التدخل الروسي في سوريا - الدوافع والأبعاد
October 03, 2015

التدخل الروسي في سوريا - الدوافع والأبعاد

التدخل الروسي في سوريا - الدوافع والأبعاد


دفعت روسيا بجنودها وعتادها إلى سواحل سوريا بشكل مفاجئ في أيلول 2015، وأعلن بيسكوف الناطق باسم الكرملين بأن روسيا مستعدة لبحث إرسال قوات برية إلى سوريا إذا طلب منها الرئيس بشار الأسد ذلك، ولم تصرح روسيا بذلك علناً بل إن أندريه فيودوروف النائب السابق لوزير الخارجية الروسي نفى وجود قوات روسية على الأرض في سوريا، لكنه اعترف بإرسال موسكو لمعدات عسكرية متطورة وأسلحة للجيش السوري بعد أن أصبح في وضع سيئ. وفي ظل هذا المناخ الجديد في سوريا أعلنت الولايات المتحدة قلقها من التدخل العسكري الروسي، لكنها سرعان ما استجابت لدعوة موسكو لإجراء محادثات عسكرية بهدف منع التصادم في أجواء سوريا، فأعلنت وزارة الدفاع الأمريكية يوم 2015/9/18 أن وزيري دفاع الولايات المتحدة وروسيا تحادثا هاتفيا وتطرقا إلى الأزمة في سوريا واتفقا على مواصلة هذه المحادثات في المستقبل. وصرّح المتحدث باسم البنتاغون بيتر كوك أن وزير الدفاع الأمريكي آشتون كارتر ونظيره الروسي سيرغي شويغو أجريا مكالمة هاتفية لبحث الوضع في سوريا. وتكثفت بعد ذلك الاتصالات الأمريكية الروسية وطفا على السطح توافق أمريكي روسي علني وغير سري بشأن التدخل الروسي وإن غلفته الدولتان بغلاف مكافحة "الإرهاب" في سوريا، فقللت أمريكا من شأن الوجود العسكري الروسي في سوريا ومن هذا القبيل ما نقلته وكالة الأنباء رويترز عن مسؤولين أمريكيين وجود أربع مقاتلات روسية ظهرت في مطار الباسل في منطقة قرب اللاذقية في سوريا ووصفت أمريكا هذا التدخل بأنه دفاعي، في الوقت الذي بث فيه ناشطون في الثورة السورية تسجيلات صوتية ومرئية تظهر مشاركة الجنود الروس في القتال الفعلي في سوريا. وأجرت روسيا مناورات بحرية يوم 2015/9/22 وحظرت الطيران في المنطقة الواقعة بين طرطوس وقبرص.


وإذا أضيف إلى ذلك زيارة رئيس وزراء كيان يهود إلى موسكو يوم 2015/9/21 يرافقه كبار الجنرالات، ومن بينهم رئيس هيئة الأركان غادي إيزنقوط ورئيس شعبة الاستخبارات العسكرية هرتسي ليفي، واتفاقهما على اقتسام الأجواء السورية لمنع حدوث مواجهات بين القوات الروسية واليهودية. وإذا عرفنا أن حكومة الأسد تقوم بإخلاء شقق في الساحل وطرد السكان حتى العلويين منها لتوفير سكن للقوات الروسية، فإنه يمكن الاستنتاج بأن مسألة التدخل العسكري الروسي في سوريا هي خطوة خطيرة للغاية ومتدحرجة في حجمها تعود بالأذهان إلى الغزو الروسي لأفغانستان أكثر من إدراجها في سياق دعم روسيا التقليدي لنظام الأسد، وتفصيل ذلك على النحو التالي:


1. بعد انهيار الاتحاد السوفييتي ينتاب روسيا شعور لدرجة العقدة بواقع عظمة روسيا، وتبني سياساتها الدولية على أساس اعتراف الدول الكبرى بمكانتها الدولية. وظلت مكانة روسيا الدولية هائمة منذ بداية التسعينات حتى جاءت الثورة السورية فكانت المصلحة الأمريكية بحمل روسيا للدفاع عن العميل الأمريكي بشار الأسد، فعادت لروسيا عظمتها، واستخدمت حق الفيتو، وبرزت كطرف رئيس في الأزمة السورية، وصار لها مكانة دولية.


2. دفع هذا الوضع الجديد بروسيا إلى غزو جزيرة القرم وإشعال شرق أوكرانيا، عندها فرضت العقوبات الأوروبية والأمريكية ضد روسيا، وتضرر اقتصادها بشكل كبير هدد بانكفاء روسيا عن المسرح الدولي. وشهد المسرح السوري شبه غياب لروسيا عن الأزمة منذ نيسان/أبريل 2014، وشكلت أمريكا حلفاً دولياً للتدخل في سوريا تحت ذريعة محاربة تنظيم الدولة بغياب تام لروسيا، وتم توزيع أدوار حل الأزمة السورية على الدول الإقليمية، وعسكرياً أخذت جامعة الدول العربية بتشكيل قوة عربية مشتركة بتخطيط أمريكي للتدخل في مناطق الأزمات وأهمها سوريا.


3. في ظل هذه العزلة الدولية لروسيا بسبب حرج أمريكا الناتج عن أزمة أوكرانيا، أدركت روسيا أن طريقها لفك العزلة الدولية عنها والعقوبات هو عرض مزيد من الخدمات لأمريكا في الأزمة السورية، فلا يمكن الحديث عن أي دور عالمي لروسيا دون موافقة أمريكا، وهذه الفكرة راسخة في أذهان الروس منذ فترات الوفاق الأمريكي- السوفييتي بعد الستينات. فكانت روسيا تعرض وكانت أمريكا تطلب المزيد، وتبقي الباب موارباً لإعادة روسيا إلى الساحة الدولية.


4. وليس هذا فحسب، فروسيا تعلن عداءها للإسلام السياسي علناً وتشترك مع الغرب في مكافحة بروز الإسلام تحت ذرائع الإرهاب، وتزيد أنها تتخوف على القفقاس المسلم فيها من تطورات إسلامية في سوريا إذ لا يفصل بينهما إلا تركيا.


5. فشلت الخطط الأمريكية في سوريا تماماً، ففشل برنامج تدريب المعارضين المعتدلين، ولم تتمكن من خلال تحالفها الدولي لحرب تنظيم الدولة من تسديد ضربات قوية للثورة السورية، وكانت ضرباتها القليلة لجبهة النصرة وأحرار الشام وجماعة خراسان تواجه برفض كبير في الداخل السوري، يضع القوات الجوية الأمريكية في كفة النظام السوري بشكل مكشوف الأمر الذي لا تريده. وفشلت تماماً في العثور على عميل قوي في الثورة السورية، فقد لفظت ثورة الشام كافة أزلام أمريكا وأسقطت عنهم القناع، ولا يوجد أي أمل لأمريكا بالنفاذ من داخل الثورة في سوريا. صحيح أن بعض القوى على الأرض قد وافقت على التنسيق معها، ولكن من ناحية فإن هذه القوى غير رئيسية، ومن ناحية أخرى فإن القوى المعتبرة تتقدم على الاتجاه الأمريكي ببطء كبير، وأمريكا صارت تستعجل الحل إذ إن الأزمة السورية صارت تكدس مخاطر أيديولوجية فعلية في سوريا وحولها وفي كافة ديار المسلمين.


6. وأما إيران فقد استنفدت الكثير من قواها المالية والعسكرية في تجنيد الدعم لنظام الأسد ولم تصل لأي درجة تقربها من الحسم بسبب صلابة الثورة السورية وعدم تجاوبها مع المشاريع الأمريكية، وصارت إيران تنتظر رفع العقوبات عنها بعد اتفاقها النووي وانكشف تنسيقها مع أمريكا، وشدة رفض الإقليم لها ولتدخلاتها فيه، فكانت كل هذه الظروف تشكل مناخاً حرجاً لتوفير التنفس الاصطناعي للنظام السوري الذي يتنفس به بعد 2012، فعاد النظام السوري للوقوف على حافة الانهيار لا سيما بعد معارك محافظة إدلب وانهيار القطاعات العسكرية الكبيرة في إدلب ودرعا، فكان لا بد لأمريكا من توفير مخرج آخر.


7. وترافق مع كل ذلك فشل المشروع الأمريكي في إنشاء قوة عربية مشتركة يمكن إدخالها لسوريا لتثبيت عملاء جدد لأمريكا، فقد طالت الأزمة اليمنية وتمكنت بريطانيا من الاستفادة من التحالف العربي بقيادة السعودية أكثر من استفادة أمريكا من ذلك، فأصبح التحالف العربي أداة لإعادة نفوذ بريطانيا إلى اليمن وليس لهدمه وبناء نفوذ أمريكا عن طريق الحوثيين، عندها لم تعد فكرة التحالف العربي والقوة العربية المشتركة واردة عند أمريكا في سوريا لتخوفها من تمكن الدول الأوروبية من حرف التحالف العربي عن مساره كما هو حاصل في اليمن، فتجددت في أمريكا فكرة العودة إلى روسيا.


8. إن العودة إلى روسيا تتضمن في معناها شدة العقدة العراقية عند الأمريكان، وأن أمريكا ليس بمقدورها القيام بحملة عسكرية كبيرة في سوريا من ناحية، ومن ناحية أخرى فإن أمريكا تريد التفرغ لإرهاق الصين بالنزاعات في الشرق الأقصى، وهي فعلاً بصدد نقل الجيوش الأمريكية لمحيط الصين، ولا يمكنها القيام بذلك وترك الشرق الأوسط ملتهباً بعد سلسلة من فشلها السياسي فيه.


وهكذا ظنت أمريكا أنها قد أحكمت خطة جديدة للحفاظ على نفوذها في سوريا تحت عنوان التدخل العسكري الروسي، ومهدت لروسيا الطريق فدفعت عملاءها في الإقليم للتعاون مع روسيا، فأعلن بالأمس عن إنشاء مركز معلومات في بغداد لمكافحة تنظيم الدولة تشترك فيه هيئات الأركان في العراق وإيران وسوريا وروسيا. ووافق كيان يهود على اقتسام الأجواء السورية مع روسيا على أن تلحق إيران لاحقاً بهذا الاتفاق، وبذلك يتشكل حلف مساند للتدخل الروسي يشارك فيه كيان يهود أيضاً ولا تكون إيران بعيدة عنه. وبمرافقة ذلك تشهد الساحة الداخلية في سوريا فتوراً كبيراً، فلا الائتلاف ولا قوى المعارضة في صورة ما يجري من سيناريوهات، ولا الدول الأوروبية كذلك. أما كيف يمكن أن تتطور الأمور العسكرية في سوريا وحدود التدخل العسكري الروسي في ظل المناخ القائم فيمكن رسم الصورة على النحو التالي:


أولاً: المناخ الداخلي في سوريا هو مناخ إسلامي بامتياز، فالثورة السورية بمجملها تتصلب خلف إقامة الخلافة على منهاج النبوة بديلاً لنظام الأسد، والقوى المعارضة لذلك إما قوى ضعيفة لا تؤثر في مسار الثورة أو قوى خجولة لا تقوى على الإعلان عن بديل غير إسلامي صريح. وهذا المناخ ليس مقصوراً على حملة السلاح، بل ممتد وبعمق داخل المجتمع في سوريا، ويمكن القول بأن المشروع الوحيد المطروح في سوريا هو مشروع الخلافة الإسلامية، وقد ساهم حزب التحرير إسهاماً كبيراً في ترسيخ هذا المشروع، وأصبح عنواناً بارزاً في الداخل السوري لا يمكن تجاوزه بسهولة. وبسبب ذلك فقد وجدت رؤية أمريكية روسية وأوروبية موحدة بضرورة الحفاظ على الأسد حتى يتشكل بديل غير إسلامي في سوريا، وحول هذه الفكرة تجتمع كافة القوى الدولية والإقليمية من حكام العرب وتركيا وإيران وكيان يهود.


والهدف الأول للتدخل العسكري الروسي:


منع انهيار طارئ للنظام، وهو الوارد في كلام فيودروف بأن الجيش السوري أصبح في وضع سيئ جداً، وهو ما قاله لافروف لممثلة الاتحاد الأوروبي موغيريني أول أمس في مكالمة هاتفية بأن النظام السوري على وشك السقوط، وهو ما عبر عنه وزير الخارجية الأمريكي كيري (2015/9/19 الجزيرة نت) بلفظ آخر حين قال "بأن هناك حاجة عاجلة لتجديد جهود التوصل لتسوية سياسية في سوريا". وهو ما قاله اليوم عميل أمريكا السيسي بأن النظام السوري قد يسقط وتنتقل أسلحته لجهات متطرفة تشكل خطراً على الجميع. ومن زاوية أخرى فإن هذا يؤكد انتهاء زخم التنفس الاصطناعي الذي وفرته إيران وحزبها اللبناني وجمعهما الطائفي لنظام الأسد وأن هذا الدعم قد بلغ قمته وأخذ منحاه باتجاه السقوط، ويؤكد أيضاً بأن الثورة السورية قد أصبحت أكثر خطراً وأكثر قدرةً على إسقاط النظام عسكرياً بسبب الناحية الإسلامية المتعمقة فيها والخبرات العسكرية المتراكمة والوعي السياسي الذي أبعدها بشكل إجمالي عن السقوط في شراك المخابرات الأمريكية والأوروبية وتوابعهما العربية والتركية.


والهدف الثاني للتدخل الروسي:


تخويف الثوار بقوة روسيا وجيشها وأسلحتها المتطورة ودقة إصابتها على أمل أن يندفعوا إلى طاولة الحوارات السياسية مع نظام الأسد برعاية أمريكية ودولية، وهو أمر غير متوقع، اللهم إلا من بعض ضعاف النفوس في الثورة.


والهدف الثالث: هو الحفاظ على الساحل السوري دويلة منفصلة بشوكة عسكرية روسية إذا ما انهار حكم الأسد في دمشق، وهذه الدويلة تتوافق مع مخططات تقسيم سوريا التي ترسمها أمريكا وتتوافق مع الخطة الروسية للحفاظ على قاعدة عسكرية لها شرقي المتوسط.


والهدف الرابع: هو توريط روسيا في سوريا، أي صناعة أفغانستان جديدة لروسيا متى لزم الأمر، ووضعها في مستنقع لا يمكنها الخروج منه إلا كسيرة الجناح مرهقة الاقتصاد، فيكون جرها لمزيد من خدمة أمريكا في الشرق الأقصى ضد الصين أسلس. وهذا السيناريو وارد ليس فقط بهدف إرهاق روسيا، وإنما لحل الأزمة السورية، فقد يزداد استعصاء الحل في سوريا ما يدفع بأمريكا إلى اعتماد سيناريو غير تقليدي بتسليم مفاتيح الحكم في دمشق لحركة واحدة تنعتها بالإرهاب كما تم تسليم تدمر، لتندفع تلك الحركة وتستأصل غيرها من الجماعات المسلحة لتقف في النهاية في مواجهة الجيش الروسي في الساحل. والدافع لمثل هذا السيناريو هو كثرة الجماعات المسلحة وتعددها وهذا من أسباب تعقيد السير بحلول أمريكية للأزمة في سوريا. ووفق هذا السيناريو تغوص سوريا في فوضى عارمة واقتتال كثير بين تلك الجماعة التي لا تمتلك حنكة سياسية لتصفية باقي الجماعات المسلحة أو إضعافها بدرجة لا يمكنها من تعطيل الحلول الأمريكية، وتكون القوات الروسية وفق هذا السيناريو العنوان الأبرز والحامي لدويلة علوية في الشمال، وتكون دولة حامية لدويلة درزية في الجنوب. عندها يمكن لأمريكا تقديم الحل دون وجود قوى مناوئة معتبرة تعارضه في الداخل، بل إن الخروج من هذا المستنقع السوري سيصير حلماً روسياً كما كان في أفغانستان. وهذا سيناريو بالغ الخطورة لما فيه من الاقتتال الداخلي المحرم بين المسلمين.


وإذا كانت روسيا تخطط لإبعاد المخاطر الإسلامية عنها وتعزيز مكانتها الدولية عبر تدخلها في سوريا وعبر المزيد من التصاقها بالسياسة الأمريكية وهي مستعدة لخوض المعارك ضد الثورة السورية تحت عنوان مكافحة الإرهاب، فإنها لا تدرك أبعاد ورطتها هذه، ربما ظنت أن النصر في سوريا يتمثل بهزيمة تنظيم أو فصيل أو غير ذلك كما توهمت قبلها إيران وحزبها اللبناني، فالثورة في سوريا قد تأصلت داخل شعبها بشكل عميق خلال خمس سنوات، وأن هذه الثورة لبناء الإسلام، وأن أحداث سوريا ليست منفصلة عن محيطها العربي والإسلامي الذي يناضل وينتفض هو الآخر لبناء الإسلام ودولة الخلافة. ثم إن تحقيق نصر عسكري لروسيا في سوريا ليس بالأمر الممكن، فقد ينفجر القفقاس في وجهها من جديد أثناء حربها في سوريا، وقد تخسر من حلفائها (حلفاء أمريكا)، فالثورة في جنوب العراق تهدد حكومة العبادي وتهدد النفوذ الإيراني وتهدد أمريكا وروسيا، وقد تنقلب الموازين من مكان غير متوقع فيحصل الفرج للأمة الإسلامية التي تصير قادرة على تجييش الجيوش لغزو آسيا الوسطى والقفقاس وحوض الفولغا الإسلامي داخل روسيا نفسها، فتجد روسيا نفسها أول من يدفع ثمن عدائه للمسلمين، وليس فقط في سوريا.


ومن ناحية أخرى فإن الدول الأوروبية قاطبةً ترفض التدخل الروسي في سوريا، وقد عبرت فرنسا وألمانيا عن قلقها من أبعاد هذا التدخل، ويذكر التدخل الروسي في سوريا الدول الأوروبية بفترات الوفاق السوفييتي الأمريكي، فكانت الدول الأوروبية الخاسر الأكبر منه. ولذلك فإن بريطانيا وفرنسا وألمانيا ومعها باقي الدول الأوروبية ستجند أدواتها أيضاً لإفشال التدخل الروسي في سوريا، والمزيد من العمل ضد السياسات الأمريكية في العالم، وتحذير الصين من خطورة التحالف الأمريكي الروسي الذي يمكن أن ينتقل للعمل ضدها في الشرق الأقصى.


لكل ذلك فإن خيار أمريكا هذا باستخدام الجيش الروسي للدفاع عن نفوذها في سوريا قد يفجر الساحة الدولية برمتها، فقد تعمل الدول الأوروبية على تخريب الاتفاق النووي مع إيران أو تأخيره، وقد تشعل أوروبا أوكرانيا من جديد،


وقد تزيد معاندة كيان يهود لأمريكا إذا رأت أنها يمكن أن تستظل بالمظلة الأمنية الروسية القريبة بدل الأمريكية، وقد ترى روسيا من مغانم الشرق الأوسط ما يحملها على بناء نفوذ لنفسها بدل خدمة أمريكا في سوريا بعد أن تكون قد وطدت نفسها عسكريا في شرق المتوسط، وقد تأتي الانتخابات التركية بما لا تهوى أمريكا وأردوغان، فيتسلل إلى تركيا نفوذ الإنجليز من جديد، ويصير لتركيا دور آخر في الأزمة السورية. وفي ضوء كل هذه التطورات الممكنة فإن خطة أمريكا بإلزام سوريا لروسيا قد تؤتي غير أكلها، وقد يزداد تفجر المنطقة الإسلامية تبعاً لجرائم روسية متوقعة في سوريا، ويزداد الغليان فتبتعد المنطقة أكثر عن سيطرة الدول الكبرى.


وإذا كانت الخطة الأمريكية هذه تقتضي القتال حتى آخر جندي روسي في سوريا ولمدة طويلة، إلا أن الواضح أن أمريكا لا يمكنها فهم ردات الفعل الإسلامية، أو أنها لا تقيم لها وزناً بسبب العنجهية، ولكن يمكن أن يكون التدخل الروسي وسيلة لتوحيد كافة الجهود المسلحة في سوريا على مشروع الخلافة، والثورة السورية تمتلك من القدرة ما يمكنها من هزيمة روسيا في سوريا، فالشعب السوري كان يُقتل عبر أكثر من أربع سنوات بأسلحة روسية متطورة يشغلها خبراء روس ويستخدمها جنود النظام ومرتزقة إيران في سوريا، والآن لن يتبدل شيء إلا وضع الجندي الروسي محل جندي النظام، وليس في هذا إضافة نوعية كبيرة. بل إن الجندي الروسي قد هزم مرات ومرات في الشيشان، وأنه أضعف وأجبن ما يكون في القتال خارج حدود بلاده. وإذا كان التدخل الطائفي الإيراني قد أخر سقوط نظام الأسد فترة من الزمن فإن أقصى ما يمكن للتدخل الروسي أن يحرزه هو تأخير السقوط الحتمي للنظام فقط فترة أخرى، وعند سقوطه تكون روسيا نفسها في وضع أضعف ويكون المسلمون أشد عداءً لها وعلى أهبة الاستعداد للعمل ضدها دولياً وفي محيطها بل وفي داخلها نفسها.


وإذا كانت أمريكا تندفع لخدمة مصالحها ونفوذها باستخدام روسيا وجيشها، وإذا كانت روسيا مندفعة بعدائها للإسلام ومستعدة لتقديم تضحيات كبيرة مقابل أن يكون لها دور في العالم تقبل به أمريكا، فإن الأمة الإسلامية وفي مقدمتها الشعب السوري الثائر تعي جيداً عداء كليهما وغيرهما من الدول الكبرى للإسلام، فإن هذه الأمة تجمع طاقاتها لتخوض جهادها ضد قوى الكفر كلها بصفتها دول كفر محاربة، وأن هذا التدخل الروسي يزيد في غليان الدماء في عروق المسلمين للنيل من روسيا وأمريكا وكل قوى الكفر التي تتآمر على الإسلام وعودته إلى الحياة. وإذا كانت أمريكا وروسيا دولاً كبرى فإن إيمان المسلمين بدينهم يحتم عليهم الإيمان بأن الله العظيم أكبر من تلك القوى، وأن مكره أعظم من مكرهم، فلا يخيف كل ذلك المسلمين المتوكلين على ربهم، بل يزيد في حرارتهم ورفع هممهم ليس لهزيمة نظام الأسد فقط، وإنما لمنازلة الدول الكبرى وهزيمتها، فهذا هو المستوى الذي يود المؤمنون أن يقاتلوا فيه ليروا ربهم من أنفسهم ما يرضيه عنهم.

كتبه للمكتب الإعلامي المركزي لحزب التحرير
عصام الشيخ غانم

More from null

په نومونو مه غوليږئ، ځکه عبرت په دریځونو کې دی نه په نسبونو کې

په نومونو مه غوليږئ، ځکه عبرت په دریځونو کې دی نه په نسبونو کې

هر کله چې موږ ته یو "نوی سمبول" وړاندې کیږي چې مسلمانی ریښې یا ختیځي بڼې لري، ډیری مسلمانان خوشحالیږي، او په داسې کافر نظام کې د "سیاسي نمایندګۍ" په نامه په یو وهم باندې هیلې جوړیږي چې اسلام د حکومت، عقیدې او شریعت په توګه نه مني.

موږ ټول هغه سخته خوشحالي یادوو چې په 2008 کې د اوباما په بریا سره د ډیری خلکو په احساساتو کې خپره شوه. هغه د کینیا زوی دی او یو مسلمان پلار لري! دلته ځینو فکر کاوه چې اسلام او مسلمانان د امریکایی نفوذ ته نږدې شوي، مګر اوباما د مسلمانانو لپاره ترټولو زیات ځورونکي ولسمشرانو څخه و، هغه لیبیا ویجاړه کړه، د سوریې په ناورین کې یې مرسته وکړه، او د خپلو الوتکو او سرتیرو سره یې افغانستان او عراق ته اور واچاوه، بلکې د خپلو وسیلو له لارې په یمن کې د وینو تویونکی و او د هغه دوره د امت په وړاندې د سیستماتیکې دښمنۍ دوام و.

نن ورځ دا صحنه تکراریږي، مګر په نویو نومونو سره. ځکه چې زوهران ممداني ته د یو مسلمان، مهاجر او ځوان په توګه ډیره پاملرنه کیږي، لکه څنګه چې هغه ژغورونکی وي! مګر لږ خلک د هغه سیاسي او فکري دریځونو ته ګوري. دا سړی د همجنس بازانو د سختو پلویانو څخه دی، د دوی په فعالیتونو کې برخه اخلي، او د دوی انحراف د بشري حقونو په توګه ګڼي!

دا څه ډول شرم دی چې خلک په هغه باندې هیلې لري؟! ایا دا د هماغه سیاسي او فکري ناکامۍ تکرار نه و چې امت پکې څو ځله ښکیل شوی دی؟! هو، ځکه چې دا په شکل سره ازمویل کیږي نه په جوهر سره! دا په موسکا سره غولیږي، او په عقیدې سره نه بلکې په احساساتو سره، په نومونو سره نه بلکې په مفاهیمو سره، او په سمبولونو سره نه بلکې په اصولو سره معامله کوي!

په شکلونو او نومونو باندې دا ډول لیوالتیا د مشروع سیاسي پوهاوي د نشتوالي پایله ده، ځکه چې اسلام په اصل، نوم یا نژاد نه اندازه کیږي، بلکې په بشپړ ډول د اسلام اصولو ته په ژمنتیا سره؛ د نظام، عقیدې او شریعت په توګه. او د هغه مسلمان لپاره هیڅ ارزښت نشته چې په اسلام حکومت نه کوي او نه یې نصرت کوي، بلکې کافر پانګوال نظام ته غاړه ږدي، او د "آزادۍ" په نوم کفر او انحراف ته توجیه ورکوي.

او ټول هغه مسلمانان دې پوه شي چې د هغه په ​​بریا خوشحاله شول او فکر یې کاوه چې دا د خیر تخم یا د پاڅون پیل دی، چې پاڅون د کفر له نظامونو څخه نه کیږي، نه د هغوی په وسایلو سره، نه د دوی د رایې ورکولو د صندوقونو له لارې، او نه د هغوی د اساسي قوانینو تر چت لاندې.

څوک چې ځان د دیموکراتیک نظام له لارې وړاندې کوي، د خپلو قوانینو د احترام قسم خوري، بیا د جنسي انحراف څخه دفاع کوي او هغه لمانځي، او هغه څه ته بلنه ورکوي چې خدای غصه کوي، هغه د اسلام نصرت کوونکی او د امت لپاره امید نه دی، بلکې د ښایسته کولو او نرمولو وسیله ده، او یو جعلي استازیتوب دی چې هیڅ ګټه نه رسوي.

په لویدیځ کې د ځینو هغو شخصیتونو لپاره چې اسلامي نومونه لري سیاسي بریاوې بلل کیږي، یوازې هغه ټوټې دي چې امت ته د تسکین په توګه وړاندې کیږي، ترڅو ورته وویل شي: وګورئ، زموږ د نظامونو له لارې بدلون ممکن دی.

 د دې "استازیتوب" حقیقت څه دی؟

لویدیځ د اسلام لپاره د حکومت دروازې نه خلاصوي، بلکې یوازې د هغو کسانو لپاره یې خلاصوي چې د دوی په ارزښتونو او افکارو کې ورسره یوځای کیږي. او هرڅوک چې د دوی نظام ته ننوځي باید د دوی اساسي قانون او وضعي قوانین ومني، او د اسلام له حکم څخه انکار وکړي، که هغه په دې راضي شي، هغه یو منل شوی ماډل کیږي، مګر ریښتینی مسلمان د دوی په وړاندې له خپلو ریښو څخه رد دی.

زهران ممداني څوک دی؟ او ولې دا وهم جوړیږي؟

هغه یو داسې شخص دی چې یو مسلمان نوم لري، مګر د اسلام د فطرت سره په بشپړه توګه مخالف یو منحرف اجنډا غوره کوي، د همجنس بازانو څخه ملاتړ کوي، او هغه څه ته وده ورکوي چې د "دوی حقونه" بلل کیږي، او هغه د دې څرګنده بیلګه ده چې څنګه لویدیځ خپل ماډلونه جوړوي: په نوم مسلمان، په عمل کې سیکولر، د لویدیځ لیبرال اجنډا ته خدمت کوي نور څه نه. بلکې د دې لپاره چې امت له خپلې اصلي لارې مشغول کړي، نو د دې پر ځای چې د اسلام او خلافت د دولت غوښتنه وکړي، د کفر په نظامونو کې د پارلماني څوکیو او پوستونو په اړه اندیښمن شي! او د دې پر ځای چې د فلسطین د آزادولو لپاره مخه کړي، د هغو کسانو په تمه دي چې د امریکا له کانګرس یا د اروپا له پارلمان څخه "د غزې دفاع" وکړي!

د دې حقیقت دا دی چې دا د ریښتیني بدلون د لارې تحریف دی، کوم چې د نبوت په طريقه د راشده خلافت تاسیس دی، چې د اسلام بیرغ اوچتوي، د خدای شریعت پلي کوي، او امت د یو خلیفه تر شا متحد کوي چې د هغه تر شا جنګیږي او له هغه څخه وېره کیږي.

نو په نومونو مه غولیږئ، او په هغه چا مه خوشحالیږئ چې تاسو ته په ظاهره منسوب وي او په محتوا کې ستاسو سره مخالفت لري، ځکه چې هرڅوک چې د سعید، علي یا زهران نوم لري زموږ د نبي محمد ﷺ په لاره نه دی.

او پوه شئ چې بدلون د کفر له پارلمانونو څخه نه راځي، بلکې د امت له لښکرو څخه راځي چې وخت یې رارسیدلی چې حرکت وکړي، او د هغوی له پوهو ځوانانو څخه چې شپه او ورځ د لویدیځ او د هغه د ملاتړو او په اسلامي او مسلمانو هیوادونو کې د خاینو پیروانو په سرونو د میز د اړولو لپاره کار کوي.

مسلمانان د دیموکراسۍ په ټاکنو او نه د لویدیځ د صندوقونو له لارې نه پاڅیږي، بلکې د اسلامي عقیدې پر بنسټ په ریښتیني پاڅون سره، د راشده خلافت د دولت په تاسیس سره چې اسلام ته خپل مقام بیرته ورکوي، مسلمانانو ته عزت ورکوي، او د دیموکراسۍ وهمونه ماتوي.

په نومونو مه غولیږئ، او خپلې هیلې په کفر په نظامونو کې په افرادو مه ځړئ، بلکې خپلې لویې پروژې ته وګرځئ: د اسلامي ژوند بیا پیل، دا یوازې د عزت، بریا او واک لار ده.

صحنه د پخوانیو غمونو یو سپکاوی تکرار دی: جعلي سمبولونه، لویدیځو نظامونو ته وفاداري، او د اسلام له لارې څخه انحراف. او هر څوک چې دې لارې ته لاسونه پړکوي، هغه امت ګمراه کوي. نو د خلافت پروژې ته راوګرځئ، او د اسلام دښمنانو ته اجازه مه ورکوئ چې ستاسو مشران او استازي جوړ کړي. عزت د دیموکراسۍ په چوکیو کې نه دی، بلکې د خلافت په تخت کې دی چې حزب التحریر ورته کار کوي او امت د دې فکري او سیاسي انحطاط څخه خبرداری ورکوي. موږ ته پرته د خلافت له دولت څخه بله خلاصی نشته، کوم چې اجازه نه ورکوي چې مسلمانان د هغه چا لخوا اداره شي چې د اسلام څخه پرته په بل دین باور لري، نه د هغه چا لخوا چې انحراف او ګمراهۍ ته جواز ورکوي، او نه د هغه چا لخوا چې خلکو ته د خدای له نازل شوي پرته بل څه قانون کوي.

دا لیکنه د حزب التحریر د مرکزي مطبوعاتي دفتر د راډیو لپاره ده

عبدالمحمود العامري – د یمن ولایت

مصر د حکومتي شعارونو او تریخ واقعیت ترمنځ - د بې وزلۍ، او سرمایه دارۍ سیاستونو په اړه بشپړ حقیقت

مصر د حکومتي شعارونو او تریخ واقعیت ترمنځ

د بې وزلۍ، او سرمایه دارۍ سیاستونو په اړه بشپړ حقیقت

د الاهرام ویب پاڼې د ۲۰۲۵ کال د نومبر په ۴مه نېټه د سه شنبې په ورځ خبر ورکړ چې د مصر لومړي وزیر د قطر په پلازمېنه دوحه کې د ټولنیزې پراختیا په دویمه نړیواله غونډه کې د ولسمشر په استازیتوب په خپله وینا کې وویل چې مصر په خپلو ټولو بڼو او اړخونو کې د بې وزلۍ د له منځه وړلو لپاره یوه هر اړخیزه تګلاره پلي کوي، چې "څو اړخیزه بې وزلي" هم پکې شامله ده.

له کلونو راهیسې، په مصر کې هېڅ رسمي وینا داسې عبارتونه نه لري لکه "د بې وزلۍ د له منځه وړلو لپاره هر اړخیزه تګلاره" او "د مصر اقتصاد لپاره حقیقي پیل". چارواکي دا شعارونه په کنفرانسونو او غونډو کې تکراروي، چې د پانګونې پروژو، هوټلونو او تفریحي ځایونو ځلیدونکي انځورونه هم ورسره مل وي. خو واقعیت، لکه څنګه چې نړیوال راپورونه یې شاهدي ورکوي، بالکل توپیر لري. په مصر کې بې وزلي لا هم یوه پخه، بلکې مخ په زیاتیدونکې پدیده ده، سره له دې چې حکومت په پرله پسې توګه د ښه والي او پرمختګ ژمنه کوي.

د یونیسف، ایسکوا او د خوړو نړیوال پروګرام د ۲۰۲۴ او ۲۰۲۵ کلونو د راپورونو له مخې، نږدې یو له پنځو مصریانو څخه په څو اړخیزه بې وزلۍ کې ژوند کوي، په دې مانا چې دوی د ژوند له بنسټیزو اړخونو لکه تعلیم، روغتیا، کور، کار او خدماتو څخه بې برخې دي. همدارنګه، معلومات دا تاییدوي چې له ۴۹٪ څخه زیاتې کورنۍ د کافي خوړو په ترلاسه کولو کې له ستونزو سره مخ دي، دا یو ټکان ورکوونکی شمېر دی چې د ژوند د بحران ژورتیا منعکس کوي.

خو مالي بې وزلي، یعنې د ژوند د لګښتونو په پرتله د عاید کموالی، په تېزۍ سره زیات شوی، چې د انفلاسیون د پرله پسې څپو له امله د خلکو معاشونه، هڅې او سپما له منځه تللي دي، تر دې چې د مصریانو لویه برخه د دایمي کار کولو سره سره د مالي بې وزلۍ تر کرښې لاندې ده.

په داسې حال کې چې حکومت د "تکافل او کرامه" او "حياة كريمة" په څېر نوښتونو په اړه خبرې کوي، نړیوالې شمېرې ښيي چې دې پروګرامونو د بې وزلۍ جوړښت په بنسټیزه توګه نه دی بدل کړی، بلکې یوازې د لنډمهاله ارام بښونکو په څېر دي، لکه څاڅکي چې په دښته کې توی شي. د مصر کلیوالي سیمې چې د نفوس نیمایي برخه پکې ژوند کوي، لا هم د خدماتو د کمښت، د وړ کار د نشتوالي او د زیربناوو د خرابوالي له امله کړېږي. د ایسکوا راپور ټینګار کوي چې په کلیو کې بې برخېتوب په ښارونو کې څو چنده زیات دی، چې دا د شتمنۍ د ناسم ویش او پرله پسې بې پامۍ ښکارندویي کوي.

کله چې لومړی وزیر د هیواد له زوی څخه مننه کوي "چا چې له حکومت سره د اقتصادي سمون اقدامات زغملي"، نو په حقیقت کې هغه د هغو سیاستونو له امله د رښتینې کړاو شتون مني. خو دا اعتراف د کړنلارې د بدلون لامل نه ګرځي، بلکې د هماغې سرمایه دارۍ په لاره کې د لا زیات تګ لامل کیږي چې دا بحران یې رامنځته کړی دی.

هغه تش په نامه اصلاحات چې په ۲۰۱۶ کال کې د "تعویم" پروګرام، د سبسایډي د زیاتوالي او د مالیاتو د زیاتوالي سره پیل شول، اصلاح نه وه، بلکې د پورونو او کسر لګښت په بې وزلو بارول وو. په داسې حال کې چې چارواکي د "پیل" په اړه خبرې کوي، سترې پانګونې د لوکسو املاکو او سیاحتي پروژو په لور روانې دي چې د پانګوالو خدمت کوي، په داسې حال کې چې میلیونونه ځوانان د کار یا هستوګنې لپاره فرصتونه نه مومي. بلکې ډیری دا پروژې، لکه په مطروح کې د علم الروم سیمه چې پانګونه یې ۲۹ میلیارده ډالره اټکل شوې، د بهرنیو سرمایه دارۍ شراکتونه دي چې ځمکې او شتمنۍ ترلاسه کوي او هغه د پانګوالو لپاره د ګټې سرچینې ته بدلوي، نه د خلکو لپاره د رزق سرچینې ته.

نظام ځکه نه ناکامېږي چې فاسد دی، بلکې ځکه چې په یوه باطله فکري بنسټ روان دی چې هغه سرمایه داري نظام دی، کوم چې پیسې د دولت د ټولو سیاستونو محور ګرځوي. سرمایه داري په مطلقه توګه د مالکیت په ازادۍ ولاړه ده او اجازه ورکوي چې شتمني د هغه لږ شمېر خلکو په لاس کې راټوله شي چې د تولید وسیلې لري، په داسې حال کې چې اکثریت د مالیاتو، بیو او عمومي پورونو بار په غاړه اخلي.

له همدې امله، هغه څه چې د "ټولنیزې ساتنې پروګرامونه" بلل کیږي، یوازې د سرمایه دارۍ د وحشي څېرې د ښکلا کولو هڅه ده، او د یوه ظالم نظام عمر اوږدوي چې د بډایانو خیال ساتي او له بې وزلو څخه پیسې اخلي. د ناروغۍ د اصل په درملنې پر ځای؛ یعنې د شتمنۍ انحصار او په نړیوالو بنسټونو باندې د اقتصاد انحصار، یوازې د نقدي مرستو په ویش باندې بسنه کیږي، چې نه بې وزلي له منځه وړي او نه عزت ساتي.

سرپرستي په رعیت باندې د حاکم احسان نه دی، بلکې شرعي وجیبه ده، او هغه مسؤلیت دی چې الله تعالی به په دنیا او آخرت کې ترې پوښتنه کوي. هغه څه چې نن ورځ روان دي، د خلکو چارو ته قصدي بې پامي ده، او د پیسو نړیوال صندوق او نړیوال بانک څخه د مشروطو پورونو په ګټه د سرپرستۍ له وجیبې څخه لاس اخیستل دي.

دولت د بې وزله او بهرني پور ورکوونکي ترمنځ منځګړی ګرځېدلی، مالیات وضع کوي، سبسایډي کموي او عامه شتمنۍ پلوري ترڅو هغه لوی کسر ډک کړي چې پخپله سرمایه داري نظام جوړ کړی دی. په دې ټولو کې هغه شرعي مفاهیم غیر حاضر دي چې اقتصاد تنظیموي، لکه د سود حرامول، د عامو شتمنیو د افرادو لخوا د مالکیت منع کول، او د مسلمانانو له بیت المال څخه په رعیت باندې د نفقه کولو وجوب.

اسلام یو بشپړ اقتصادي نظام وړاندې کړی چې بې وزلي له خپلو ریښو څخه له منځه وړي، نه یوازې د نقدي مرستو یا ښکلاکوونکو پروژو سره. دا نظام په ثابتو شرعي بنسټونو ولاړ دی، چې تر ټولو مهم یې دا دي:

۱- د سود او سودي پورونو حرامول چې دولت سره تړلي او منابع یې له منځه وړي، د سود په له منځه تلو سره له نړیوالو بنسټونو څخه د اقتصاد انحصار له منځه ځي، او د امت مالي خپلواکي بېرته راګرځول کېږي.

۲- د ملکیتونو درې ډوله کول:

شخصي ملکیت: لکه کورونه، هټۍ او شخصي کروندې...

عامه ملکیت: په دې کې لویې شتمنۍ شاملې دي لکه تېل، ګاز، منرالونه او اوبه...

د دولت ملکیت: لکه د فیء ځمکې، رکاز او خراج...

په دې وېش سره عدالت ټینګېږي، ځکه چې لږ شمېر خلکو ته د امت د منابعو د انحصار کولو اجازه نه ورکول کېږي.

۳- د رعیت د هر فرد لپاره د کفایت ضمانت: دولت په خپله سرپرستۍ کې د هر انسان لپاره د خوراک، جامو او کور په څېر بنسټیزو اړتیاوو ضمانت کوي، که چیرې هغه د کار کولو توان ونلري، نو د بیت المال په هغه باندې نفقه کول واجب دي.

۴- زکات او لازمي نفقه: زکات احسان نه دی، بلکې فریضه ده، دولت یې راټولوي او د خپلو شرعي مصرفونو لپاره یې بې وزلو، مسکینانو او پورمندانو ته مصرفوي. دا د وېش یوه اغېزمنه وسیله ده چې پیسې په ټولنه کې د ژوند دورې ته بېرته راګرځوي.

د تولیدي کار هڅولو او د استحصال منع کولو، او په ریښتینو ګټورو پروژو کې د منابعو پانګونې ته هڅولو سره، لکه درنې او نظامي صنعتونه نه په قمار او لوکسو املاکو او فرضي پروژو کې. د دې تر څنګ د بیو تنظیم د حقیقي عرضې او تقاضا سره نه د احتکار او نه د تعویم سره.

یوازې د نبوت په منهج خلافت دی چې د دې احکامو په عملي کولو قادر دی، ځکه چې هغه د اسلامي عقیدې پر بنسټ جوړ شوی، او موخه یې د خلکو د چارو پالنه ده نه د هغوی د پیسو راټولول. د خلافت په سیوري کې، نه سود شته او نه مشروطه پورونه، او نه پردیو ته د عامو شتمنیو پلورل شته، بلکې منابع د امت د ګټو د ترلاسه کولو په موخه اداره کیږي، او بیت المال د دولتي منابعو، خراج، انفال او عامه ملکیت څخه د روغتیايي پاملرنې، تعلیم او عامه اسانتیاوو د تمویل مسؤلیت په غاړه اخلي.

خو د بې وزلو بنسټیزې اړتیاوې د هر فرد په توګه تضمین کیږي، نه د لنډمهاله صدقاتو له لارې بلکې د یوه تضمین شوي شرعي حق په توګه. له همدې امله په اسلام کې د بې وزلۍ سره مبارزه یو سیاسي شعار نه دی، بلکې د ژوند یو بشپړ نظام دی چې عدالت قایموي او ظلم منع کوي او شتمني خپلو مالکینو ته بېرته سپاري.

د رسمي وینا او ژوندي واقعیت ترمنځ لویه فاصله ده چې له هیچا څخه پټه نه ده. په داسې حال کې چې حکومت د خپلو "ستر" پروژو او "حقیقي پیل" په اړه سندرې وايي، میلیونونه مصریان د بې وزلۍ تر کرښې لاندې ژوند کوي، د لوړې بیې، بې روزګارۍ او د امید نشتوالي څخه کړېږي. حقیقت دا دی چې دا کړاو به تر هغه وخته پورې له منځه لاړ نشي تر څو چې مصر د سرمایه دارۍ په لاره روان وي، خپل اقتصاد سود خورو ته سپاري او د نړیوالو بنسټونو سیاستونو ته غاړه ږدي.

د مصر کړکېچونه او ستونزې انساني ستونزې دي نه مادي، او هغه شرعي احکام ورسره تړلي دي چې د اسلام پر بنسټ یې د چلند او درملنې څرنګوالی څرګندوي، او حل لارې د سترګو پټولو په پرتله اسانه دي، مګر هغه باوري ادارې ته اړتیا لري چې آزاده اراده ولري او وغواړي په سمه لاره ولاړ شي او په ریښتیا سره د مصر او د هغې د خلکو لپاره ښه وغواړي، او بیا دا اداره باید ټول هغه قراردادونه بیاکتنه کړي چې پخوا شوي او د ټولو هغو شرکتونو سره کیږي چې د هیواد شتمنۍ انحصاروي او څه چې د هغې عامه ملکیت دی، په ځانګړې توګه د ګاز، تېلو، سرو زرو او نورو منرالونو او شتمنیو د سپړلو شرکتونه، او دا ټول شرکتونه وباسي ځکه چې دوی په اصل کې استعماري شرکتونه دي چې د هیواد شتمنۍ لوټ کوي، او بیا یو نوی تړون جوړ کړي چې خلکو ته د هیواد په شتمنیو واک ورکړي او داسې شرکتونه جوړ یا په کرایه ونیسي چې د تیلو، ګازو، سرو زرو او نورو منرالونو له زیرمو څخه د شتمنیو په تولید بوخت وي او دا شتمنۍ بیا په خلکو وویشي، بیا به خلک د دې جوګه شي چې هغه مړې ځمکې وکري چې دولت به دوی ته د هغې د حق په توګه د ګټې اخیستنې توان ورکړي، او دوی به دا هم وکولی شي چې هغه څه جوړ کړي چې باید جوړ شي ترڅو د مصر اقتصاد لوړ کړي او د هغې خلکو ته کفایت وکړي، او دولت به دوی په دې لاره کې ملاتړ وکړي، او دا ټول تصور نه دی او نه د پیښېدو وړ نه دی او نه یوه پروژه ده چې موږ یې د تجربې لپاره وړاندې کوو چې بریالۍ شي یا ناکامه شي، بلکې دا شرعي احکام دي چې په دولت او رعیت لازم دي، نو دولت ته دا اجازه نشته چې د هیواد شتمنۍ چې د خلکو ملکیت دی په داسې پلمو ضایع کړي چې تړونونه یې منظور کړي او ملاتړ یې کړی او ظالمانه نړیوالو قوانینو یې ساتنه کوي، او نه ورته دا اجازه شته چې خلک ترې منع کړي بلکې باید هر هغه لاس پرې کړي چې د خلکو شتمنیو ته د لوټ په توګه اوږدېږي، دا هغه څه دي چې اسلام وړاندې کوي او باید پلي شي، مګر دا د اسلام د نورو نظامونو څخه جلا نه پلي کېږي بلکې دا یوازې د نبوت په منهج د خلافت د دولت له لارې پلي کېږي، دا هغه دولت دی چې د هغې غم او دعوت د تحریر ګوند په غاړه لري او مصر او د هغې خلک، ملت او پوځ ته د دې لپاره له هغه سره په ګډه کار کولو ته بلنه ورکوي، خدای دې د خپل لوري څخه فتحه ولیکي او موږ هغه په ​​داسې واقعیت کې وینو چې اسلام او د هغه خلک عزتمن کړي، ای الله ژر تر ژره.

﴿وَ لَوْ أَنَّ أَهْلَ الْقُرَىٰ آمَنُوا وَاتَّقَوْا لَفَتَحْنَا عَلَيْهِم بَرَكَاتٍ مِّنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ﴾

د تحریر ګوند مرکزي مطبوعاتي دفتر لخوا لیکل شوی

سعید فضل

په مصر کې د تحریر ګوند د مطبوعاتي دفتر غړی