طلبُ النصرة حكمٌ شرعي الغرض منه استلام الحكم  ولا يماري في ذلك إلا جاهل أو مضلل
August 13, 2017

طلبُ النصرة حكمٌ شرعي الغرض منه استلام الحكم ولا يماري في ذلك إلا جاهل أو مضلل

طلبُ النصرة حكمٌ شرعي الغرض منه استلام الحكم

ولا يماري في ذلك إلا جاهل أو مضلل

تظهر أصوات تنكر على حزب التحرير قيامه بطلب النصرة من أهل القوة والمنعة المتمثلين اليوم بقادة الجيوش وقادة القبائل في بلاد المسلمين، زاعمين أن الرسول ﷺ إنما طلب النصرة من كثير من القبائل العربية آنذاك من أجل حمايته هو ومن آمن معه من الظلم الواقع عليهم من قريش في مكة، أو (حتى يبلغ عن ربه)؛ غير مدركين معنى البلاغ المقصود في حديثه ﷺ.

لقد قال هؤلاء إن البلاغ إنما هو مجرد عرض الإسلام على الناس ليدخلوا فيه، دون أن يلتفتوا إلى حقيقة البلاغ الذي قام به النبي ﷺ بوصفه حاكماً طبق الإسلام وحمله للعالم بالدعوة والجهاد، فكان تطبيق الإسلام في الداخل وحمله للعالم بالدعوة والجهاد هو أبلغ بلاغ وأقوم حجة، فلم يكن قول الرسول الكريم ﷺ «مَنْ يَنْصُرُنِي حَتَّى أُبَلِّغَ عَنْ رَبِّي؟» يقتصر فقط على معنى ما ذكروه بل إن النصرة التي كان يطلبها ﷺ كانت من أجل نصرة الدين وإقامته في واقع الحياة بدولة تطبقه وتبلغه، وإلا كيف يطلب ﷺ ممن يطلب منهم النصرة أن يسلموا ويؤمنوا به؟! وهل سيقبل منهم أن ينصروه دون أن يكونوا مؤمنين؟! ولماذا يشترط عليهم أن يؤمنوا وهو يقصد من النصرة التي يطلبها مجرد الحماية في البلاد حتى يدعو للإسلام ويبلغه حسب تصورهم للبلاغ المقتصر على الدعوة؟! ثم لماذا أمر الرسول ﷺ بعض الصحابة أن يذهبوا إلى ملك الحبشة وهو ليس مسلماً؟ ولماذا لم يلجأ هو إليها ليقوم هناك بدعوة الناس للإسلام وهو رسول الله إلى الناس جميعاً؟!

إن النبي ﷺ لم يكن يطلب النصرة فقط لحمايته هو شخصياً ومن آمنوا معه، وأي قبيلة هذه التي ستحميه ومن آمن معه في بلادها وهو قطعاً سيسفّه أحلامهم ويهدم عقائدهم ويعري أفكارهم ويكافح من سيقف أمامه من سفهائهم تماماً كما فعل مع قريش وزعمائها؟!!!

إن طبيعة الإسلام ودعوة محمد ﷺ لم تكن مجرد دعوة روحية كهنوتية بل كانت دعوةً روحيةً سياسيةً تستهدف التغيير لجميع مناحي الحياة على مستوى الفرد والدولة والمجتمع، فهي لم تكن دعوةً لتوحيد الله دون تغيير الحياة وصياغتها بنظام الإسلام المنبثق من عقيدة (لا إله إلا الله محمد رسول الله)، ولو كان الأمر مجرد دعوة للإسلام بطبيعةٍ روحيةٍ كهنوتيةٍ ما فعلت به قريش وبدينه وبأصحابه ما فعلت! كيف لا وقد كان منها من يفخر بأن فيهم محمداً يُكلم من السماء؟!

إلا أن الناظر في طبيعة الدعوة التي كان يقوم بها النبي ﷺ لمن يطلب منهم النصرة هو الإسلام ثم أن ينصروه حتى يبلغ عن ربه سبحانه، ثم يطلب منهم البيعة بعد ذلك، فلماذا البيعة وما طبيعتها إن كان يقول البعض إنه يطلب منهم مجرد الحماية ليصبحوا فيها كلاجئين؟!! وما هو البلاغ المقصود بقوله ﷺ «حَتَّى أُبَلِّغَ عَنْ رَبِّي؟»؟!

علماً أن الإسلام بطبيعته كعقيدة انبثق عنها نظام سياسي يحتاج إلى بلاغ، وأنظمة تعالج مشكلات الحياة جميعاً تحتاج إلى بلاغ، وتمام البلاغ هو تطبيق ذلك عملياً في واقع الحياة في ظل دولة ذات حكم وسلطان، فلا يستقيم القول بأن الرسول ﷺ كان لا يطلب ممن ينصرونه أن يسلموه الحكم، وبعذرٍ ممجوج قبيح يقول هؤلاء: إن الرسول ﷺ لم يكن يطلب سلطة ولا حكما ولا دنيا!!!

وهي مقولة علمانية تلقفها البعض بمظهرها الخادع دون إدراكٍ لفحواها، وذهب البعض لإثباتها قائلاً إن الرسول ﷺ رفض الملك الذي عرضته قريش!! مع أن الواقع هو أن قريشاً كانت تعرض عليه الملك مقابل ترك دعوته وليس ليطبق الإسلام ويبلغ عن ربه!!!

ثم إن كثيراً من القبائل ردت النبي ﷺ، ومنها من ردته لأنها تريد أن يكون لها الأمر من بعده، فما هو الأمر، ولماذا لم يقبل الرسول ﷺ أن يترك لهم الأمر في حياته وبعد موته ويكتفي منهم بمجرد الحماية ليبلغ عن ربه وينشر دعوته، بلا بيعة وحكم بل كفردٍ هو وأصحابه؟!

إن الأمر الذي تكلمت عنه بعض القبائل هو الحكم والسلطان... ولذلك قال بنو عامر بن صعصعة عندما طلب الرسول ﷺ نصرتهم، قالوا: "أرأيتَ إنْ نَحْنُ بَايَعْنَاكَ عَلَى أَمْرِكَ، ثُمَّ أَظْهَرَكَ اللَّهُ عَلَى مَنْ خَالَفَكَ، أَيَكُونُ لَنَا الْأَمْرُ مِنْ بَعْدِكَ؟" قَالَ: «الْأَمْرُ إلَى اللَّهِ يَضَعُهُ حَيْثُ يَشَاءُ». قَالَ: فَقَالَ لَهُ: "أفَتُهدَف نحورُنا لِلْعَرَبِ دُونَكَ، فَإِذَا أَظْهَرَكَ اللَّهُ كَانَ الْأَمْرُ لِغَيْرِنَا! لَا حَاجَةَ لَنَا بِأَمْرِكَ؛ فَأَبَوْا عَلَيْهِ"، أي أنهم كانوا يعرفون أن النصرة هي لإقامة دولة، فأرادوا أن يكونوا هم حكامها بعد رسول الله ﷺ. وكذلك قال بنو شيبان للرسول ﷺ عندما طلب نصرتهم: وإنما نزلنا بين ضرتين، فقال رسول الله ﷺ: «مَا هَاتَانِ الضُّرَّتَانِ؟» قال: أنهار كسرى ومياه العرب، وإنما نزلنا على عهد أخذه علينا كسرى لا نحدث حدثا ولا نؤوي محدثا، وإني أرى هذا الأمر الذي تدعو إليه مما تكرهه الملوك، فإن أحببت أن نؤويك وننصرك مما يلي مياه العرب فعلنا، فقال رسول الله ﷺ: «مَا أَسَأْتُمْ فِي الرَّدِّ إِذْ أَفْصَحْتُمْ بِالصِّدْقِ، وَإِنَّ دِينَ اللَّهِ لَنْ يَنْصُرَهُ إِلا مَنْ أَحَاطَهُ اللَّهُ مِنْ جَمِيعِ جَوَانِبِهِ»، فكانوا يدركون أن النصرة تعني حكماً وجهاداً للعرب والعجم، فوافقوا على قتال العرب، أما الفرس فلا... فالأمر هو الحكم والسلطان، وتلك القبائل أدركت أن الرسول ﷺ يطلب منها الأمر والسلطان حين يعرض نفسه عليهم ليسلموه الحكم وليس ليعرض دينه فقط، فالسيرة شاهدة أنه كان يعرض نفسه عليهم، أي ليكون حاكماً عليهم ذا سلطان ليبلغ الإسلام ذا الطبيعة الروحية السياسية التي ترعى شؤون الناس والتي تشمل أحكاماً تحقق ذلك في حياتهم وآخرتهم.

وها هي بيعة العقبة الثانية تكشف بما لا يدع مجالاً للشك حقيقة النصرة التي كان يطلبها النبي الكريم ﷺ وهي تقتضي استلام الحكم، عن عبادة بن الصامت قال: «دَعَانَا النَّبِيُّ: فَبَايَعْنَاهُ، فَقَالَ فِيمَا أَخَذَ عَلَيْنَا: أَنْ بَايَعَنَا عَلَى السَّمْعِ وَالطَّاعَةِ فِي مَنْشَطِنَا وَمَكْرَهِنَا، وَعُسْرِنَا وَيُسْرِنَا، وَأَثَرَةً عَلَيْنَا، وَأَنْ لَا نُنَازِعَ الْأَمْرَ أَهْلَهُ إِلَّا أَنْ تَرَوْا كُفْرًا بَوَاحًا عِنْدَكُمْ مِنَ اللَّهِ فِيهِ بُرْهَانٌ» (رواه البخاري) أن لا ننازع الأمر أهله وهو هنا الحكم والسلطان وليس أمر النبوة، وهم يبايعون النبي ﷺ بيعة على ذلك، وهو ﷺ يعلمهم عملياً كيفية إقامة الحكم وكيفية تنصيب الحاكم وبيعته ومتى يجب الخروج عليه...

هل يقول قائل بعد هذا إن الرسول ﷺ كان لا يقصد من طلبه النصرة أن يأخذ الحكم؟! وهل كان غاية ما يقصد إليه رسول الله ﷺ من النصرة هو أن يعيش هو وأصحابه في بلاد من ينصرونه آمنين كأفراد لاجئين يمارسون الطقوس الدينية والدعوة لاعتناق العقيدة، وكيف تم له الحكم لو كانوا يعلمون؟! أم أنه كان تحصيل حاصل أو كما يقولون صدفةً دون قصد وطلب؟!!

إن رمي حزب التحرير بسوء الفهم لطلب النصرة بحجة أنها لم تكن من أجل استلام الحكم إنما هو تعصبٌ أعمى وإفلاسٌ ينبئ عن قلة علمٍ شرعي أو عن يأسٍ ناتجٍ عن ردة فعلٍ، أو فساد في طريقة التفكير والفهم تجعل الواقع والعقل مصدراً للتشريع في منطقٍ متهافتٍ وتهربٍ من الدليل وإلزاماته. وها هو الواقع للتغيير وسننه في تعاقب الدول وقيامها ينبؤنا عن كيفية إقامة الدولة واستلام الحكم رغم عدم اتخاذنا لها مصدراً للتشريع!

ألم تكن إقامة الدول على فكرة واستلام الحكم من أجلها تقتضي توعية الناس بالفكرة وتحميلهم إياها ثم تقصُّد أهل القوة والمنعة في المجتمع والعمل لجعلهم ينصرونها ليضعوها موضع التطبيق والتنفيذ؟ ثم ماذا كان حال من أقنعوا أكثرية الشعب دون أهل القوة والمنعة فيه، هل نجحوا أم أن أهل القوة سواء أكانوا عسكريين أم قادة قبائل تمكنوا من الانقلاب على ما سعت إليه غالبية الشعب، ثم باء التغيير بالفشل؟!!

أما القول بأنه من المستحيل أن يسلم أهل القوة الحكم للحزب أو لغيرهم والاحتجاج بمنطق الانهزام والتجني قائلاً بأن الصحابة أنفسهم قد تصارعوا على الحكم وتقاتلوا عليه، فهذا القول فيه ما فيه من المغالطة وتشويه الحقائق والتجني على عهد الخلافة الراشدة الأولى على منهاج النبوة، فلم يتقاتل الصحابة على الحكم وإن تنافسوا عليه ورأى بعضهم أن يرشح نفسه وأنه الأجدر بذلك، فالتنافس في منصب الخلافة جائز، ولم تكن دولة الإسلام دولة إلهية يعلم الناس خليفتهم بعد موت الخليفة السابق!!

بل إن عزوف من يرى من نفسه القدرة والكفاءة حين يكون الأمر لا يصلح إلا به والناس ألحت عليه أن يتولى ذلك، ربما يُعَدّ حينئذٍ واجباً كما كان في حال خلافة علي رضي الله عنه الذي رفض بعد مقتل عثمان رضي الله عنه أن يتولى الخلافة إلا بعد إلحاح من أهل الحل والعقد رضوان الله عليهم، أما معاوية فلم يكن يقاتل من أجل الحكم وإن امتنع عن البيعة لأمير المؤمنين علي بن أبي طالب حتى يأخذ بدم عثمان من قتلته.

مع أن التاريخ ليس مصدراً للتشريع، وليس حجة على الشرع، ووجود أناس من أهل القوة والمنعة سلمت الحكم لغيرها في الواقع أمر معلوم، وهاك الدول الغربية دليلاً لمن استهوته الحضارة الغربية من التائهين والمضبوعين.

أما الحكام اليوم فهم مجبرون على الحفاظ على الكرسي من قبل الغرب، فهم عملاء لبعض دوله ولا يسلمون الحكم إلا برضاها، لكن هناك حوادث تاريخية حصلت وهناك أهل قوة كانوا مستعدين لتسليم الحزب أمر الحكم، ولا يأس فالقضية إذا وعاها أهل القوة والمنعة بأنها قضية إقامة الدين بإقامة دولته، وأنها واجب شرعي يحقق العزة للإسلام والمسلمين ويقود إلى نوال رضوان الله فإنهم سيضحون بما يؤثرون ولو بأنفسهم في سبيلها، وإذا كان رسولنا الكريم ﷺ قد طلب النصرة لحمايته وأصحابه وإقامة الحكم ست عشرة مرة أو يزيد، فإنه يجب علينا أن نحاول ونحاول طلب ذلك من أهلها في بلاد المسلمين دون عدد أو جدولٍ زمني، وبثقةٍ بمقلب القلوب سبحانه وتعالى، فما دامت قد قامت الدولة الإسلامية الأولى بطريقةٍ شرعيةٍ توجت بطلب النصرة وبها وحدها أقيمت الدولة، فما يسعنا إلا العمل ملتزمين ذلك، ولسوف تعود الخلافة الراشدة على منهاج النبوة من جديد وستلقى نصرةً وأنصاراً رغم تثبيط المثبطين وهرطقات مرضى النفوس اليائسين.

كتبه للمكتب الإعلامي المركزي لحزب التحرير

عبد المؤمن الزيلعي

رئيس المكتب الإعلامي لحزب التحرير في ولاية اليمن

More from null

فریب نام ها را نخورید، اعتبار به مواضع است نه به نسب‌ها

فریب نام ها را نخورید، اعتبار به مواضع است نه به نسب‌ها

هر بار که "نماد جدیدی" با ریشه های مسلمان یا ویژگی های شرقی به ما ارائه می شود، بسیاری از مسلمانان هلهله می کنند و امیدها بر توهمی به نام "نمایندگی سیاسی" در یک نظام کافرانه استوار می شود که اسلام را نه به عنوان حکومت، نه به عنوان عقیده و نه به عنوان شریعت به رسمیت نمی شناسد.

همه ما شادی عظیمی را به یاد می آوریم که با پیروزی اوباما در سال 2008 احساسات بسیاری را فرا گرفت. او پسر کنیا است و پدرش مسلمان است! و در اینجا برخی توهم کردند که اسلام و مسلمانان به نفوذ آمریکا نزدیک شده اند، اما اوباما یکی از آزاردهنده ترین روسای جمهور برای مسلمانان بود، زیرا لیبی را ویران کرد و در فاجعه سوریه سهیم شد و افغانستان و عراق را با هواپیماها و سربازانش به آتش کشید، بلکه خونریز یمن از طریق ابزارهای خود بود و دوران او ادامه خصومت نظام مند علیه امت بود.

امروز این صحنه تکرار می شود، اما با نام های جدید. زوهران ممدانی به این دلیل مورد تجلیل قرار می گیرد که مسلمان، مهاجر و جوان است، انگار که او منجی است! اما فقط تعداد کمی به مواضع سیاسی و فکری او نگاه می کنند. این مرد از حامیان سرسخت همجنس‌بازان است و در فعالیت‌های آنها شرکت می‌کند و انحراف آنها را حقوق بشر می‌داند!

چه ننگی است که مردم به آن امید می بندند؟! آیا این تکرار همان شکست سیاسی و فکری نبود که امت بارها و بارها در آن افتاده است؟! بله، زیرا او شیفته ظاهر است نه ذات! با لبخندها فریب می خورد و با احساسات برخورد می کند نه با عقیده، و با نام ها نه با مفاهیم، و با نمادها نه با اصول!

این شیفتگی به شکل ها و نام ها نتیجه غیبت آگاهی سیاسی شرعی است، زیرا اسلام با اصل و نسب یا نام یا نژاد سنجیده نمی شود، بلکه با التزام به اصل اسلام به طور کامل؛ نظام، عقیده و شریعت. و هیچ ارزشی برای مسلمانی نیست که به اسلام حکومت نکند و از آن یاری ندهد، بلکه تابع نظام سرمایه داری کافر است و کفر و انحرافات را به نام "آزادی" توجیه می کند.

و تمام مسلمانانی که از پیروزی او خوشحال شدند و گمان کردند که او بذر خیر یا آغاز بیداری است، بدانند که بیداری از درون نظام های کفر، نه با ابزارهای آن، نه از طریق صندوق های رای آن، و نه زیر سقف قانون اساسی آن صورت نمی گیرد.

کسی که خود را از طریق نظام دموکراتیک ارائه می دهد و به احترام به قوانین آن سوگند یاد می کند، سپس از انحراف جنسی دفاع می کند و آن را جشن می گیرد و به چیزی که خدا را خشمگین می کند دعوت می کند، یاور اسلام و امید امت نیست، بلکه ابزاری برای صیقل دادن و رقیق کردن است، و نمایندگی دروغینی است که هیچ سود و زیانی ندارد.

آنچه که به اصطلاح موفقیت های سیاسی در غرب برای برخی از شخصیت ها با نام های اسلامی خوانده می شود، چیزی جز خرده هایی نیست که به عنوان مسکن برای امت ارائه می شود، تا به آنها گفته شود: ببینید، تغییر از طریق نظام های ما امکان پذیر است.

 حقیقت این "نمایندگی" چیست؟

غرب درهای حکومت را به روی اسلام باز نمی کند، بلکه فقط به روی کسانی باز می کند که با ارزش ها و افکار آن همخوانی داشته باشند. و هر کسی که وارد نظام آنها شود باید قانون اساسی آنها و قوانین عرفی آنها را بپذیرد و از حکومت اسلام چشم پوشی کند، اگر به این راضی شود، به یک الگوی قابل قبول تبدیل می شود، اما مسلمان واقعی، از ریشه مورد قبول آنها نیست.

زوهران ممدانی کیست؟ و چرا این توهم ساخته می شود؟

او فردی است که نام مسلمان دارد اما دستور کار منحرفی را اتخاذ می کند که کاملاً مخالف فطرت اسلام است، از حمایت از همجنس گرایان و ترویج آنچه "حقوق" آنها نامیده می شود، و او یک الگوی زنده برای چگونگی ساخت الگوهای خود توسط غرب است: مسلمان به نام، سکولار در عمل، خدمتگزار دستور کار لیبرالیسم غربی نه بیشتر. بلکه برای مشغول کردن امت از مسیر واقعی خود، به جای اینکه خواستار دولت اسلامی و خلافت شود، درگیر کرسی های پارلمانی و مناصب در نظام های کفر می شود! و به جای اینکه برای آزادی فلسطین رو کند، منتظر کسی می ماند که "از غزه" از داخل کنگره آمریکا یا پارلمان اروپا "دفاع کند"!

حقیقت این است که این تحریف مسیر تغییر واقعی است، که برپایی خلافت راشده بر منهج نبوت است، که پرچم اسلام را بالا می برد، شریعت خدا را برپا می کند و امت را پشت سر یک خلیفه متحد می کند که از پشت سرش می جنگند و از او تقوا می کنند.

پس فریب نام ها را نخورید و از کسانی که از نظر ظاهری به شما تعلق دارند و از نظر محتوایی با شما مخالفند، خوشحال نشوید، زیرا هر کس نام سعید یا علی یا زوهران را یدک می کشد در راه پیامبر ما محمد ﷺ نیست.

و بدانید که تغییر از داخل پارلمان های کفر نمی آید، بلکه از ارتش های امت می آید که زمان آن رسیده است که به حرکت درآیند، و از جوانان آگاه آن که شب و روز برای براندازی غرب و مزدوران و پیروان خائن آن در سرزمین های اسلام و مسلمانان تلاش می کنند.

مسلمانان از طریق انتخابات دموکراسی و نه از طریق صندوق های غرب به پا نخواهند خاست، بلکه با یک بیداری واقعی بر اساس عقیده اسلامی، با برپایی دولت خلافت راشده که جایگاه اسلام را باز می گرداند، عزت مسلمانان را باز می گرداند و توهمات دموکراسی را درهم می شکند.

فریب نام ها را نخورید و امید خود را به افراد در نظام های کفر نبندید، بلکه به پروژه بزرگ خود بازگردید: از سرگیری زندگی اسلامی، این تنها راه عزت و پیروزی و تمکین است.

صحنه تکرار خفت باری از مصیبت های قدیمی است: نمادهای جعلی، وفاداری به نظام های غربی، و انحراف از مسیر اسلام. و هر کس این مسیر را تشویق کند، امت را گمراه می کند. پس به پروژه خلافت بازگردید و اجازه ندهید دشمنان اسلام رهبران و نمایندگان شما را بسازند. عزت در کرسی های دموکراسی نیست، بلکه در منصب خلافت است که حزب التحریر برای آن تلاش می کند و امت را از این انحطاط فکری و سیاسی برحذر می دارد. پس هیچ نجاتی برای ما نیست جز با دولت خلافت، که اجازه نمی دهد کسانی که به دینی غیر از اسلام معتقدند بر مسلمانان حکومت کنند، نه کسانی که انحراف و انحراف را توجیه می کنند، و نه کسانی که برای مردم غیر از آنچه خدا نازل کرده است قانونگذاری می کنند.

نوشته شده برای رادیو دفتر رسانه ای مرکزی حزب التحریر

عبدالمحمود العامری - ولایت یمن

مصر بین شعارهای دولتی و واقعیت تلخ  حقیقت کامل درباره فقر و سیاست‌های سرمایه‌داری

مصر بین شعارهای دولتی و واقعیت تلخ

حقیقت کامل درباره فقر و سیاست‌های سرمایه‌داری

درگاه الاهرام روز سه شنبه 4 نوامبر 2025 گزارش داد که نخست وزیر مصر در سخنانی که به نیابت از رئیس جمهور در دومین اجلاس جهانی توسعه اجتماعی در دوحه، پایتخت قطر، ایراد کرد، گفت که مصر رویکردی جامع برای ریشه کنی فقر در همه اشکال و ابعاد آن، از جمله "فقر چند بعدی" را اعمال می کند.

سال‌هاست که تقریباً هیچ سخنرانی رسمی در مصر خالی از عباراتی مانند «رویکردی جامع برای ریشه کنی فقر» و «شروع واقعی اقتصاد مصر» نیست. مقامات این شعارها را در کنفرانس‌ها و مناسبت‌ها تکرار می‌کنند و با تصاویری براق از پروژه‌های سرمایه‌گذاری، هتل‌ها و استراحتگاه‌ها همراه است. اما واقعیت، همانطور که گزارش های بین المللی گواه است، کاملاً متفاوت است. فقر در مصر همچنان یک پدیده ریشه دار است، بلکه با وجود وعده‌های مکرر دولت برای بهبود و نوسازی، رو به وخامت است.

بر اساس گزارش های یونیسف، اسکوا و برنامه جهانی غذا برای سال های 2024 و 2025، حدود یک نفر از هر پنج مصری در فقر چند بعدی زندگی می کنند، یعنی از بیش از یک جنبه از جنبه های اساسی زندگی مانند آموزش، بهداشت، مسکن، کار و خدمات محروم هستند. داده ها همچنین تأیید می کنند که بیش از 49٪ از خانواده ها در دسترسی به غذای کافی با مشکل مواجه هستند، که این رقم تکان دهنده ای است که عمق بحران معیشتی را منعکس می کند.

اما فقر مالی، یعنی کاهش درآمد در مقایسه با هزینه های زندگی، به شدت افزایش یافته است، در نتیجه امواج متوالی تورم که دستمزدها، تلاش ها و پس انداز مردم را خورده است، تا جایی که درصد زیادی از مصری ها علی رغم کار مداوم زیر خط فقر مالی هستند.

درحالی که دولت از ابتکاراتی مانند "تکافل و کرامه" و "زندگی کریمانه" صحبت می‌کند، آمارهای بین‌المللی نشان می‌دهد که این برنامه‌ها ساختار فقر را اساساً تغییر نداده‌اند، بلکه به مسکن‌های موقتی شبیه هستند که مانند قطره‌ای است که در صحرا ریخته می‌شود. روستا نشین مصر که بیش از نیمی از جمعیت را در خود جای داده است، همچنان از ضعف خدمات، فقدان فرصت‌های شغلی مناسب و فرسودگی زیرساخت‌ها رنج می‌برد. گزارش اسکوا تأیید می کند که محرومیت در روستا چندین برابر بیشتر از شهرها است که نشان دهنده توزیع ناعادلانه ثروت و غفلت مزمن از حاشیه ها است.

هنگامی که نخست وزیر از پسر وطن "که با دولت اقدامات اصلاحات اقتصادی را تحمل کرد" تشکر می کند، در واقع به وجود رنج واقعی ناشی از این سیاست ها اعتراف می کند. با این حال، این اعتراف با تغییری در رویکرد همراه نیست، بلکه ادامه حرکت در همان مسیر سرمایه‌داری است که باعث بحران شد.

اصلاحات ادعایی که در سال 2016 با برنامه "شناورسازی"، افزایش یارانه ها و افزایش مالیات ها آغاز شد، اصلاح نبود، بلکه تحمیل هزینه بدهی ها و کسری به فقرا بود. در حالی که مقامات از "شروع" صحبت می کنند، سرمایه گذاری های هنگفت به سمت املاک لوکس و پروژه های توریستی که در خدمت صاحبان سرمایه هستند، می رود، در حالی که میلیون ها جوان فرصتی برای کار یا مسکن پیدا نمی کنند. بلکه بسیاری از این پروژه‌ها، مانند منطقه علم الروم در مطروح که سرمایه‌گذاری آن 29 میلیارد دلار تخمین زده می‌شود، مشارکت‌های سرمایه‌داری خارجی هستند که زمین‌ها و ثروت‌ها را به دست می‌آورند و آن‌ها را به منبع سود برای سرمایه‌گذاران تبدیل می‌کنند، نه منبع درآمد برای مردم.

این نظام شکست می خورد نه تنها به این دلیل که فاسد است، بلکه به این دلیل که بر اساس یک ایده باطل یعنی نظام سرمایه داری عمل می کند، که پول را محور تمام سیاست های دولت قرار می دهد. سرمایه داری بر آزادی مطلق مالکیت استوار است و اجازه می دهد ثروت در دست اقلیتی که ابزار تولید را در اختیار دارند، انباشته شود، در حالی که اکثریت بار مالیات ها، قیمت ها و بدهی های عمومی را بر دوش می کشند.

به همین دلیل، تمام آنچه «برنامه‌های حمایت اجتماعی» نامیده می‌شود، تلاشی برای زیبا جلوه دادن چهره وحشی سرمایه‌داری و طولانی کردن عمر نظامی ناعادلانه است که به ثروتمندان اهمیت می‌دهد و از فقرا مالیات می‌گیرد. به جای درمان ریشه درد؛ یعنی انحصار ثروت و تبعیت اقتصاد از مؤسسات بین‌المللی، تنها به توزیع خرده‌ای از کمک‌های نقدی بسنده می‌شود که نه فقری را از بین می‌برد و نه عزتی را حفظ می‌کند.

مراقبت، لطفی از سوی حاکم به رعیت نیست، بلکه یک وظیفه شرعی و مسئولیتی است که خداوند در دنیا و آخرت او را به خاطر آن بازخواست خواهد کرد. آنچه امروز در حال وقوع است، غفلت عمدی از امور مردم و دست کشیدن از وظیفه مراقبت به نفع وام های مشروط از صندوق بین المللی پول و بانک جهانی است.

دولت واسطه ای بین فقیر و طلبکار خارجی شده است، مالیات وضع می کند، یارانه ها را کاهش می دهد و اموال عمومی را برای جبران کسری متورم که توسط خود نظام سرمایه داری ایجاد شده است، می فروشد. در این میان، مفاهیم شرعی که اقتصاد را تنظیم می کنند، مانند حرام بودن ربا، ممنوعیت تملک ثروت های عمومی توسط افراد و وجوب نفقه بر رعیت از بیت المال مسلمین، غایب است.

اسلام یک نظام اقتصادی یکپارچه ارائه کرده است که فقر را از ریشه درمان می کند، نه فقط با کمک های نقدی یا پروژه های زیبایی. این نظام بر مبانی شرعی ثابتی استوار است که مهمترین آنها عبارتند از:

1- حرام بودن ربا و بدهی های ربوی که دولت را مقید می کند و منابع آن را تحلیل می برد، با از بین رفتن ربا، وابستگی اقتصاد به مؤسسات بین المللی از بین می رود و حاکمیت مالی به امت باز می گردد.

2- قرار دادن مالکیت ها در سه نوع:

مالکیت فردی: مانند خانه ها، مغازه ها و مزارع خصوصی...

مالکیت عمومی: شامل ثروت های بزرگ مانند نفت، گاز، معادن و آب...

مالکیت دولت: مانند زمین های فیء، رکاز و خراج...

با این توزیع، عدالت محقق می شود، زیرا از انحصار منابع امت توسط گروهی اندک جلوگیری می شود.

3- تضمین کفایت برای هر فرد از رعیت: دولت نیازهای اساسی هر انسانی را در رعیت خود از خوراک، پوشاک و مسکن تامین می کند، اگر از کار ناتوان باشد، بیت المال باید از او انفاق کند.

4- زکات و انفاق اجباری: زکات احسان نیست بلکه فریضه است، دولت آن را جمع آوری می کند و در مصارف شرعی آن برای فقرا، مساکین و بدهکاران صرف می کند. این یک ابزار توزیع موثر است که پول را به چرخه زندگی در جامعه باز می گرداند.

همراه با تشویق به کار مولد و منع بهره کشی، و ترغیب به سرمایه گذاری منابع در پروژه های مفید واقعی مانند صنایع سنگین و نظامی، نه در سفته بازی ها، املاک لوکس و پروژه های خیالی. علاوه بر تنظیم قیمت ها با عرضه و تقاضای واقعی، نه با انحصار و نه با شناورسازی.

تنها دولت خلافت بر منهاج نبوت قادر به اجرای عملی این احکام است، زیرا بر اساس عقیده اسلامی بنا شده است و هدف آن مراقبت از امور مردم است نه جمع آوری اموال آنها. در سایه خلافت، نه ربا وجود دارد و نه وام های مشروط، و نه فروش ثروت های عمومی به خارجی ها، بلکه منابع به گونه ای اداره می شوند که مصلحت امت را تامین کند، و بیت المال تامین مالی مراقبت های بهداشتی، آموزش و پرورش و تاسیسات عمومی را از منابع دولت، خراج، انفال و مالکیت عمومی بر عهده می گیرد.

اما نیازهای اساسی فقرا، یکایک آنها تامین می شود، نه از طریق صدقات موقت، بلکه به عنوان یک حق شرعی تضمین شده. بنابراین، مبارزه با فقر در اسلام یک شعار سیاسی نیست، بلکه یک نظام زندگی یکپارچه است که عدالت را برقرار می کند، از ظلم جلوگیری می کند و ثروت را به صاحبانش باز می گرداند.

بین سخنان رسمی و واقعیت زندگی، فاصله بسیار زیادی وجود دارد که از دید هیچ کس پنهان نیست. در حالی که دولت از پروژه‌های «غول‌پیکر» و «آغاز واقعی» خود می‌خواند، میلیون‌ها مصری زیر خط فقر زندگی می‌کنند و از گرانی، بیکاری و ناامیدی رنج می‌برند. حقیقت این است که این رنج از بین نخواهد رفت تا زمانی که مصر در راه سرمایه‌داری گام بردارد، اقتصاد خود را به رباخواران تسلیم کند و تابع سیاست‌های مؤسسات بین‌المللی باشد.

بحران ها و مشکلات مصر، مشکلات انسانی هستند نه مادی، و احکام شرعی مربوط به آن، چگونگی برخورد و درمان آن بر اساس اسلام را نشان می دهد، و راه حل ها آسان تر از چشم پوشی هستند، اما نیاز به مدیریت مخلصانه ای دارند که اراده ای آزاد داشته باشد و بخواهد در مسیر درست گام بردارد و واقعاً خیر مصر و مردم آن را بخواهد، و در این صورت این مدیریت باید تمام قراردادهایی را که قبلاً منعقد شده و با تمام شرکت هایی که دارایی های کشور و آنچه از دارایی های عمومی آن است را در انحصار خود دارند و در راس آنها شرکت های اکتشاف گاز، نفت، طلا و سایر معادن و ثروت ها هستند، بازبینی کند و تمام این شرکت ها را اخراج کند زیرا آنها اصولا شرکت های استعماری غارتگر ثروت های کشور هستند، سپس پیمانی جدید تدوین کند که بر توانمندسازی مردم از ثروت های کشور استوار باشد و شرکت هایی را ایجاد یا اجاره کند که خود به تولید ثروت از منابع نفت، گاز، طلا و سایر معادن بپردازند و این ثروت ها را دوباره در بین مردم توزیع کنند، در این صورت مردم قادر خواهند بود زمین های موات را کشت کنند که دولت آنها را قادر می سازد از حق خود در آن بهره برداری کنند و همچنین قادر خواهند بود آنچه را که باید تولید کنند تا اقتصاد مصر را ارتقا دهند و نیازهای مردم آن را برآورده سازند و دولت در این راه از آنها حمایت خواهد کرد و تمام اینها ضرب المثل خیالی نیست و نه غیرممکن است و نه پروژه ای که برای آزمایش ارائه می دهیم که ممکن است موفق شود یا شکست بخورد، بلکه احکام شرعی لازم الاجرا برای دولت و رعیت است، پس دولت نمی تواند از ثروت های کشور که متعلق به مردم است به بهانه قراردادهایی که قوانین بین المللی ناعادلانه تصویب، تایید و حمایت می کند، چشم پوشی کند و نه می تواند مردم را از آن منع کند، بلکه باید هر دستی را که غارتگرانه به ثروت های مردم دراز می شود، قطع کند، این چیزی است که اسلام ارائه می دهد و باید اجرا شود، اما به طور جدا از سایر نظام های اسلام اجرا نمی شود، بلکه تنها از طریق دولت خلافت راشده بر منهاج نبوت اجرا می شود، این دولتی است که حزب التحریر دغدغه و دعوت به آن را دارد و از مصر و مردم آن، مردم و ارتش، می خواهد که با آن برای رسیدن به آن همکاری کنند، باشد که خداوند پیروزی را از جانب خود بنویسد و آن را واقعیتی ببینیم که اسلام و پیروانش را عزیز می دارد، خدایا هر چه زودتر.

﴿وَلَوْ أَنَّ أَهْلَ الْقُرَىٰ آمَنُوا وَاتَّقَوْا لَفَتَحْنَا عَلَيْهِم بَرَكَاتٍ مِّنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ﴾

نوشته شده برای دفتر رسانه ای مرکزی حزب التحریر

سعید فضل

عضو دفتر رسانه ای حزب التحریر در ولایت مصر