikleri ülkeden çıkana kadar korumakla yükümlüydü([4]). Ayrıca Müslümanların Dongola'da inşa ettikleri camiyi korumak, süpürmek, aydınlatmak ve saygı göstermek, ibadet edenleri engellememek ve her yıl en iyi kölelerinden 360 baş ödemekle yükümlüydüler ve karşılığında Müslümanlar onlara her yıl tahıl ve giysi yardımı yapacaklardı (Nübye kralının ülkesindeki yiyecek kıtlığından şikayet etmesi üzerine), ancak ülkelerine saldıran veya baskın yapan bir düşmanı püskürtmekle yükümlü değillerdi. Bu barışla Müslümanlar güneyden gelen sınırlardan güvende oldular, iki ülke arasında sınır ötesi ticareti sağladılar ve devlet hizmetinde Nübye'nin güçlü kollarını elde ettiler. Malların hareketiyle birlikte fikirler de taşındı ve özellikle iyi muamele yoluyla barışçıl davet yoluyla davetçiler ve tüccarlar Nübye topraklarında İslam'ı yaymada önemli bir rol oynadılar. Ticaret kervanları, ticaret malları taşıdıkları gibi inanç, dil, medeniyet ve yaşam tarzı da taşıyorlardı.

Ayrıca Arapça, özellikle Kuzey Sudan'da Sudan toplumlarının günlük yaşamında giderek daha fazla yer almaya başladı. Bu anlaşma, Müslümanlar ve Hıristiyan Nübye halkı arasında altı yüzyıl süren bir tür sürekli iletişim temsil ediyordu ([5]). Bu süre zarfında, Müslüman tüccarlar ve Arap göçmenler aracılığıyla 7. yüzyılın ortalarından itibaren İslam inancı Doğu Sudan'ın kuzey kesimine sızdı. Bu büyük Arap göçleri 3 yoldan sızdı: Birincisi: Mısır'dan, ikincisi: Hacaz'dan Badi, Aydab ve Suakin limanları aracılığıyla ve üçüncüsü: Sudan'ın ortasından geçerek Mağrip ve Kuzey Afrika'dan. Ancak bu grupların etkisi, 9. yüzyıldan itibaren Mısır'dan güneye doğru hareket eden büyük sayılarla karşılaştırıldığında küçük boyutları nedeniyle etkili değildi ve bunun sonucunda Becce, Nübye ve Orta Sudan toprakları Arap unsuruyla kaynaştı. O zamanlar Abbasi Halifesi Mutasım (218-227 Hicri / 833-842), Türk askerlerine güvenmeye ve Arap askerlerinden vazgeçmeye karar verdi ki bu, Mısır'daki Arapların tarihinde tehlikeli bir dönüm noktası olarak kabul edilir. Böylece Hicri'nin üçüncü / Miladi'nin dokuzuncu yüzyılı, Sudan'a geniş Arap göçlerine ve ardından güneyde ve doğuda geniş ovalara nüfuz etmeye tanık oldu([6]) ve bu bölgelerde istikrarın sağlanması, ülke halkıyla iletişim kurmaya, onları etkilemeye ve İslam'ı kabul etmelerine yardımcı oldu.

12. yüzyılda, Haçlıların Filistin topraklarını işgal etmesinin ardından, Mısırlı ve Mağribli hacıların Sina yolu artık güvenli değildi ve Aydab limanına (Altın Limanı olarak bilinir ve Kızıldeniz kıyısında yer alır) yöneldiler. Oradaki hac hareketi aktif hale geldiğinde ve Müslümanlar Hacaz'daki kutsal topraklara gidip gelirken oraya sık sık uğradıklarında, Yemen ve Hindistan'dan mal taşıyan gemiler de oraya demirlemeye başladı ve dolayısıyla bölgesi gelişti ve hareketlilik arttı, böylece Aydab Müslümanların dini ve ticari yaşamında mükemmel bir merkez haline geldi. ([7])

Nübye kralları, Müslümanlardan bir zayıflık veya zaaf bulduklarında anlaşmayı bozduklarından ve özellikle Kral Davud'un hükümdarlığı sırasında 1272'de Asvan ve Mısır'daki Müslüman bölgelerine baskın yaptıklarından, Müslümanlar Zahir Baybars günlerinde onlarla savaşmak zorunda kaldılar ve 1276'da taraflar arasında yeni bir antlaşma imzalandı ve sonunda Sultan Nasır bin Kalavun 1317'de Dongola'yı fethetti ve Nübye kralı Davud'un erkek kardeşinin oğlu Abdullah, 1316'da İslam'ı kabul etti ve bu da orada yayılmasını kolaylaştırdı ve Nübye toprakları tamamen İslam'a girdi.([8])

Hıristiyan Alva krallığı ise 1504'te Arap Abdellab kabileleri ile Zenci Fonc kabileleri arasındaki ittifakın ardından yıkıldı ve "Sennar Sultanlığı" olarak da bilinen Fonc İslam Krallığı kuruldu. Başkentine atfen "Mavi Krallık" olarak da bilinir ve Sennar Krallığı, İslam ve Arap dilinin yayılmasından sonra Sudan topraklarında kurulan ilk Arap İslam devleti olarak kabul edilir([9]).

Arap İslam etkisinin artmasının bir sonucu olarak, Nübye, Alva, Sennar, Takali ve Darfur topraklarındaki kraliyet aileleri, daha önce Hıristiyan veya putperest iken Müslüman oldular. Yönetici sınıfın İslam'ı kabul etmesi, Sudan tarihinde çok boyutlu bir devrim yaratmaya yetti. Müslüman yönetici aileler oluştu ve onlarla birlikte bu dinin güçlenmesinde büyük etkisi olan ve İslam dininin yayılmasına etkin bir şekilde katkıda bulunan, temellerini sağlamlaştıran ve Sudan topraklarında İslam medeniyetinin temellerini atan ilk Sudan İslam krallıklarının modelleri kuruldu. Bazı krallar ülkelerinde davetçi rolünü üstlendiler ve rollerini bu dini tebliğ etmek ve korumakla yükümlü yöneticiler olarak anladılar, bu yüzden iyiliği emretmeye, kötülükten nehyetmeye, Allah'ın şeriatına göre hüküm vermeye, ellerinden geldiğince adaleti tesis etmeye, Allah'a davet etmeye ve O'nun yolunda cihad etmeye başladılar. ([10])

Böylece İslam'ın daveti bu bölgede putperestlik fırtınaları ve Hıristiyan misyonerlik kampanyaları ortasında güçlü ve etkili bir şekilde ilerledi. Bu nedenle Sudan, İslam'ın yayılmasında barışçıl davetin gerçek modelini temsil eden en ünlü bölgelerden biri olarak kabul edilir ve Müslümanların inançlarını ikna, delil ve iyi muamele yoluyla yayma yeteneği burada öne çıkmıştır, bu nedenle kervan ticareti ve fakihler Sudan topraklarında İslam'ın yayılmasında büyük bir rol oynamışlardır, zira pazarlar savaş alanlarının yerini almış ve tevhit inancının yayılmasında kılıç yerine dürüstlük, doğruluk ve iyi muamele kullanılmıştır([11]) ve bu konuda fakih tarihçi Ebu'l-Abbas Ahmed Baba el-Tinbukti şöyle der: "Sudan halkı, Kano ve Borno halkı gibi kimsenin onları ele geçirmeden İslam'ı gönüllü olarak kabul ettiler, İslam'dan önce kimsenin onları ele geçirdiğini duymadık".

#SudanKrizi         #SudanCrisis

Hizb-ut Tahrir Merkezi İletişim Bürosu için yazılmıştır

Müh. Durre el-Bekkuş

** Emir Abdullah bin Sa'd bin Ebi Sarh'tan Nübye'nin büyüğü ve krallığının tüm halkı için bir ahit:

"Abdullah bin Sa'd'ın Asvan topraklarının sınırından Alva topraklarının sınırına kadar Nübye'nin büyüğü ve küçüğü üzerine yaptığı ahit, Abdullah bin Sa'd, onlara ve Mısır'ın Yukarı kesiminden ve diğer Müslümanlardan ve zimmet ehlinden komşuları olan Müslümanlar arasında geçerli bir güvenlik ve ateşkes yaptı. Ey Nübye topluluğu, Allah'ın ve Resulü Muhammed Peygamber ﷺ'in güvencesiyle güvendesiniz, size karşı savaşmayacağız, size karşı savaş ilan etmeyeceğiz ve bizimle sizin aranızdaki şartlara bağlı kaldığınız sürece sizi işgal etmeyeceğiz, ülkemize yerleşmeden geçici olarak girebilirsiniz ve ülkenize yerleşmeden geçici olarak girebilirsiniz ve ülkenize inen veya uğrayan bir Müslümanı veya müttefiki çıkana kadar korumakla yükümlüsünüz ve Müslüman kölelerden size kaçan her birini İslam topraklarına iade edene kadar geri vermekle yükümlüsünüz, ona el koymayacaksınız, onu engellemeyeceksiniz ve onu arayan ve ona danışan bir Müslümana ayrılana kadar dokunmayacaksınız ve Müslümanların şehrinizin avlusunda inşa ettiği camiyi korumakla, ibadet edenleri engellememekle, onu süpürmekle, aydınlatmakla ve saygı göstermekle yükümlüsünüz ve her yıl ülkenizin en iyi kölelerinden 360 baş Müslümanların imamına ödeyeceksiniz, kusurlu olmayan, erkek ve dişi olan, yaşlı, ihtiyar kadın veya henüz ergenliğe ulaşmamış çocuk olmayan, bunu Asvan valisine ödeyeceksiniz ve Alva topraklarının sınırından Asvan topraklarına kadar size saldıran bir düşmanı püskürtmek veya engellemek Müslümanların görevi değildir ve eğer bir Müslüman köleye sığınırsanız veya bir Müslümanı veya müttefiki öldürürseniz veya Müslümanların şehrinizin avlusunda inşa ettiği camiye zarar verirseniz veya 360 baştan herhangi bir şeyi engellerseniz, o zaman bu ateşkes ve güvenlik sizden kalkar ve biz ve siz, Allah aramızda hükmedene kadar eşit oluruz ve O hükmedenlerin en hayırlısıdır, bu konuda Allah'ın, ahdinin, kefaletinin ve Resulü Muhammed ﷺ'in kefaletinin şahitliği vardır ve bu konuda sizin için Mesih'in, havarilerin ve dininizden ve milletinizden saygı duyduğunuz kişilerin kefaletinden daha büyük bir şey yoktur.

Allah bu konuda aramızda şahittir. Amr bin Şurahbil tarafından Ramazan ayında, otuz birinci yılda yazılmıştır".


[1] Dr. Salah İbrahim İsa'nın Sudan'a İslam'ın Girişi ve İnançları Düzeltmedeki Etkisi

[2] İbn el-Cevzi'nin Sudan ve Habeş Halkının Faziletleri Hakkında El-Gabiş'in Aydınlatılması Kitabının Onuncu Bölümü

* İslam'dan önce Nübye toprakları, Nübye, Mukra ve Alva olmak üzere 3 krallığa bölünmüştü (Asvan'dan güneyde mevcut Hartum'a kadar), daha sonra iki krallık Nübye ve Mukra, 570 ile 652 yılları arasında birleşti ve Nübye Krallığı olarak adlandırıldı ve başkenti Dongola idi

[3] İmam Ahmed bin Yahya bin Cabir el-Bağdadi'nin (Bilazeri olarak bilinir) Fetih el-Buldanı

** Ahit metninin tamamını okumak için ek bölüme bakınız

[4] Dr. Mustafa Muhammed Sa'd'ın Orta Çağlarda İslam ve Nübye

[5] J. Spencer Trimingham'ın Sudan'da İslam'ı

[6] Yusuf Fadıl Hasan'ın Sahra Altı Afrika'da İslam'ın Yayılması

[7] Dr. Mekki Şubeyka'nın Yüzyıllar Boyunca Sudan'ı

[8] Mahmud Şakir'in Sudan'ı

[9] Dr. Tayyib Bucema Naima'nın Fonc İslam Krallığı Tarihine Bir Bakış (910 - 1237 Hicri / 1504 - 1821 Miladi)

[10] Dr. Mustafa Muhammed Sa'd'ın Orta Çağlarda İslam ve Nübye

[11] Dr. Nuruddin eş-Şa'bani'nin Sahra Altı Afrika'da İslam ve Yönetici Aileler Tarihine İlişkin Çalışmaları