تأملاتی در کتاب: "از مؤلفههای روانشناسی اسلامی"
تهیه شده توسط استاد محمد احمد النادی
قسمت هجدهم
ستایش خداوندی را که پروردگار جهانیان است، و درود و سلام بر پیشوای پرهیزگاران، و سرور فرستادگان، که به عنوان رحمتی برای جهانیان فرستاده شد، سرورمان محمد و بر همه خاندان و یارانش باد، و ما را با آنان قرار ده، و در گروهشان محشور کن، به رحمتت ای مهربانترین مهربانان.
شنوندگان گرامی، شنوندگان رادیو دفتر رسانهای حزب التحریر:
السلام علیکم و رحمه الله و برکاته، و بعد: در این قسمت به تأملات خود در کتاب: "از مؤلفههای روانشناسی اسلامی" ادامه میدهیم. و به منظور ساختن شخصیت اسلامی، با توجه به ذهنیت اسلامی و روانشناسی اسلامی، میگوییم و از خدا یاری میطلبیم:
ترس از خدا در پنهان و آشکار فرض است، و دلیل آن کتاب و سنت است. اما کتاب، سخن خداوند متعال است: {و فقط از من بترسید}. (بقره40). و سخن او: {و فقط از من پروا کنید}. (بقره41). و سخن او: {این فقط شیطان است که دوستانش را میترساند، پس از آنها نترسید و از من بترسید اگر مؤمن هستید}.(آل عمران175). و سخن او: {و خداوند شما را از خودش برحذر میدارد ? و بازگشت به سوی خداست}. (آل عمران 28). و سخن او: {پس از مردم نترسید و از من بترسید}. (مائده3). و سخن او: {ای مردم، از پروردگارتان پروا کنید}. (نساء1). و سخن او: {مؤمنان فقط کسانی هستند که چون یاد خدا شود، دلهایشان بترسد}. (انفال2). و سخن او: {و این گونه است گرفتن پروردگارت هنگامی که شهرها را در حال ستم میگیرد، همانا گرفتن او دردناک و سخت است. همانا در این نشانهای است برای کسی که از عذاب آخرت میترسد، آن روزی است که مردم برای آن جمع میشوند و آن روزی است که مشهود است. و ما آن را جز برای مدتی معین به تأخیر نمیاندازیم. روزی که بیاید، هیچکس جز به اذن او سخن نمیگوید، پس برخی از آنان بدبخت و برخی خوشبختند. اما کسانی که بدبخت شدند، در آتشند و در آن ناله و فریاد دارند}. (هود106). و سخن او: {و کسانی که آنچه را خداوند به پیوستن آن فرمان داده میپیوندند و از پروردگارشان میترسند و از سختی حساب میهراسند}. (رعد21). و سخن او: {این برای کسی است که از مقام من بترسد و از وعده من هراس داشته باشد}. (ابراهیم 14). و سخن او: {ای مردم، از پروردگارتان پروا کنید، همانا زلزله قیامت چیز عظیمی است. روزی که آن را میبینید، هر شیردهندهای از آنچه شیر میدهد غافل میشود و هر زن بارداری بار خود را میاندازد و مردم را مست میبینی، در حالی که مست نیستند، ولی عذاب خدا سخت است}. (حج2). و سخن او:{و برای کسی که از مقام پروردگارش بترسد، دو بهشت است}. (الرحمن46). و سخن او: {شما را چه شده که برای خدا وقاری قائل نیستید}. (نوح 13) و معنایش این است که چرا از عظمت خدا نمیترسید. و سخن او: {روزی که آدمی از برادرش میگریزد. و از مادر و پدرش. و از همسر و فرزندانش. برای هر کدام از آنان در آن روز کاری است که او را بس است}. (عبس37).
و اما سنتها و آثار، برخی از آنها به صراحت بر وجوب ترس دلالت دارند و برخی به مفهوم:
بخاری از ابوهریره رضی الله عنه از پیامبر صلی الله علیه وسلم روایت کرده است که فرمود: "هفت نفرند که خداوند متعال در سایه خود در روزی که سایهای جز سایه او نیست، پناه میدهد: امام عادل، و جوانی که در عبادت خداوند عز وجل بزرگ شده است، و مردی که قلبش در مساجد معلق است، و دو مردی که در راه خدا یکدیگر را دوست دارند، بر این اساس گرد هم میآیند و بر این اساس از هم جدا میشوند، و مردی که زنی دارای مقام و جمال او را دعوت میکند و او میگوید: من از خدا میترسم، و مردی که صدقهای میدهد و آن را پنهان میکند تا دست چپش نداند دست راستش چه انفاق میکند، و مردی که در خلوت خدا را یاد میکند و چشمانش پر از اشک میشود".
از انس رضی الله عنه روایت شده است که گفت: رسول خدا صلی الله علیه وسلم خطبهای خواندند که هرگز مانند آن را نشنیده بودم، فرمودند: "اگر آنچه را من میدانم، شما میدانستید، کم میخندیدید و زیاد میگریستید"، پس اصحاب رسول خدا صلی الله علیه وسلم چهرههای خود را پوشاندند و صدای گریه از آنها بلند شد. (متفق علیه).
و از عدی بن حاتم رضی الله عنه روایت شده است که گفت: رسول خدا صلی الله علیه وسلم فرمود: "هیچکدام از شما نیست مگر اینکه خداوند با او سخن میگوید، و بین خدا و او ترجمانی نیست، پس به طرف راست خود نگاه میکند و جز آنچه فرستاده نمیبیند، و به طرف چپ خود نگاه میکند و جز آنچه فرستاده نمیبیند، و به روبروی خود نگاه میکند و جز آتش در مقابل چهره خود نمیبیند، پس از آتش بپرهیزید، حتی با نصف خرما". (متفق علیه).
و از عایشه رضی الله عنها روایت شده است که گفت: شنیدم رسول خدا صلی الله علیه وسلم میفرماید: "مردم در روز قیامت برهنه و ختنه نشده و پیاده محشور میشوند، گفتم ای رسول خدا، مردان و زنان همگی به یکدیگر نگاه میکنند؟ فرمود ای عایشه، کار سختتر از آن است که به این چیزها اهمیت دهند" (متفق علیه).
و از نعمان بن بشیر رضی الله عنهما روایت شده است که گفت: "شنیدم رسول خدا صلی الله علیه وسلم میفرماید: "کمترین عذاب اهل آتش در روز قیامت برای مردی است که دو اخگر در کف پاهایش گذاشته میشود که مغزش از آنها به جوش میآید". (متفق علیه).
و از عبدالله بن عمر، رضی الله عنهما روایت شده است که رسول خدا صلی الله علیه وسلم فرمود: "روزی که مردم برای پروردگار جهانیان برمیخیزند، تا جایی که یکی از آنها در عرق خود تا نصف گوشهایش فرو میرود".
و از ابوهریره رضی الله عنه روایت شده است که رسول خدا صلی الله علیه وسلم فرمود: "مردم در روز قیامت عرق میکنند تا جایی که عرقشان در زمین هفتاد ذراع فرو میرود و آنان را لگام میزند تا جایی که به گوشهایشان میرسد". (متفق علیه).
و از ابوهریره رضی الله عنه روایت شده است که رسول خدا صلی الله علیه وسلم فرمود: "خداوند میفرماید هرگاه بندهام اراده کند که گناهی انجام دهد، آن را برایش ننویسید تا آن را انجام دهد، پس اگر آن را انجام داد، آن را مانند آن برایش بنویسید و اگر آن را به خاطر من ترک کرد، آن را برایش حسنه بنویسید، و هرگاه اراده کند که کار نیکی انجام دهد و آن را انجام ندهد، آن را برایش حسنه بنویسید، پس اگر آن را انجام داد، آن را برایش ده برابر تا هفتصد برابر بنویسید". (متفق علیه). پس آیا ترس ما از خدا در پنهان و آشکار مانند ترس صحابه رضی الله عنهم نبود که آنان را به امتثال اوامر و اجتناب از نواهی او سوق داد تا ما نیز مانند آنان در دنیا و آخرت سعادتمند شویم؟
شنوندگان گرامی: شنوندگان رادیو دفتر رسانهای حزب التحریر:
در این قسمت به همین مقدار بسنده میکنیم، به این امید که تأملات خود را در قسمتهای آینده به خواست خدا ادامه دهیم، تا آن زمان و تا دیداری دیگر، شما را در پناه خدا و حفظ و امان او میسپاریم. از حسن توجه شما سپاسگزاریم و السلام علیکم و رحمه الله و برکاته.
