د روغتيايي ناورين په وړاندې د دولت د رول نشتون - ډينګي تبې او ملاريا

د ابو اسامه، احمد بکر (هزیم) رحمه الله سره د ملګرتیا ویاړ

د ۱۴۴۷ هجري کال د ربیع الاول په دویمه اویشتمه نیټه چې د ۲۰۲۵ میلادي کال د سپتمبر د میاشتې له څوارلسمې نیټې سره سمون خوري، احمد بکر (هزیم) د حزب التحریر په لومړیو کې له اتیا کلنۍ څخه په زیاته عمر خپل رب ته انتقال شو. هغه د ډیرو کلونو لپاره دعوت پورته کړ او د هغه په ​​لار کې یې اوږد بند او سخته عذاب وزغمل، مګر د خدای په فضل او مرسته سره هغه نرم، کمزوری، بدل یا بدل نه شو.

هغه د سوریې د مقبور حافظ د واکمنۍ په اتیایمو کلونو کې ډیر وخت پټ تیر کړ، تر دې چې په ۱۹۹۱ کال کې د هوایی ځواکونو د استخباراتو لخوا د حزب التحریر له یوې ډلې ځوانانو سره ونیول شو، ترڅو د مجرمینو علي مملوک او جمیل حسن په څارنه کې د شکنجې تر ټولو سخت ډولونه وګوري، چیرته چې هغه چا چې له ابو اسامه او د هغه له ځینو ملګرو سره د یوې دورې له تحقیق وروسته د تحقیق خونې ته ننوت، ما ولیدل چې د تحقیق د خونې په دیوالونو ځینې ټوټې غوښې او وینې خپرې وې.

په المزه کې د هوایی ځواکونو د استخباراتو په فرعي څانګه کې له یو کال څخه د زیات وخت تیرولو وروسته، هغه له خپلو نورو ملګرو سره د صیدنایا زندان ته ولیږدول شو او وروسته په لسو کلونو بند محکوم شو، چې اوه کاله یې په صبر او احتساب سره تیر کړل، بیا الله تعالی په هغه باندې فضل وکړ او خلاص شو.

له زندان څخه له خلاصون وروسته یې سمدستي دعوت ته دوام ورکړ، تر دې چې د حزب ځوانان ونیول شول، چې په سوریه کې یې په سلګونو کسان د ۱۹۹۹ کال د دولسمې میاشتې په نیمایي کې شامل وو، چیرته چې په بیروت کې په کور باندې چاپه ووهل شوه او وتښتول شو او په المزه هوایي ډګر کې د هوایي ځواکونو د استخباراتو فرعي څانګې ته ولیږدول شو، ترڅو د وحشتناکې شکنجې نوې مرحله پیل شي. د خدای په مرسته، د خپل عمر سره سره، هغه صابر، ثابت او حساب ورکوونکی و.

له نږدې یو کال وروسته هغه بیرته د صیدنایا زندان ته ولیږدول شو، ترڅو د دولت د امنیت په محکمه کې محاکمه شي او وروسته د لسو کلونو لپاره محکوم شو، الله تعالی ورته ولیکل چې نږدې اته کاله یې تیر کړي، بیا الله تعالی په هغه باندې فضل وکړ او هغه خلاص شو.

ما په ۲۰۰۱ کال کې یو بشپړ کال د صیدنایا په زندان کې له هغه سره تیر کړ، بلکې زه په پنځمه (الف) کوټه کې د دریم پوړ په کیڼ اړخ کې د هغه تر څنګ وم، ما هغه ته ګران تره ویل.

موږ به یوځای خواړه خوړل او یو بل ته څنګ په څنګ بهیده او موږ به کلتور او نظریات سره شریکول. له هغه څخه مو کلتور زده کاوه او له هغه څخه مو صبر او استقامت زده کاوه.

هغه یو نرم، له خلکو سره مینه کوونکی، ځوانانو ته لیواله و، هغه په ​​هغوی کې د بریا او د خدای د وعدې د رښتیني کیدو په اړه باور پیدا کاوه.

هغه د خدای کتاب حافظ و او هغه به هره ورځ او شپه لوستله او د شپې ډیره برخه به پاڅیده، نو که سهار ته نږدې شو، هغه به ما ولړزوي چې د شپې د لمانځه او بیا د سهار د لمانځه لپاره راویښ کړم.

زه له زندان څخه راووتلم، بیا په ۲۰۰۴ کال کې بیرته هلته لاړم، او د ۲۰۰۵ کال په پیل کې بیرته د صیدنایا زندان ته ولیږدول شو، ترڅو یو ځل بیا له هغو کسانو سره ووینو چې د ۲۰۰۱ کال په پای کې زموږ د لومړي ځل د وتلو پر مهال په زندان کې پاتې وو، او له هغوی څخه ګران تره ابو اسامه احمد بکر (هزیم) رحمه الله و.

موږ به د کوټو په وړاندې اوږد مزلونه کول ترڅو د زندان دیوالونه، د اوسپنې میله او د کورنۍ او عزیزان فراق هیر کړو، څنګه نه، په داسې حال کې چې هغه په زندان کې ډیر کلونه تیر کړي او هغه څه یې لیدلي چې لیدل یې!

د هغه سره زما نږدېوالي او اوږدې ملګرتیا سره سره، ما هیڅکله هغه نه دی لیدلی چې شکایت وکړي یا شکایت وکړي، لکه هغه چې په زندان کې نه وي، بلکې د زندان له دیوالونو بهر الوتنه کوي. د هغه قرآن سره الوتنه کوي چې هغه یې په ډیرو وختونو کې تلاوت کوي، د خدای په وعدې او د هغه د رسول ﷺ د بریا او تمکین په اړه د زیري په اړه د باور په وزرونو الوتنه کوي.

موږ په سختو او سختو شرایطو کې د لویې بریا ورځې ته سترګې په لار وو، هغه ورځ چې زموږ د رسول ﷺ زیري به رښتینې شي «بیا به د نبوت پر طريقه خلافت راځي». موږ د خلافت تر سیوري لاندې او د عقاب د بیرغ لاندې یوځای کیدو ته لیواله وو. خو الله تعالی داسې قضا وکړه چې ته له دې ځورونکي ځای څخه د تل پاتې کیدو ځای ته لاړ شه.

موږ له الله تعالی څخه غواړو چې ته په جنت الفردوس کې اوسې، او موږ په الله تعالی باندې هیڅوک نه ستایو.

زموږ ګران تره ابو اسامه:

موږ له الله تعالی څخه غواړو چې په تا باندې پراخه رحمت وکړي او په پراخه جنت کې دې ځای درکړي او له صدیقانو او شهیدانو سره دې یوځای کړي او د هغه ځورونې او عذاب په بدل کې دې چې تا ولیدل په جنت کې دې لوړې درجې درکړي، او موږ له هغه جل جلاله څخه غواړو چې موږ له تا سره په حوض کې زموږ د رسول ﷺ سره او د هغه د رحمت په ځای کې یوځای کړي.

زموږ تسلیت دا دی چې ته د مهربانه مهربان ته ځې او موږ یوازې هغه څه وایو چې الله تعالی خوښوي، بېشکه موږ د الله تعالی یو او بېشکه موږ هغه ته ورګرځو.

دا د حزب التحریر د مرکزي مطبوعاتي دفتر د راډیو لپاره لیکل شوی دی

ابو صطیف جیجو

سوډان: د قومیت د ناکامۍ بله بېلګه

(ژباړه)

د اوسني نظام د حاکمو قوانینو له مخې، هر ملت حق لري هغه قوانین وټاکي چې پرې حکومت کوي، او په پایله کې هر ملت د یو دولت حق لري. دې مفهوم د دویمې نړیوالې جګړې وروسته د نویو هېوادونو د یوې څپې لامل شو، چې په پایله کې یې موجوده هېوادونه ووېشل شول، او په پایله کې هغه ګډوډي رامنځته شوه چې نن یې موږ وینو.

له 1945 راهیسې، لږ تر لږه 34 نوي هېوادونه د ملګرو ملتونو له خوا په رسمیت پېژندل شوي دي. دا د ملتپالنې د هغه څپې پایله وه چې په شلمه پېړۍ کې نړۍ ونیوله. د بېلو ډلو ته د خپلواکۍ او د حکومت کولو د حق ورکولو لپاره فرضي پولې وټاکل شوې، چې له امله یې د سوډان په څېر پخواني متحد هېوادونه په جګړو او ناخوالو کې ښکېل شول.

خو نویو وېشونو موجوده ستونزې نه یوازې دا چې حل نه کړې، بلکې لا یې پیچلې کړې. د سوډان په قضیه کې، د دې پیچلتیا د پوهېدو یوه لاره د هغه صنعت او د تېلو سکتور ته کتل دي. د تېلو سکتور په متحد هېواد کې مرکزي و، او د نویو جوړو شویو اقتصادونو د ملا تیر وګرځېد. ستونزه دا ده چې پولې د سوډان د تېلو پخوانی مرکزي صنعت له منځه یووړ. په نویو جوړو شویو هېوادونو کې، سویل د تېلو پر ډېرو ساحو واکمني ترلاسه کړه، په داسې حال کې چې شمال د صادراتي زیربناوو کنټرول په لاس کې واخیست، چې په هغې کې نل لیکې او تصفیه خانې شاملې وې. نو، جنوبي سوډان، چې نوی غیر ساحلي هېواد شو، د سره سمندرګي ته د سوډان په نل لیکو متکي شو. دې وېش د ترانزیتي فیسونو په اړه شخړو ته لاره هواره کړه، چې په پایله کې یې د تېلو صادرات په مکرر ډول ګډوډ شول - هغه صادرات چې دواړه هېوادونه لا تر اوسه په خپل اقتصاد کې پرې تکیه کوي. د بېلګې په توګه، په 2012 کې، جنوبي سوډان د همدغو اختلافونو له امله د تېلو تولید بند کړ، چې دې کار د دواړو هېوادونو پر عایداتو باندې ډېره اغېزه وکړه. په داسې حال کې چې د صادراتو د بیا پیلولو لپاره هوکړې وشوې، خو لا تر اوسه تاوتریخوالی او اقتصادي ستونزې موجودې دي.

نو، له 2011 راهیسې، موږ دوه جلا هېوادونه لرو چې په کلکه سره یو بل ته اړ دي. دوی سرچینې لري، خو د هغو د کارولو لپاره اړینه پراختیا نه لري. په دې توګه، سره له دې چې په دوی کې شاوخوا 8 میلیارده بېرله تېل شته، خو دوی په ډېره بېوزلۍ کې ژوند کوي.

دا حالت بدلېدای شي که چېرې دواړه هېوادونه سره متحد او باثباته شي. دا به په اوسني سرمایه دارۍ نظام کې رامنځته نه شي. دې نظام د خلکو ترمنځ شخړې لا زیاتې کړې، او بیا یې هغوی ته د حکومت کولو یو نظام ورکړ چې د "بقایا د اصلح" په څېر مفکورو ته یې وده ورکړه، چې له امله یې په دوی کې دننه او د دوی ترمنځ تاوتریخوالی لا زیات شو.

په سوډان کې د وضعیت د بدلولو، او د هغه د سیاسي ثبات او اقتصادي ودې د یقیني کولو لپاره، باید بېرته د اسلام لور ته راوستل شي. بیا، د هغه د تېلو سکتور په غوره توګه کارول کېدای شي، د هغه زراعتي سکتور ته وده ورکول کېدای شي، د هغه د کانونو او صنعتي سکتورونو ته پراختیا ورکول کېدای شي، او د هغه سوداګریزه زیربنا پیاوړې کېدای شي. او دا کار به د خلیفه او د هغه د مرستیالانو په لارښوونه ترسره کېږي، څوک چې په اسلامي دولت کې دننه د سیمو د پراختیا، او د اسلامي امت په ګټه د سرچینو د کارولو په برخه کې خپل مسؤلیت ته متوجه وي. او که دوی دا مسؤلیت له پامه وغورځوي، ګناهګار به شي.

د سوډان د سیمې وده ممکنه ده، هغه د خپلو پراخو زراعتي ځمکو له امله د خوراکي توکو د تولید او صادرولو د یوه لوی مرکز کېدو وړتیا لري، چې شاوخوا 84 میلیونه هکتاره ځمکه کېږي، او یوازې 20٪ یې کرل کېږي. او هغه مهم فصلونه کري، چې په هغې کې پنبې، د ځمکې میده، د کنجد تخم، جوار، غنم او نیشکر شامل دي. همدارنګه، هغه د سرو زرو، اسبستوس، کروم، میکا، کاولین او مسو په څېر معدني سرچینو باندې هم بډای دی. او هغه د سپکو صنعتونو لپاره هم زیربناوې لري، لکه د زراعتي پروسس، د الکترونیکي توکو راټولول، پلاستیک، د فرنیچر صنعت او د ټوکر تولید.

هغه د دې وړتیا لري چې د اسلامي هېواد پاتې برخې ته سرچینې چمتو کړي، په داسې حال کې چې د خلیج هېوادونو او د افریقا لوېدیځ ترمنځ د خپل ستراتیژیک موقعیت له امله د هغه له خوا وړاندې کېدونکو سرچینو څخه ګټه پورته کړي، او هغه سره سمندرګي ته هم لاسرسی لري.

په سوډان کې اصلي سمندري بندر د پورټ سوډان دی، چې یو طبیعي ژور اوبو لرونکی بندر دی او د لویو بېړیو د سمبالولو وړتیا لري. همدارنګه، هغه د بېلابېلو توکو ملاتړ هم کوي، چې په هغې کې کانټینرونه، لوی بارونه او تېل شامل دي. دا، د سوډان له نورو بندرونو سره یوځای، هېواد ته د سره سمندرګي له لارې د نړیوالو بار وړلو لارو سره مستقیم اړیکه برابروي. دا نه یوازې سوډان له خپلو افریقایي ګاونډیانو سره نښلوي، بلکې د سعودي عربستان د ساحلي ښار جدې په ګډون، د منځني ختیځ له بازارونو سره هم نښلوي. دا ځکه مهمه ده چې د هغه ګاونډیان غیر ساحلي دي او د اسلامي هېواد له پاتې برخې سره د سوداګرۍ لپاره به سمندر ته د سوډان لاسرسي ته اړتیا ولري. دا امکانات یوازې په افریقا او منځني ختیځ پورې محدود نه دي، بلکې د سره سمندرګي پر سر د سوډان ستراتیژیک موقعیت او د سویز کانال ته د هغه نږدېوالي له امله، احتمالا آسیا، اروپا او د عربو خلیج ته هم غځېږي.

د اوسنیو ناخوالو سره سره، د هېواد زیربنا لا تر اوسه په کافي اندازه کار کوي، ځکه چې سوډان اوس مهال خپل خام تېل د بشایر او PLOC بحري سټیشنونو له لارې متحده عربي اماراتو او مالیزیا ته صادروي. دا صادرات د سره سمندرګي پر سر د سوډان د بندرونو د زیربناوو له لارې لېږل کېږي، او ډېری یې په جنوبي سوډان کې تولید شوي خام تېل دي.

نو، دا امکان شته چې دا سیمه د اسلامي دولت یوه سوکاله برخه شي. د اسلامي هېواد له بیا یوځای کېدو وروسته، سوډان به وکولی شي د اسلامي امت له پاتې برخې سره سوداګري وکړي. او دا ځکه مهمه ده چې سوډان یوازینی هېواد نه دی چې د طبیعي سرچینو څخه برخمن دی او نن ورځ د ډېری نړیوالو اړتیاوو د پوره کولو لپاره کافي دي - ټوله افریقا دا سرچینې لري؛ ځکه چې دا لویه وچه د کوبالت، سرو زرو، پلاټینیم او مسو په ګډون د نړۍ د معدني زیرمو نږدې 30٪ برخه لري. همدارنګه، هغه د نړۍ د تېلو د زیرمو نږدې 8٪ او د طبیعي ګازو د زیرمو شاوخوا 12٪ برخه لري.

که موږ د سوډان ګاونډیانو ته وګورو، نو موږ مصر لرو، چې د طبیعي ګاز او تېلو څخه بډای دی. همدارنګه، هغه د نیل سیند ته لاسرسی لري، چې یوه حیاتي آبي سرچینه ده. او اریتریا شته چې د سرو زرو، مسو او پوټاش په ګډون لویې معدني سرچینې لري، او ایتوپیا د اوبو برېښنا، زراعتي ځمکو او معادنو په برخه کې ظرفیتونه لري. بیا د مرکزي افریقا جمهوریت شته چې الماس، سره زر او یورانیم لري، او چاد او لیبیا دواړه د تېلو لویې سرچینې لري. د دې ټولو شتمنیو او امکاناتو سره سره، افریقا د نړۍ د ځینو بې وزلو هېوادونو ټاټوبی دی. د سوډان او جنوبي سوډان ترڅنګ، د نورو هېوادونو پاتې برخه د جګړې او مرګ څخه کړېږي، او د هغوی سرچینې لوټ او استثمار کېږي.

د خلافت د دولت تر سیوري لاندې به دا وضعیت بدل شي. اسلامي دولت به د ځمکې د سرچینو د ودې لپاره خپلې ژمنې بیا پیل کړي، ترڅو موږ (د یو امت په توګه) په ځان بسیا شو، او په دښمنو هېوادونو متکي نه شو او یا یې استثمار نه کړو. دا یو بنسټیز کار دی، ځکه چې د اسلام دښمنانو ته اجازه نشته چې زموږ په وړاندې کومه ګټه ترلاسه کړي. او لکه څنګه چې موږ ګورو، دا هم ممکنه ده، که چېرې موږ یو داسې مشر ولرو چې په سوډان کې مسلمانان سره متحد کړي او د بې ثباتۍ او اوسنیو ناخوالو حالت له منځه یوسي.

#د_سوډان_بحران           #SudanCrisis

د تحریر ګوند د مرکزي مطبوعاتي دفتر لپاره لیکل شوی

فاطمه مصعب

د تحریر ګوند د مرکزي مطبوعاتي دفتر غړې