شتان بين رمضان في ظل الخلافة ورمضان في ظل حكم الجاهلية
شتان بين رمضان في ظل الخلافة ورمضان في ظل حكم الجاهلية

كيف كان رمضان في ظل الدولة الإسلامية في المدينة المنورة وكيف عاشه المسلمون حينها؟ وكيف كانت تحضيرات الرسول r والصحابة من بعده للشهر الفضيل؟ وهل الأمر سيان مع ما نعيشه اليوم وما تقوم به الدول الموجودة أم إنّ البون شاسع جدا؟ أسئلة لعلها تبادرت إلى أذهان الكثيرين سنحاول بإذن الله الإجابة عليها.

0:00 0:00
Speed:
June 12, 2018

شتان بين رمضان في ظل الخلافة ورمضان في ظل حكم الجاهلية

شتان بين رمضان في ظل الخلافة ورمضان في ظل حكم الجاهلية

كيف كان رمضان في ظل الدولة الإسلامية في المدينة المنورة وكيف عاشه المسلمون حينها؟ وكيف كانت تحضيرات الرسول r والصحابة من بعده للشهر الفضيل؟ وهل الأمر سيان مع ما نعيشه اليوم وما تقوم به الدول الموجودة أم إنّ البون شاسع جدا؟ أسئلة لعلها تبادرت إلى أذهان الكثيرين سنحاول بإذن الله الإجابة عليها.

لقد فُرض رمضان في العام الثاني للهجرة فكانت البيئة الإسلامية التي أوجدها الرسول r في المدينة منذ هاجر كفيلة بجعل المسلمين الأوائل يذوقون طعما فريدا لشهر الصوم فهم قد اعتادوا على العيش في ظل أحكام الإسلام وباتوا يضحون بالغالي والنفيس في سبيل دعوته، فعندما فرض صيام الشهر الفضيل اتخذوه بمثابة فرصة يغتنمونها لمضاعفة الأجر والثواب ولمزيد البذل والعطاء على جميع المستويات.

فكانوا يشمرون عن سواعدهم ويشدون على مآزرهم اقتداء بالرسول عليه الصلاة والسلام فيقومون ليلهم ويصلونه بنهارهم مستغفرين حامدين مهللين ومكبّرين ويكونون فيه أجود ما يكونون؛ فينفقون في السر والعلانية يبتغون ما عند الله؛ وكانوا إلى جانب ذلك يهرلون مسرعين لتلبية نداء الجهاد مقبلين غير مدبرين لنشر الخير للعالمين؛ فرسول الله r بصفته رئيس الدولة حينها لم يغفل عن اغتنام نفحات الطاعة والقربات لتحريك الجيش والسرايا قدر المستطاع، فأي طاعة أعظم من بذل النفس رخيصة في سبيل الله، وأي أجر يضاهي ذلك لكي لا يُحرص على تلك العبادة في تلك الأيام المعدودات؛ فكان رمضان لذلك شهر الفتوحات والانتصارات وكانت سرية سيف البحر وبدر الكبرى وغيرها...

وبفضل ذلك كله أدرك الصحابة رضي الله عنهم معنى تقوى الله الحقيقية وخاضوا غمار الحياة وهم يلتزمون أوامر الله ونواهيه في كل حين ويسارعون في الخيرات ويجتنبون المنكرات، بل يجتنبون حتى كثيرا من الحلال خشية الوقوع في الحرام حتى نالوا الورع؛ أعلى درجات التقوى، وتتالى الأمر في عهد الخلفاء الراشدين رضي الله عنهم ثم بنسق يرتفع حينا ويهبط حينا آخر في ظل الخلافة وما اعتراها من إساءات تطبيق إلى أن ابتُلينا بتعطيل أحكام الإسلام.

إنّ ما نعيشه اليوم من تغييب للأحكام الشرعية عن حياة المسلمين يجعلنا نعيش رمضان مختلفا اختلافا جوهريا عن الأولين فيكفي وجود البيئة الجاهلية جاثمة على صدورنا لنعي حاجتنا لدولة إسلامية، خلافة راشدة على منهاج النبوة، تعيدنا سيرتنا الأولى لنذوق حلاوة شهر خير وطاعة تعلو فيه كلمة الله وتصان فيه حرماته وينادى فيه حيّ على الجهاد لنشر دين الله في كل بيت مدر ووبر.

إنّ كل واحد منّا يستشعر دور الدولة في توفير البيئة الإسلامية وصيانة المجتمع وهو يرى الحرام منتشرا في كل الأرجاء، فما بالك في رمضان ودول الضرار لا تتوانى عن الإتيان بكل ما من شأنه أن يبعد النّاس عن دينهم وعقيدتهم؛ فهي في حرب لا هوادة فيها مع أحكام الإسلام إقصاء وتعطيلا وتحريفا، بالإضافة إلى سعيها إلى ضرب الفضيلة وما تجذّر في صدور الناس من حياء وورع وخشية لله عزّ وجلّ عبر الزيادة في جرعة المسلسلات والبرامج الهابطة الداعية لكل منكر من سفور وعري وخلاعة وميوعة وزنا وغير ذلك؛ بغية إلهاء الناس وصرفهم عن الأجواء الإيمانية التي تقوي نفسياتهم وتجعلهم يرنون لما عند الله، تصرف المليارات هباء على ما لا يستحق، وفي المقابل يترك الفقراء جوعى محتاجين يُسكنون جوع معدتهم ببعض اللقيمات إن توفرت لهم، تصرف الدولة على المهرجانات الرمضانية الملايين وتترك دول الغرب تنهب ثروات المسلمين ليجد الناس أنفسهم بين مطرقة الفاقة والحاجة وسندان التعب والشقاء لتحصيل لقمة العيش بالحلال وذلك هو الصعب فالحرام هو اليسير الميسر.

وهكذا يصوم الواحد منا وهو يرى مفاهيم العلمانية والكفر وأحكامهما هي المسيطرة على الحياة، ويتألم لتعطيل النظام السياسي والنظام الاقتصادي والنظام الاجتماعي وبقية أنظمة الحياة الإسلامية التي بتطبيقها كلها فحسب يتحقق رضوان الله ويضمن العيش الكريم والراحة والطمأنينة. نتألم فلا نجد سوى العمل لإعادة الأمور إلى نصابها بلسما ومبرئاً للذمة أمام الله ونستشعر حقا معنى حديث رسول الله r «يَأْتِي عَلَى النَّاسِ زَمَانٌ الصَّابِرُ فِيهِمْ عَلَى دِينِهِ كَالقَابِضِ عَلَى الجَمْرِ» رواه الترمذي.

إنّ الجو الإيماني الإسلامي الذي يتولد عن تطبيق الخلافة لأحكام ربها وحثها للناس على الطاعات مهم بمكان لضمان إقبال المسلمين على شرع ربهم والخضوع له وليكونوا في صفوف المتقين.

فالعرف العام له تأثير سحري على النفوس وله أثر إيجابي كبير عليها، ومن يلقي نظرة خاطفة على تاريخ المسلمين يعي دور الدولة المهم في صهر المجتمع بالإسلام ومدى أهمية سهرها على سقيه بالمفاهيم والمشاعر والفضيلة، وأهمية أن تكون الأحكام الشرعية قوانين سارية المفعول لإيجاد طراز العيش الإسلامي، فمثلما قال سيدنا عثمان رضي الله عنه "فما لا ينزع بالقرآن ينزع بالسلطان"، أي أنّ سلطان الإسلام يمنع الناس من اقتراف المحارم أكثر ما يمنع بالقرآن لأنّ "بعض" الناس ضعيفو إيمان لا تؤثر بهم زواجر القرآن ونهيه، لكن عندما يرون الجميع حولهم ملتزمين ويعلمون أن هناك عقوبة من النظام فإنهم يرتدعون ويخافون؛ وأعداد المجاهرين بالمعصية على مرّ عصور الخلافة دليل على ذلك إذ كانوا شرذمة قليلين دوما.

وإنّ تيسير الحرام ومحاربة أحكام الإسلام مثلما تفعل دول الضرار اليوم هو ما يتسبب في وجود شريحة من المسلمين؛ لها من الإسلام الاسم فقط نصيباً؛ يعصون الله جهارا نهارا ولا يتوانون عن كل منكر فعلوه بل يدعون بكل وقاحة لكل رذيلة ولكل ما يغضب الله.

إنّ وجود كثيرٍ من أولئك هو مثل وجود العلّة تدور مع المعلول وجودا وعدما؛ فتعطيل الشرع وإحلال الحرام والتشجيع على طراز العيش الغربي هو الذي تسبب في تغذية عقليات ونفسيات أولئك الأشخاص ونتج عنه انفصالهم عن دينهم، فكثيرٌ منهم غافلون ولعلهم سيكونون من الأوابين والمستغفرين حين يدركون حقيقة دينهم وأحكامه ومفاهيمه.

كتبته لإذاعة المكتب الإعلامي المركزي لحزب التحرير

هاجر اليعقوبي

More from null

د روغتيايي ناورين په وړاندې د دولت د رول نشتون - ډينګي تبې او ملاريا

د روغتيايي ناورين په وړاندې د دولت د رول نشتون

ډينګي تبې او ملاريا

په سوډان کې د ډينګي تبې او ملاريا په پراخه کچه خپرېدو سره، د سخت روغتيايي بحران نښې څرګندېږي، چې د روغتيا وزارت د فعال رول نشتون او د دولت له خوا د وبا د مخنيوي توان نه شتون په ډاګه کوي چې هره ورځ ژوند اخلي. د ناروغيو په علم کې د علمي او ټکنالوژيکي پرمختګ سره سره، حقايق څرګندېږي او فساد ښکاره کېږي.

د روښانه پلان نشتون:

د زرګونو څخه د ډېرو پېښو او د ځينو رسنيو په وينا په ټوليزه توګه د مړينو ثبتولو سره سره، د روغتيا وزارت د وبا د مخنيوي لپاره کوم روښانه پلان ندی اعلان کړی. د روغتيايي ادارو ترمنځ د همغږۍ نشتون او د وبا سره د مقابلې لپاره د مخکينۍ ليد نشتون ليدل کېږي.

د طبي اکمالاتو د سلسلو ړنګېدل

حتی ساده درمل لکه "پندول" په ځینو سیمو کې نایاب شوي دي، کوم چې د اکمالاتو په سلسله کې ړنګېدل او د درملو په ویش باندې د څارنې نشتون منعکس کوي، په داسې حال کې چې یو څوک ساده درد کموونکو او ملاتړ ته اړتیا لري.

د ټولنې د پوهاوي نشتون

د مچانو څخه د مخنیوي د لارو چارو په اړه د خلکو د پوهاوي لپاره اغیزمنې رسنیزې هڅې شتون نلري، یا د ناروغۍ د نښو پیژندلو لپاره، کوم چې د انفیکشن خپریدل زیاتوي او د ټولنې د خپل ځان د ساتنې توان کمزوری کوي.

د روغتيايي زيربنا کمزورتيا

روغتونونه د طبي پرسونل او تجهیزاتو له سخت کمښت سره مخ دي، حتی د لومړني تشخیص وسایلو سره هم، کوم چې وبا ته ځواب ورو او بې ترتیبه کوي او د زرګونو خلکو ژوند له خطر سره مخ کوي.

نورو هېوادونو له وبا سره څنګه چلند وکړ؟

 برازيل:

- د عصري حشره وژونکو په کارولو سره یې د ځمکې او هوا څخه د سپرې کولو کمپاینونه پیل کړل.

- یې پشه خانې وویشلې او د ټولنې د پوهاوي کمپاینونه یې فعال کړل.

- په ناروغیو ځپلو سیمو کې یې په عاجله توګه درمل چمتو کړل.

بنګله ديش:

- یې په بې وزلو سیمو کې موقتي اضطراري مرکزونه جوړ کړل.

- یې د خبرتیا لپاره تودې کرښې او ګرځنده غبرګون ټیمونه چمتو کړل.

فرانسه:

- د وختي خبرتیا سیسټمونه یې فعال کړل.

- د مچیو د کنټرول څارنه یې زیاته کړه او د سیمه ایز پوهاوي کمپاینونه یې پیل کړل.

روغتيا د ټولو نه مهمې دندې او د دولت بشپړه مسؤليت دی

سوډان لاهم د کشف او راپور ورکولو لپاره اغیزمن میکانیزمونه نلري، کوم چې اصلي شمیرې د اعلان شوي څخه خورا لوړې کوي او بحران لا پسې پیچلی کوي. اوسنی روغتیايي بحران د روغتیا پالنې په برخه کې د دولت د فعال رول د نشتون مستقیمه پایله ده، کوم چې د انسان ژوند په خپلو لومړیتوبونو کې ځای لري، یو داسې دولت چې اسلام پلي کوي او د عمر بن الخطاب رضي الله عنه دا خبره پلي کوي چې "که چیرې په عراق کې یو خچر هم ښکته شي، نو الله به د قیامت په ورځ زما څخه د هغې په اړه پوښتنه وکړي".

وړاندیز شوي حلونه

- د روغتیايي نظام جوړول چې لومړی په انسان په ژوند کې د خدای څخه ویره ولري او اغیزمن وي، چې د برخې اخیستو یا فساد تابع نه وي.

- د وړیا روغتیايي پاملرنې چمتو کول د هر تبعه لپاره یو بنسټیز حق ګڼل کیږي. او د شخصي روغتونونو جوازونه لغوه کول او د درملنې په برخه کې د پانګونې منع کول.

- د درملنې څخه دمخه د مخنیوي رول فعالول، د پوهاوي کمپاینونو او د مچانو د کنټرول له لارې.

- د روغتیا وزارت بیا رغول ترڅو د خلکو د ژوند مسؤلیت په غاړه واخلي، نه یوازې یوه اداري اداره.

- د یو سیاسي نظام غوره کول چې د اقتصادي او سیاسي ګټو څخه پورته د انسان ژوند ته لومړیتوب ورکړي.

- د جرمي سازمانونو او د درملو له مافیا سره اړیکې پرې کول.

د مسلمانانو په تاریخ کې، روغتونونه د خلکو لپاره وړیا خدمت کولو لپاره جوړ شوي وو، په لوړه کچه اداره کیدل، او د خلکو د جیبونو څخه نه، بلکې د بیت المال څخه تمویل کیدل. روغتیايي پاملرنه د دولت د مسؤلیت یوه برخه وه، نه احسان او نه تجارت.

په سوډان کې نن ورځ د وبا خپریدل او له صحنې څخه د دولت غیاب یو خطرناک خبرداری دی چې له پامه نشي غورځول کیدی. اړتیا یوازې د پندول چمتو کول ندي، بلکې د ریښتیني پاملرنې دولت جوړول دي چې د انسان ژوند ته پام وکړي او د بحران ریښې درملنه وکړي، نه د هغې نښې، یو داسې دولت چې د انسان او د هغه د ژوند ارزښت او د هغه د پیدا کولو هدف ته پام وکړي، کوم چې د یوازیني الله عبادت دی. او اسلامي دولت یوازینی هغه دی چې د روغتیايي پاملرنې مسلو ته د روغتیايي نظام له لارې رسیدګي کولی شي، کوم چې یوازې د نبوت په طریقه د دویم عادلانه خلافت په سیوري کې پلي کیدی شي، کوم چې د خدای په فضل سره ډیر ژر جوړیږي.

﴿يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اسْتَجِيبُواْ لِلّهِ وَلِلرَّسُولِ إِذَا دَعَاكُم لِمَا يُحْيِيكُمْ﴾

دا د حزب التحریر د مرکزي مطبوعاتي دفتر د راډیو لپاره لیکل شوی

حاتم العطار - د مصر ولایت

د ابو اسامه، احمد بکر (هزیم) رحمه الله سره د ملګرتیا ویاړ

د ابو اسامه، احمد بکر (هزیم) رحمه الله سره د ملګرتیا ویاړ

د ۱۴۴۷ هجري کال د ربیع الاول په دویمه اویشتمه نیټه چې د ۲۰۲۵ میلادي کال د سپتمبر د میاشتې له څوارلسمې نیټې سره سمون خوري، احمد بکر (هزیم) د حزب التحریر په لومړیو کې له اتیا کلنۍ څخه په زیاته عمر خپل رب ته انتقال شو. هغه د ډیرو کلونو لپاره دعوت پورته کړ او د هغه په ​​لار کې یې اوږد بند او سخته عذاب وزغمل، مګر د خدای په فضل او مرسته سره هغه نرم، کمزوری، بدل یا بدل نه شو.

هغه د سوریې د مقبور حافظ د واکمنۍ په اتیایمو کلونو کې ډیر وخت پټ تیر کړ، تر دې چې په ۱۹۹۱ کال کې د هوایی ځواکونو د استخباراتو لخوا د حزب التحریر له یوې ډلې ځوانانو سره ونیول شو، ترڅو د مجرمینو علي مملوک او جمیل حسن په څارنه کې د شکنجې تر ټولو سخت ډولونه وګوري، چیرته چې هغه چا چې له ابو اسامه او د هغه له ځینو ملګرو سره د یوې دورې له تحقیق وروسته د تحقیق خونې ته ننوت، ما ولیدل چې د تحقیق د خونې په دیوالونو ځینې ټوټې غوښې او وینې خپرې وې.

په المزه کې د هوایی ځواکونو د استخباراتو په فرعي څانګه کې له یو کال څخه د زیات وخت تیرولو وروسته، هغه له خپلو نورو ملګرو سره د صیدنایا زندان ته ولیږدول شو او وروسته په لسو کلونو بند محکوم شو، چې اوه کاله یې په صبر او احتساب سره تیر کړل، بیا الله تعالی په هغه باندې فضل وکړ او خلاص شو.

له زندان څخه له خلاصون وروسته یې سمدستي دعوت ته دوام ورکړ، تر دې چې د حزب ځوانان ونیول شول، چې په سوریه کې یې په سلګونو کسان د ۱۹۹۹ کال د دولسمې میاشتې په نیمایي کې شامل وو، چیرته چې په بیروت کې په کور باندې چاپه ووهل شوه او وتښتول شو او په المزه هوایي ډګر کې د هوایي ځواکونو د استخباراتو فرعي څانګې ته ولیږدول شو، ترڅو د وحشتناکې شکنجې نوې مرحله پیل شي. د خدای په مرسته، د خپل عمر سره سره، هغه صابر، ثابت او حساب ورکوونکی و.

له نږدې یو کال وروسته هغه بیرته د صیدنایا زندان ته ولیږدول شو، ترڅو د دولت د امنیت په محکمه کې محاکمه شي او وروسته د لسو کلونو لپاره محکوم شو، الله تعالی ورته ولیکل چې نږدې اته کاله یې تیر کړي، بیا الله تعالی په هغه باندې فضل وکړ او هغه خلاص شو.

ما په ۲۰۰۱ کال کې یو بشپړ کال د صیدنایا په زندان کې له هغه سره تیر کړ، بلکې زه په پنځمه (الف) کوټه کې د دریم پوړ په کیڼ اړخ کې د هغه تر څنګ وم، ما هغه ته ګران تره ویل.

موږ به یوځای خواړه خوړل او یو بل ته څنګ په څنګ بهیده او موږ به کلتور او نظریات سره شریکول. له هغه څخه مو کلتور زده کاوه او له هغه څخه مو صبر او استقامت زده کاوه.

هغه یو نرم، له خلکو سره مینه کوونکی، ځوانانو ته لیواله و، هغه په ​​هغوی کې د بریا او د خدای د وعدې د رښتیني کیدو په اړه باور پیدا کاوه.

هغه د خدای کتاب حافظ و او هغه به هره ورځ او شپه لوستله او د شپې ډیره برخه به پاڅیده، نو که سهار ته نږدې شو، هغه به ما ولړزوي چې د شپې د لمانځه او بیا د سهار د لمانځه لپاره راویښ کړم.

زه له زندان څخه راووتلم، بیا په ۲۰۰۴ کال کې بیرته هلته لاړم، او د ۲۰۰۵ کال په پیل کې بیرته د صیدنایا زندان ته ولیږدول شو، ترڅو یو ځل بیا له هغو کسانو سره ووینو چې د ۲۰۰۱ کال په پای کې زموږ د لومړي ځل د وتلو پر مهال په زندان کې پاتې وو، او له هغوی څخه ګران تره ابو اسامه احمد بکر (هزیم) رحمه الله و.

موږ به د کوټو په وړاندې اوږد مزلونه کول ترڅو د زندان دیوالونه، د اوسپنې میله او د کورنۍ او عزیزان فراق هیر کړو، څنګه نه، په داسې حال کې چې هغه په زندان کې ډیر کلونه تیر کړي او هغه څه یې لیدلي چې لیدل یې!

د هغه سره زما نږدېوالي او اوږدې ملګرتیا سره سره، ما هیڅکله هغه نه دی لیدلی چې شکایت وکړي یا شکایت وکړي، لکه هغه چې په زندان کې نه وي، بلکې د زندان له دیوالونو بهر الوتنه کوي. د هغه قرآن سره الوتنه کوي چې هغه یې په ډیرو وختونو کې تلاوت کوي، د خدای په وعدې او د هغه د رسول ﷺ د بریا او تمکین په اړه د زیري په اړه د باور په وزرونو الوتنه کوي.

موږ په سختو او سختو شرایطو کې د لویې بریا ورځې ته سترګې په لار وو، هغه ورځ چې زموږ د رسول ﷺ زیري به رښتینې شي «بیا به د نبوت پر طريقه خلافت راځي». موږ د خلافت تر سیوري لاندې او د عقاب د بیرغ لاندې یوځای کیدو ته لیواله وو. خو الله تعالی داسې قضا وکړه چې ته له دې ځورونکي ځای څخه د تل پاتې کیدو ځای ته لاړ شه.

موږ له الله تعالی څخه غواړو چې ته په جنت الفردوس کې اوسې، او موږ په الله تعالی باندې هیڅوک نه ستایو.

زموږ ګران تره ابو اسامه:

موږ له الله تعالی څخه غواړو چې په تا باندې پراخه رحمت وکړي او په پراخه جنت کې دې ځای درکړي او له صدیقانو او شهیدانو سره دې یوځای کړي او د هغه ځورونې او عذاب په بدل کې دې چې تا ولیدل په جنت کې دې لوړې درجې درکړي، او موږ له هغه جل جلاله څخه غواړو چې موږ له تا سره په حوض کې زموږ د رسول ﷺ سره او د هغه د رحمت په ځای کې یوځای کړي.

زموږ تسلیت دا دی چې ته د مهربانه مهربان ته ځې او موږ یوازې هغه څه وایو چې الله تعالی خوښوي، بېشکه موږ د الله تعالی یو او بېشکه موږ هغه ته ورګرځو.

دا د حزب التحریر د مرکزي مطبوعاتي دفتر د راډیو لپاره لیکل شوی دی

ابو صطیف جیجو