روسيا... إلى أين؟ (2)
October 18, 2015

روسيا... إلى أين؟ (2)

روسيا... إلى أين؟ (2)

الدب الروسي.. وثورة الأمة في الشام:


الدولة الروسية كسائر بلدان العالم، أناس عاديون، ولكن يوجد لديهم ما يوجد لدى الأمم الكبرى من الوطنية والشعور الذاتي والوجود المؤثر، ولديهم ما لدى الأمم الكبرى والدول الكبرى من حب السيطرة والغزو، ولذلك ظلوا محافظين على وضعهم العالمي دولة كبرى كسائر الدول الكبرى، لا فرق في ذلك بين عهد القياصرة وعهد الحزب الشيوعي، ولذلك فإن دخول روسيا عسكريًا فيه مصلحة استراتيجية وعداء تاريخي مع المسلمين ودولة الخلافة الإسلامية، وعليه فقد رأت أن سقوط بشار يعني احتمالية عودة دولة إسلامية، توحد بلاد المسلمين، وتكسر كل الحدود المصطنعة.


وتعتبر روسيا جيوسياسيًا المتأثر الأول من ذلك، ولكن أمريكا لن تسمح بأن يكون أي دور سياسي لروسيا أو غيرها في سوريا، وكونها أي روسيا ليست دولة عميلة، ولا تدور بفلك أمريكا، بل دولة تعمل لمصالحها، فإن ذلك لا يعني أن لا تتعاون مع الدولة الأولى في العالم، وتتبنى خدمة مصالحها وتنفيذ ما تطلبه لتبقى ضمن الموقف الدولي العالمي، وتحقق مصالحها الذاتية الجانبية، ويظهر لكثير من الناس والمتابعين والرأي العام أنها أي روسيا تزاحم أمريكا، وأنها ما زالت دولة كبرى ويحسب لها حساب، وقد يعطيها هذا مكاسب في الملف الأوكراني.


روسيا وكل الدول الغربية عدوة للإسلام، لأنها تعتنق ديانات ومبادئ تناقض الإسلام، ولها وجهة نظر في الحياة تخالف، بل تناقض وجهة النظر الإسلامية، والدول الكبرى بشكل خاص تزيد على ذلك بأنها تطمع في البلاد الإسلامية، ولذلك قضت على الدولة الإسلامية للقضاء على الأمة الإسلامية، ورسمت الخطط بعيدة المدى للحيلولة دون عودة الدولة الإسلامية إلى الحياة لتحول دون عودة الأمة الإسلامية أمة عظيمة بين الأمم، وبالطبع ترسم الخطط وتبذل الجهود لوأد الدولة الإسلامية في مهدها، قبل أن تتحرك الأمة الإسلامية، وستظل دؤوبة على مقاومة الأمة الإسلامية، ومقاومة وجودها، وقوتها، ما دامت الدولة الإسلامية قائمة، أو ما دامت هذه الدول العدوة قوية كدولة، أو قوية كشعب، بل كأفراد.


"وإذا كانت معرفة السياسة الخارجية لكل دولة في العالم، أمرًا لا يستغني عنه كل سياسي مسلم، فإن إدراك كنه، وخفايا، وخطط، وأساليب، ووسائل، الدول الكبرى أمر بالغ الأهمية لكل مسلم بشكل إجمالي، ولكل سياسي بل مفكر مسلم بشكل تفصيلي واقعي، سائرًا مع الأحداث اليومية المتغيرة، والمتجددة، مع بقاء التصور الكامل للأسس والقواعد التي تقوم عليها سياسة أي دولة كبرى، من أجل إدراك الأخطار، ودوام العمل لأمن البلاد، أي لأمن الدولة والأمة الإسلامية". (مقتبس من كتاب نظرات سياسية لحزب التحرير).


روسيا والولايات المتحدة.. تبحثان تنسيق العمليات الجوية في سوريا:


ورد في موقع روسيا اليوم: "وفي ختام اتصال ثانٍ عبر الفيديو أجراه الطرفان مساء السبت 10 تشرين الأول/أكتوبر أفادت الوزارة بأن الجانبين بحثا بصورة مفصلة المقترحات الروسية والأمريكية المطروحة أثناء الاتصال الأول بينهما مطلع الشهر الحالي، وبحسب الوزارة فإن الاتصال أسفر عن "تقدم في التوافق على عقد اتفاق محتمل بين وزارتي دفاع البلدين بشأن ضمان سلامة طلعات الطائرات الحربية أثناء غاراتها على (مواقع) الإرهابيين الدوليين في سوريا".


وذكرت الوزارة الروسية أن النقاش كان "مهنيا وبناء"، مضيفة أن موعد الاتصال التالي عبر الفيديو سيتم تحديده لاحقًا بين الطرفين". وهذا يدلل ويوضح للمتابع ما أوردناه سالفًا من أن روسيا دخلت المعركة على ثورة الشام بقرار وتنسيق مسبق مع أمريكا خدمة لها ولعميلها بشار، حيث إن أمريكا لن تستطيع ضرب معارضي بشار بشكل فظ وسافر حيث إنها تدعي الوقوف بجانبهم، ولا تقبل ببقاء بشار إلا مرحليًا أي بمعنى حتى ينضج ويقبل البديل شعبيًا وثوريًا الذي تريده وتعده.


وعليه نلاحظ أن روسيا دخلت الحرب بقرار من الحكومة السورية أي بشار، وعليه فإنها أمميا ودوليا يجب أن تخرج إذا طلبت الحكومة السورية منها الخروج من سوريا، ولذا فإنه حال نضوج بديل عن بشار سيطلب من روسيا الخروج حال إتمام العملية السلمية إن حصل ذلك، وهذا يذكرنا بطلب السادات من الاتحاد السوفياتي الخروج من مصر بعد تسلمه الحكم، إلا أن يحدث مستجد بالمنطقة فيكون لكل حادث حديث.


عملية موسكو.. وحقيقة موقف واشنطن من تنظيم الدولة:


كلا الطرفين أي روسيا وأمريكا يدعي أنه يحارب الإرهاب في سوريا، ويقصدون هنا بالاسم تنظيم الدولة إلا أن المتابع يرى نسبة الضربات للثوار المعارضين لبشار تأخذ أكثر من 80 بالمئة من الضربات حسب التقارير الإخبارية والعسكرية، وأن التنظيم يزداد تمددًا مما يوحي بتعاون بينه وبين بشار لدرجة كبيرة. ولتبرير تمدده ومكاسبه من ضربات الطيران الروسي والنظام السوري وصفه وكأنه تقاطع مصالح أو مصادفات وطبيعة المناطق الجغرافية لساحة المعركة بين الأطراف.


ورغم كونها حربًا واحدةً على الإرهاب أعلنتها دول عدة رأت في تنظيم الدولة خطرًا زاحفًا يكاد يجتاح أراضيها، إلا أن ردود الفعل تباينت: فالعمليات الروسية لم تكد تجاوز أسبوعها الأول حتى قوبلت أهدافها بالترهيب، والتشكيك في نوايا موسكو، وصولاً إلى اتهامها بالوقوف وراء تقدم تنظيم الدولة الإسلامية، وتوجه اتهامات إلى الولايات المتحدة في وتيرة الحرب على التنظيم وحفاظها في ذلك على إيقاع يصفه المراقبون بالغامض نظرًا لعدد الدول المشاركة، وحجم أجهزة الاستعلامات، وترسانة الأسلحة المرصودة، ليبقى تنظيم الدولة الإسلامية بعد عام قادرًا على التمدد وتعويض خسائره بآلاف المجندين الجدد.


روسيا وأمريكا.. بين التصادم والتنسيق:


ورغم أن واشنطن اعترفت أنها لا تستطيع حل مشكلات العالم وحدها، إلا أن الانتقادات الموجهة إلى روسيا بعد أن بدأت حملتها ضد تنظيم الدولة في سوريا لم تتوقف.. انتقادات اتسمت بالكثير من الحدة في بعضها، وبالكثير من التناقض، فواشنطن تقول: إنها لن تتعاون مع روسيا طالما بقيت تدعم النظام السوري، وكأن أمريكا ضد النظام السوري. بينما أمريكا تريد مواصلة التشاور بشأن الطيران في أجواء سوريا، وتصريحات جاءتها بعد تأكيد واشنطن أنها مستعدة للتعاون العسكري في سوريا، وتريد حصره بالجانب التقني الذي يحمي طياريها في المنطقة، بينما تريد موسكو تعاونا يركز على تبادل المعلومات حول مواقع تنظيم الدولة وعينها وكل قصفها على الثوار المعارضين للنظام السوري.


وبعد دخول روسيا على خط المواجهة المباشرة ضد التنظيم والمعارضين للنظام في سوريا.. أخذ الموقف الأمريكي منحى أكثر تذبذبا، فهي بدأت بالتقارب منع روسيا وإعطائها الدور المتفق عليه في سوريا للوصول إلى ما تريد من ضرب للمعارضين دون أن يعلم من الذي ينفذ الضربات سوى أمريكا وروسيا.. فما الذي تريده واشنطن؟ هل تريد البقاء في الساحة السورية وحدها؟ أم تريد تدخل روسيا بشروطها؟ وما الذي يمكن أن يغير المعادلة في سوريا الآن؟ وهل تستطيع الضربات الروسية تحقيق ما عجزت عنه ضربات التحالف على مدى عام؟


أمريكا تستخدم في ضرب ثورة الأمة في الشام ما يسمى "الصبر الاستراتيجي"، وما دامت الخسائر لا تطالها، ولا يوجد دب يلعب في ملعبها، ولا خوف للآن على عميلها بشار، أي بمعنى أن كل الأمور والأحوال في سوريا تحت السيطرة والمراقبة التامة، ولا صراع سياسي مع أوروبا وخصوصًا الإنجليز بسوريا، فليبقَ الأمر لسنوات، وهذا ما تفعله عالميًا في أكثر من منطقة في العالم، وخصوصًا أن مصالحها لم تتأثر، فما يهمها هو إنضاج بديل مقبول على الأرض.


أما ثالثة الأثافي.. فالمعادلة في سوريا يجب أن تبقى كما هي، فأمريكا لا تريد حصول وتطور صراع على سوريا مع الإنجليز ممثلين بأوروبا، وقد رأينا تحرك الطيران الفرنسي، والقيام بعدة ضربات، وتمركزه في الأردن على الحدود مع سوريا، وبريطانيا قامت بضربات، وتحاول استصدار قرار قانوني يجيز لها الاشتراك بالضربات بحجة محاربة الإرهاب في سوريا، وعليه فإن أمريكا أتت بروسيا بقرار من النظام السوري وموافق عليه أمميا، وبالتنسيق بينهما للجم أي تدخل أوروبي، وخصوصًا أننا نعلم توتر الأوضاع بينهما بسبب أوكرانيا والعقوبات المفروضة على روسيا.


أما الحجر الرابع الذي رمت به أمريكا وهو روسيا بالتوافق لتدخلها في سوريا، فهو مدخل لأمور عديدة لا تريد أمريكا الظهور بمظهر التناقض الفج، فهي تدعي أنها ضد بشار، ولا تريد بقاءه، وتراجعت مرحليا بالموافقة عليه لحين إنهاء المفاوضات حال حصولها، والتوافق على بديل، ونعلم أنه ليس هو المقصود أي بشار الأسد، بل المحافظة على النظام وأجهزته حتى لا تقع في الخطأ نفسه الذي حصل في العراق، وكذلك إمكانية أن تقوم روسيا بعمل لم تستطع أمريكا القيام به لتظاهرها أنها مع المعارضة السورية، وضد بشار، وتنظيم الدولة، وبقية الإرهابيين، وكذلك تستطيع تجنيب سوريا من التدخل الأوروبي بسبب التدخل الروسي العسكري، والذي ابتدأ بضرب قوات المعارضة المعتدلة، وغير المعتدلة، فروسيا تضرب كل من يعمل ضد بشار، فهي لا تعترف بوجود معتدلين ما دام الكل مسلمين ويرفع راية: "لا إله إلا الله محمد رسول الله".


وللعلم فإن كل التدخل الروسي يقوم على التوافق والتنسيق بين أمريكا وروسيا، ولا تناقض بينهما، فكل التصريحات من كلا الطرفين تدلل على التوافق، وليس التضاد والتصادم، وكان مما صرح به وزير خارجية أمريكا كيري بعد التدخل الروسي مباشرة قوله: "لقد تحادثنا بالأسبوع الماضي سبع عشرة ساعة هاتفيا"، مما يدلل على التنسيق والتوافق، واستصدار قرار الحكومة السورية المعترف بها من الأمم المتحدة بتدخل روسيا.

كتبه للمكتب الإعلامي المركزي لحزب التحرير
الأستاذ وليد نايل حجازات - الأردن


لقراءة الجزء الأول اضــغـط هــنـا

لقراءة الجزء الثالث اضــغـط هــنـا

More from Makaleler

Nَفائِسُ الثَّMَرATI - Ârifin dili kalbinin ardındadır

Nَفائِسُ الثَّMَرATI

Ârifin dili kalbinin ardındadır

Hasan el-Basri çok konuşan bir adam duydu ve şöyle dedi: Ey kardeşimin oğlu, dilini tut, çünkü denildi ki: Bir dilden daha çok hapsedilmeye layık bir şey yoktur.

Rivayet edildiğine göre, Peygamberimiz sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurmuştur: (İnsanları cehennemde burunları üzerine sürükleyen, dillerinin kazandıklarından başka bir şey midir?) Darimi mürsel olarak, İbn Abdülber, İbn Ebi Şeybe ve İbnü'l-Mübarek rivayet etmiştir.

Ve şöyle derdi: Ârifin dili kalbinin ardındadır, konuşmak istediği zaman düşünür, eğer konuşmak lehine ise konuşur, aleyhine ise susar. Cahilin kalbi ise dilinin ardındadır, aklına bir söz geldiğinde hemen söyler.

Hasan el-Basri'nin Edepleri, Zühdü ve Öğütleri

Ebu'l-Ferec İbnü'l-Cevzi

Allah'ım, Efendimiz Muhammed'e, ailesine ve tüm ashabına salat eyle.

Allah'ın selamı, rahmeti ve bereketi üzerinize olsun.

İslam, Sudan'a Nasıl Girdi?

İslam, Sudan'a Nasıl Girdi?

Günümüzdeki coğrafyasıyla bilinen Sudan, Müslümanların girişinden önce birleşik bir siyasi, kültürel veya dini varlık değildi; aksine farklı ırklar, etnik kökenler ve inançlar arasında dağılmıştı. Kuzeyde, Nübye halkının yaşadığı yerde, Ortodoks Hıristiyanlık bir inanç olarak yaygındı ve farklı lehçeleriyle Nübye dili, siyaset, kültür ve iletişim diliydi. Doğuda ise Becce kabileleri yaşıyordu ve bu kabileler Hami kökenliydi (Nuh'un oğlu Ham'a atfen), kendilerine özgü bir dilleri, ayrı bir kültürleri ve kuzeydeki inançtan farklı bir inançları vardı. Güneye doğru ilerlediğimizde ise belirgin ten renkleri, özel dilleri ve putperest inançlarıyla Zenci kabilelerini buluruz. Aynı durum batı için de geçerlidir. ([1])

Bu çeşitlilik ve etnik ve kültürel çoğulluk, İslam'ın girişinden önceki Sudan'daki demografik yapının en belirgin özellikleridir ve Sudan'ın Kuzeydoğu Afrika'da stratejik bir coğrafi konuma sahip olması başta olmak üzere çeşitli faktörlerden kaynaklanmaktadır. Afrika Boynuzu'nun kapısı, Arap dünyası ve Kuzey Afrika ile Sahra Altı Afrika arasında bir bağlantı halkasıdır. Bu konum, tarih boyunca medeni ve kültürel iletişimde ve siyasi ve ekonomik etkileşimlerde önemli bir rol oynamasını sağlamıştır. Buna ek olarak, dünyanın en önemli ticaret yollarından biri olan Kızıldeniz üzerinde hayati deniz çıkışlarına sahiptir.

Sahabelerin Habeşistan topraklarına ilk hicreti (Peygamberliğin beşinci yılında, yani davetin ilanının ikinci yılında) gelişmekte olan İslam ile Doğu Sudan toplumları arasındaki erken temasın ilk işareti olarak kabul edilebilir. Hicretin amacı başlangıçta Mekke'deki zulümden güvenli bir sığınak aramak olsa da, bu adım Afrika ve Sudan coğrafyasında ilk İslami varlığın başlangıcını temsil ediyordu. Peygamber ﷺ, hicretin 6. yılında elçisi Amr bin Ümeyye ile birlikte Necaşi'ye İslam'a davet ettiği bir mektup göndermiştir ([2]) ve Necaşi de kabul ettiğini gösteren bir mesajla cevap vermiştir.

Ömer bin Hattab döneminde Amr bin As tarafından Mısır'ın fethiyle, Nübye halkı tehlikeyi hissetti, zira İslam devleti özellikle Sudan Nübye krallıklarının stratejik ve coğrafi uzantısı olan Yukarı Mısır'da, kuzey Nil Vadisi üzerindeki idari ve siyasi etkisini pekiştirmeye başlamıştı. Bu nedenle Nübye krallıkları, bir savunma tepkisi olarak Yukarı Mısır'a önleyici saldırılar başlattı. Halife Ömer bin Hattab (r.a.), Mısır valisi Amr bin As'a, Mısır'ın güney sınırlarını güvence altına almak ve İslami daveti tebliğ etmek için Sudan'daki Nübye topraklarına müfrezeler göndermesini emretti. Bunun üzerine Amr bin As, 21 Hicri yılında Ukbe bin Nafi el-Fihri komutasında bir ordu gönderdi, ancak ordu geri çekilmek zorunda kaldı, zira Nübye halkı onlara büyük bir şiddetle karşı koydu ve Müslümanların çoğu gözlerini kaybetti; çünkü Nübye halkı ok konusunda çok yetenekliydi, gözleri bile hedef alarak isabetli atışlar yapıyorlardı, bu yüzden Müslümanlar onlara "Göz Atıcılar" adını vermişlerdi. 26 Hicri yılında (647), Osman bin Affan döneminde Abdullah bin Ebi Sarh Mısır'a vali olarak atandı ve iyi donatılmış bir seferle Nübye halkıyla karşılaşmaya hazırlandı ve 31 Hicri / 652 yılında Hıristiyan Nübye Krallığı'nın başkenti olan Dongola'ya* kadar güneye inmeyi başardı ve şehri şiddetle kuşattı. Barış ve uzlaşma istediklerinde, Abdullah bin Ebi Sarh bunu kabul etti([3]). Ve onlarla "Bakt" sözleşmesi veya anlaşması** olarak adlandırılan bir barış anlaşması yaptı ve Dongola'da bir cami inşa etti. Araştırmacılar Bakt'ın anlamı üzerinde çalıştılar, bazıları Latince (Pactum) olduğunu ve anlamının anlaşma olduğunu söylediler, ancak tarihçiler ve yazarlar bu barışı Müslümanların uzlaştıkları kişilere cizye yüklediği diğer barış anlaşmaları gibi görmüyorlar, aksine Müslümanlar ve Nübye halkı arasında bir anlaşma veya ateşkes olarak kabul ediyorlar.

Abdullah bin Ebi Sarh onlara Müslümanların onlarla savaşmayacağına dair güvence verdi ve Nübye halkının Müslümanların topraklarına yerleşmeden geçmelerine izin verdi ve Nübye halkı ülkelerine gelen Müslümanları veya müttefikleri ülkeden çıkana kadar korumakla yükümlüydü([4]). Ayrıca Müslümanların Dongola'da inşa ettikleri camiyi korumak, süpürmek, aydınlatmak ve saygı göstermek, ibadet edenleri engellememek ve her yıl en iyi kölelerinden 360 baş ödemekle yükümlüydüler ve karşılığında Müslümanlar onlara her yıl tahıl ve giysi yardımı yapacaklardı (Nübye kralının ülkesindeki yiyecek kıtlığından şikayet etmesi üzerine), ancak ülkelerine saldıran veya baskın yapan bir düşmanı püskürtmekle yükümlü değillerdi. Bu barışla Müslümanlar güneyden gelen sınırlardan güvende oldular, iki ülke arasında sınır ötesi ticareti sağladılar ve devlet hizmetinde Nübye'nin güçlü kollarını elde ettiler. Malların hareketiyle birlikte fikirler de taşındı ve özellikle iyi muamele yoluyla barışçıl davet yoluyla davetçiler ve tüccarlar Nübye topraklarında İslam'ı yaymada önemli bir rol oynadılar. Ticaret kervanları, ticaret malları taşıdıkları gibi inanç, dil, medeniyet ve yaşam tarzı da taşıyorlardı.

Ayrıca Arapça, özellikle Kuzey Sudan'da Sudan toplumlarının günlük yaşamında giderek daha fazla yer almaya başladı. Bu anlaşma, Müslümanlar ve Hıristiyan Nübye halkı arasında altı yüzyıl süren bir tür sürekli iletişim temsil ediyordu ([5]). Bu süre zarfında, Müslüman tüccarlar ve Arap göçmenler aracılığıyla 7. yüzyılın ortalarından itibaren İslam inancı Doğu Sudan'ın kuzey kesimine sızdı. Bu büyük Arap göçleri 3 yoldan sızdı: Birincisi: Mısır'dan, ikincisi: Hacaz'dan Badi, Aydab ve Suakin limanları aracılığıyla ve üçüncüsü: Sudan'ın ortasından geçerek Mağrip ve Kuzey Afrika'dan. Ancak bu grupların etkisi, 9. yüzyıldan itibaren Mısır'dan güneye doğru hareket eden büyük sayılarla karşılaştırıldığında küçük boyutları nedeniyle etkili değildi ve bunun sonucunda Becce, Nübye ve Orta Sudan toprakları Arap unsuruyla kaynaştı. O zamanlar Abbasi Halifesi Mutasım (218-227 Hicri / 833-842), Türk askerlerine güvenmeye ve Arap askerlerinden vazgeçmeye karar verdi ki bu, Mısır'daki Arapların tarihinde tehlikeli bir dönüm noktası olarak kabul edilir. Böylece Hicri'nin üçüncü / Miladi'nin dokuzuncu yüzyılı, Sudan'a geniş Arap göçlerine ve ardından güneyde ve doğuda geniş ovalara nüfuz etmeye tanık oldu([6]) ve bu bölgelerde istikrarın sağlanması, ülke halkıyla iletişim kurmaya, onları etkilemeye ve İslam'ı kabul etmelerine yardımcı oldu.

12. yüzyılda, Haçlıların Filistin topraklarını işgal etmesinin ardından, Mısırlı ve Mağribli hacıların Sina yolu artık güvenli değildi ve Aydab limanına (Altın Limanı olarak bilinir ve Kızıldeniz kıyısında yer alır) yöneldiler. Oradaki hac hareketi aktif hale geldiğinde ve Müslümanlar Hacaz'daki kutsal topraklara gidip gelirken oraya sık sık uğradıklarında, Yemen ve Hindistan'dan mal taşıyan gemiler de oraya demirlemeye başladı ve dolayısıyla bölgesi gelişti ve hareketlilik arttı, böylece Aydab Müslümanların dini ve ticari yaşamında mükemmel bir merkez haline geldi. ([7])

Nübye kralları, Müslümanlardan bir zayıflık veya zaaf bulduklarında anlaşmayı bozduklarından ve özellikle Kral Davud'un hükümdarlığı sırasında 1272'de Asvan ve Mısır'daki Müslüman bölgelerine baskın yaptıklarından, Müslümanlar Zahir Baybars günlerinde onlarla savaşmak zorunda kaldılar ve 1276'da taraflar arasında yeni bir antlaşma imzalandı ve sonunda Sultan Nasır bin Kalavun 1317'de Dongola'yı fethetti ve Nübye kralı Davud'un erkek kardeşinin oğlu Abdullah, 1316'da İslam'ı kabul etti ve bu da orada yayılmasını kolaylaştırdı ve Nübye toprakları tamamen İslam'a girdi.([8])

Hıristiyan Alva krallığı ise 1504'te Arap Abdellab kabileleri ile Zenci Fonc kabileleri arasındaki ittifakın ardından yıkıldı ve "Sennar Sultanlığı" olarak da bilinen Fonc İslam Krallığı kuruldu. Başkentine atfen "Mavi Krallık" olarak da bilinir ve Sennar Krallığı, İslam ve Arap dilinin yayılmasından sonra Sudan topraklarında kurulan ilk Arap İslam devleti olarak kabul edilir([9]).

Arap İslam etkisinin artmasının bir sonucu olarak, Nübye, Alva, Sennar, Takali ve Darfur topraklarındaki kraliyet aileleri, daha önce Hıristiyan veya putperest iken Müslüman oldular. Yönetici sınıfın İslam'ı kabul etmesi, Sudan tarihinde çok boyutlu bir devrim yaratmaya yetti. Müslüman yönetici aileler oluştu ve onlarla birlikte bu dinin güçlenmesinde büyük etkisi olan ve İslam dininin yayılmasına etkin bir şekilde katkıda bulunan, temellerini sağlamlaştıran ve Sudan topraklarında İslam medeniyetinin temellerini atan ilk Sudan İslam krallıklarının modelleri kuruldu. Bazı krallar ülkelerinde davetçi rolünü üstlendiler ve rollerini bu dini tebliğ etmek ve korumakla yükümlü yöneticiler olarak anladılar, bu yüzden iyiliği emretmeye, kötülükten nehyetmeye, Allah'ın şeriatına göre hüküm vermeye, ellerinden geldiğince adaleti tesis etmeye, Allah'a davet etmeye ve O'nun yolunda cihad etmeye başladılar. ([10])

Böylece İslam'ın daveti bu bölgede putperestlik fırtınaları ve Hıristiyan misyonerlik kampanyaları ortasında güçlü ve etkili bir şekilde ilerledi. Bu nedenle Sudan, İslam'ın yayılmasında barışçıl davetin gerçek modelini temsil eden en ünlü bölgelerden biri olarak kabul edilir ve Müslümanların inançlarını ikna, delil ve iyi muamele yoluyla yayma yeteneği burada öne çıkmıştır, bu nedenle kervan ticareti ve fakihler Sudan topraklarında İslam'ın yayılmasında büyük bir rol oynamışlardır, zira pazarlar savaş alanlarının yerini almış ve tevhit inancının yayılmasında kılıç yerine dürüstlük, doğruluk ve iyi muamele kullanılmıştır([11]) ve bu konuda fakih tarihçi Ebu'l-Abbas Ahmed Baba el-Tinbukti şöyle der: "Sudan halkı, Kano ve Borno halkı gibi kimsenin onları ele geçirmeden İslam'ı gönüllü olarak kabul ettiler, İslam'dan önce kimsenin onları ele geçirdiğini duymadık".

#SudanKrizi         #SudanCrisis

Hizb-ut Tahrir Merkezi İletişim Bürosu için yazılmıştır

Müh. Durre el-Bekkuş

** Emir Abdullah bin Sa'd bin Ebi Sarh'tan Nübye'nin büyüğü ve krallığının tüm halkı için bir ahit:

"Abdullah bin Sa'd'ın Asvan topraklarının sınırından Alva topraklarının sınırına kadar Nübye'nin büyüğü ve küçüğü üzerine yaptığı ahit, Abdullah bin Sa'd, onlara ve Mısır'ın Yukarı kesiminden ve diğer Müslümanlardan ve zimmet ehlinden komşuları olan Müslümanlar arasında geçerli bir güvenlik ve ateşkes yaptı. Ey Nübye topluluğu, Allah'ın ve Resulü Muhammed Peygamber ﷺ'in güvencesiyle güvendesiniz, size karşı savaşmayacağız, size karşı savaş ilan etmeyeceğiz ve bizimle sizin aranızdaki şartlara bağlı kaldığınız sürece sizi işgal etmeyeceğiz, ülkemize yerleşmeden geçici olarak girebilirsiniz ve ülkenize yerleşmeden geçici olarak girebilirsiniz ve ülkenize inen veya uğrayan bir Müslümanı veya müttefiki çıkana kadar korumakla yükümlüsünüz ve Müslüman kölelerden size kaçan her birini İslam topraklarına iade edene kadar geri vermekle yükümlüsünüz, ona el koymayacaksınız, onu engellemeyeceksiniz ve onu arayan ve ona danışan bir Müslümana ayrılana kadar dokunmayacaksınız ve Müslümanların şehrinizin avlusunda inşa ettiği camiyi korumakla, ibadet edenleri engellememekle, onu süpürmekle, aydınlatmakla ve saygı göstermekle yükümlüsünüz ve her yıl ülkenizin en iyi kölelerinden 360 baş Müslümanların imamına ödeyeceksiniz, kusurlu olmayan, erkek ve dişi olan, yaşlı, ihtiyar kadın veya henüz ergenliğe ulaşmamış çocuk olmayan, bunu Asvan valisine ödeyeceksiniz ve Alva topraklarının sınırından Asvan topraklarına kadar size saldıran bir düşmanı püskürtmek veya engellemek Müslümanların görevi değildir ve eğer bir Müslüman köleye sığınırsanız veya bir Müslümanı veya müttefiki öldürürseniz veya Müslümanların şehrinizin avlusunda inşa ettiği camiye zarar verirseniz veya 360 baştan herhangi bir şeyi engellerseniz, o zaman bu ateşkes ve güvenlik sizden kalkar ve biz ve siz, Allah aramızda hükmedene kadar eşit oluruz ve O hükmedenlerin en hayırlısıdır, bu konuda Allah'ın, ahdinin, kefaletinin ve Resulü Muhammed ﷺ'in kefaletinin şahitliği vardır ve bu konuda sizin için Mesih'in, havarilerin ve dininizden ve milletinizden saygı duyduğunuz kişilerin kefaletinden daha büyük bir şey yoktur.

Allah bu konuda aramızda şahittir. Amr bin Şurahbil tarafından Ramazan ayında, otuz birinci yılda yazılmıştır".


[1] Dr. Salah İbrahim İsa'nın Sudan'a İslam'ın Girişi ve İnançları Düzeltmedeki Etkisi

[2] İbn el-Cevzi'nin Sudan ve Habeş Halkının Faziletleri Hakkında El-Gabiş'in Aydınlatılması Kitabının Onuncu Bölümü

* İslam'dan önce Nübye toprakları, Nübye, Mukra ve Alva olmak üzere 3 krallığa bölünmüştü (Asvan'dan güneyde mevcut Hartum'a kadar), daha sonra iki krallık Nübye ve Mukra, 570 ile 652 yılları arasında birleşti ve Nübye Krallığı olarak adlandırıldı ve başkenti Dongola idi

[3] İmam Ahmed bin Yahya bin Cabir el-Bağdadi'nin (Bilazeri olarak bilinir) Fetih el-Buldanı

** Ahit metninin tamamını okumak için ek bölüme bakınız

[4] Dr. Mustafa Muhammed Sa'd'ın Orta Çağlarda İslam ve Nübye

[5] J. Spencer Trimingham'ın Sudan'da İslam'ı

[6] Yusuf Fadıl Hasan'ın Sahra Altı Afrika'da İslam'ın Yayılması

[7] Dr. Mekki Şubeyka'nın Yüzyıllar Boyunca Sudan'ı

[8] Mahmud Şakir'in Sudan'ı

[9] Dr. Tayyib Bucema Naima'nın Fonc İslam Krallığı Tarihine Bir Bakış (910 - 1237 Hicri / 1504 - 1821 Miladi)

[10] Dr. Mustafa Muhammed Sa'd'ın Orta Çağlarda İslam ve Nübye

[11] Dr. Nuruddin eş-Şa'bani'nin Sahra Altı Afrika'da İslam ve Yönetici Aileler Tarihine İlişkin Çalışmaları