د کتاب په اړه فکرونه: "د اسلامي نفسياتو له اجزاوو څخه"
اوومه برخه
الحمد لله رب العالمين، والصَّلاةُ والسَّلامُ علَى إمامِ المتقين، وسيِّدِ المرسلين، المبعوثِ رحمةً للعالمين، سيدِنا محمدٍ وعلَى آلهِ وصَحبِهِ أجمعين، واجعلنا مَعَهم، واحشرنا في زُمرتهم برَحمتكَ يا أرحمَ الراحمين.
زما قدرمنو اورېدونکو، د تحرير ګوند د مطبوعاتي دفتر د راډيو اورېدونکو:
السلامُ عليكم ورحمةُ اللهِ وبركاتُه، وبعد:
په دې برخه کې، موږ د کتاب په اړه خپلو فکرونو ته دوام ورکوو: "د اسلامي نفسياتو له اجزاوو څخه". د اسلامي شخصيت د جوړولو لپاره، د اسلامي ذهن او اسلامي نفسياتو ته پاملرنه، موږ وايو او په الله توکل کوو:
الله تعالی فرمايي: {وَسَارِعُوا إِلَى مَغْفِرَةٍ مِنْ رَبِّكُمْ وَجَنَّةٍ عَرْضُهَا السَّمَوَاتُ وَالْأَرْضُ أُعِدَّتْ لِلْمُتَّقِينَ}. (آل عمران 133).
او فرمايي: {إِنَّمَا كَانَ قَوْلَ الْمُؤْمِنِينَ إِذَا دُعُوا إِلَى اللَّهِ وَرَسُولِهِ لِيَحْكُمَ بَيْنَهُمْ أَنْ يَقُولُوا سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا وَأُولَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ (51) وَمَنْ يُطِعِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَيَخْشَ اللَّهَ وَيَتَّقْهِ فَأُولَئِكَ هُمُ الْفَائِزُونَ}. (النور 51-52).
او فرمايي: {وَمَا كَانَ لِمُؤْمِنٍ وَلَا مُؤْمِنَةٍ إِذَا قَضَى اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَمْرًا أَنْ يَكُونَ لَهُمُ الْخِيَرَةُ مِنْ أَمْرِهِمْ وَمَنْ يَعْصِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ فَقَدْ ضَلَّ ضَلَالًا مُبِينًا}. (الأحزاب 36).
او فرمايي: {فَلَا وَرَبِّكَ لَا يُؤْمِنُونَ حَتَّى يُحَكِّمُوكَ فِيمَا شَجَرَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ لَا يَجِدُوا فِي أَنْفُسِهِمْ حَرَجًا مِمَّا قَضَيْتَ وَيُسَلِّمُوا تَسْلِيمًا}. (النساء 65).
او فرمايي: {يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آَمَنُوا قُوا أَنْفُسَكُمْ وَأَهْلِيكُمْ نَارًا وَقُودُهَا النَّاسُ وَالْحِجَارَةُ عَلَيْهَا مَلَائِكَةٌ غِلَاظٌ شِدَادٌ لَا يَعْصُونَ اللَّهَ مَا أَمَرَهُمْ وَيَفْعَلُونَ مَا يُؤْمَرُونَ }. (التحريم 6).
او رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمايي: «په نیکو اعمالو کې تلوار وکړئ مخکې له دې چې د شپې د تیارې په څېر فتنې راشي. سهار به یو سړی مؤمن وي او ماښام به کافر شي، او ماښام به مؤمن وي او سهار به کافر شي، خپل دین به په دنیا باندې خرڅوي». مسلم دا حدیث له ابوهریره رضی الله عنه څخه روایت کړی دی.
ای مسلمانانو:
بېشکه هغه کسان چې د مغفرت او جنت په لور تلوار کوي او په نیکو کارونو کې چټک دي، د رسول الله صلی الله علیه وسلم په زمانه کې او له هغې وروسته زمانو کې وو، او لا تر اوسه امت دغه ډول تلوار کوونکي زېږوي کوم چې د خپل رب بلنې ته ځواب وايي او خپل ځانونه د هغه د رضا لپاره قربانوي، او له هغې څخه:
د جابر په متفق علیه حدیث کې راغلي دي چې: «د احد په ورځ یوه سړي نبي صلی الله علیه وسلم ته وویل: که زه ووژل شم زه به چېرته یم؟ هغه ورته وویل: په جنت کې، نو هغه له خپل لاسه خرماوې وغورځولې او بیا یې وجنګېد تر دې چې ووژل شو». او د انس په حدیث کې چې مسلم روایت کړی دی راغلي دي: «رسول الله صلی الله علیه وسلم او صحابه کرام رضی الله عنهم روان شول تر دې چې له مشرکانو څخه بدر ته مخکې ورسېدل، او مشرکان راغلل، نو رسول الله صلی الله علیه وسلم وفرمایل: داسې جنت ته ودریږئ چې عرض یې د ځمکې او اسمانونو په اندازه دی، عمیر بن الحمام انصاري وویل: ای د خدای رسوله! داسې جنت چې عرض یې د ځمکې او اسمانونو په اندازه وي؟ هغه وویل: هو، هغه وویل: بخ بخ، نو رسول الله صلی الله علیه وسلم وفرمایل: څه دې دې ته وهڅاوه چې د بخ بخ کلمه وکاروې؟ هغه وویل: نه والله ای د خدای رسوله! مګر په دې هیله چې زه د جنت له اوسېدونکو څخه شم، نو هغه وویل: بېشکه ته د جنت له اوسېدونکو څخه یې، بیا یې له خپل غلاف څخه خرماوې راوویستلې، او هغه یې خوړلې، بیا یې وویل: که زه تر هغې ژوندی پاتې شم چې دا خرماوې وخورم، دا خو اوږد ژوند دی، هغه وویل: بیا یې هغه خرماوې وغورځولې چې له هغه سره وې، بیا یې له هغوی سره وجنګېد تر دې چې ووژل شو».
او د انس په متفق علیه حدیث کې راغلي دي چې: «زما تره انس بن النضر د بدر په جګړه کې غیر حاضر و، نو هغه وویل: ای د خدای رسوله! زه په لومړنۍ جګړه کې غیر حاضر وم چې تا له مشرکانو سره وکړه، که الله زه له مشرکانو سره په جګړه کې حاضر کړي، نو الله به وګوري چې زه څه کوم، کله چې د احد ورځ وه، او مسلمانان وشکېدل، هغه وویل: ای الله! زه تا ته له هغه څه څخه معذرت غواړم چې دغو کسانو وکړل، یعنې صحابه کرامو، او له هغه څه څخه ستا د براءت غوښتنه کوم چې دغو کسانو وکړل، یعنې مشرکانو، بیا هغه مخکې لاړ او سعد بن معاذ ورسره مخامخ شو، نو هغه وویل: ای سعد بن معاذ! د نضر په رب قسم، جنت، بېشکه زه د احد له دې خوا د هغه بوی احساسوم، انس وویل: ای د خدای رسوله! زه په دې ونه توانېدم چې هغه څه وکړم چې هغه وکړل؟ انس وویل: مونږ په هغه باندې اتیا زخمونه وموندل چې په توره وهل شوي وو او یا په نیزه سور شوي وو او یا په غشي ویشتل شوي وو، او مونږ هغه مړ وموندلو، او مشرکانو د هغه مُثله کړې وه، نو هغه هېچا ونه پېژانده مګر خور یې په خپلو ګوتو سره، انس وویل: مونږ فکر کاوه او یا ګومان مو کاوه چې دا ایت په هغه او د هغه په څېر کسانو کې نازل شوی دی {مِنَ الْمُؤْمِنِينَ رِجَالٌ صَدَقُوا مَا عَاهَدُوا اللَّهَ عَلَيْهِ}. (الأحزاب 23) تر پایه ایته پورې.
ای مسلمانانو:
بخاري له ابی سروعه څخه روایت کوي چې هغه وویل: «ما په مدینه کې د نبي صلی الله علیه وسلم تر شا د ماسپښین لمونځ وکړ، نو هغه سلام وګرځاوه، بیا په چټکۍ سره پورته شو، او د خلکو له اوږو څخه یې تېر شو تر دې چې د خپلو مېرمنو یوې حجرې ته ورسېد، نو خلک د هغه په چټکۍ سره ووېرېدل، نو هغه پر هغوی باندې راووت، نو هغه ولیدل چې دوی د هغه په چټکۍ سره تعجب کوي، نو هغه وویل: ما د صدقې د سرو زرو یوه ټوټه په یاد راغله چې له موږ سره وه، نو ما ونه خوښوله چې هغه زه بندي کړي، نو ما د هغې د وېشلو حکم وکړ». او په یوه روایت کې راغلي دي: «ما په کور کې د صدقې یوه ټوټه سره زر پرېښودلې وه، نو ما ونه خوښوله چې هغه شپه په هغه سره تېره کړم». او دا مسلمانانو ته دا لارښوونه کوي چې په هغه څه کې تلوار وکړي چې الله پر هغوی باندې فرض کړي دي. او بخاري له براء څخه روایت کوي چې هغه وویل: «کله چې رسول الله صلی الله علیه وسلم مدینې ته تشریف راوړ، نو هغه شپاړس یا اوولس میاشتې د بیت المقدس په لور لمونځ وکړ، او هغه خوښېده چې د کعبې په لور مخ کړي، نو الله تعالی دا ایت نازل کړ قَدْ نَرَى تَقَلُّبَ وَجْهِكَ فِي السَّمَاءِ فَلَنُوَلِّيَنَّكَ قِبْلَةً تَرْضَاهَا نو هغه د کعبې په لور مخ کړ او یو سړي د هغه سره د ماسپښین لمونځ وکړ، بیا هغه ووت او په انصارو له یوه قوم څخه تېر شو او هغه وویل: هغه شاهدي ورکوي چې هغه له نبي صلی الله علیه وسلم سره لمونځ کړی دی او دا چې هغه د کعبې په لور مخ کړی دی، نو هغوی وګرځېدل په داسې حال کې چې هغوی د ماسپښین په لمانځه کې رکوع ته تللي وو».
او بخاري له ابن ابی اوفی رضی الله عنهما څخه روایت کوي چې هغه وویل: «موږ د خیبر په شپو کې له قحطۍ سره مخ شو، کله چې د خیبر ورځ وه، نو موږ په کورنیو خرو باندې بريد وکړ، نو موږ هغه حلال کړل، کله چې دیګونه په جوش راغلل، نو د رسول الله صلی الله علیه وسلم منادي غږ وکړ چې دیګونه چپه کړئ او د خرو له غوښو څخه هېڅ مه خورئ، عبدالله وویل: موږ وویل چې نبي صلی الله علیه وسلم ځکه منع کړه چې هغه خمس نه وه، هغه وویل او ځینو نورو وویل چې هغه یې په بشپړه توګه حرام کړې ده او ما له سعید بن جبیر څخه پوښتنه وکړه نو هغه وویل هغه یې په بشپړه توګه حرام کړې ده».
او بخاري له انس بن مالک رضی الله عنه څخه روایت کوي چې هغه وویل: «ما ابو طلحه انصاري او ابو عبیده بن الجراح او ابی بن کعب ته د فضیخ له شراب څخه څښاک ورکاوه او هغه خرما وه، نو هغوی ته یو څوک راغی او هغه وویل: بېشکه شراب حرام شوي دي، نو ابو طلحه وویل: ای انسه! دې لوښو ته پاڅېږه او هغه مات کړه، انس وویل: نو زه زموږ یوه هاوان ته پاڅېدم او په هغه مې د هغه په ښکته برخه ووهله تر دې چې مات شو».
او بخاري له عایشې رضی الله عنها څخه روایت کوي چې هغې وویل: «او مونږ ته دا خبر ورسېد کله چې الله تعالی دا حکم نازل کړ چې مشرکانو ته هغه څه بېرته ورکړئ کوم چې هغوی په هغو مېرمنو باندې لګولي وو کوم چې هجرت کړی و او په مسلمانانو باندې یې دا حکم وکړ چې د کافرو مېرمنو نکاح په خپل نکاح کې مه ساتئ چې عمر خپلې دوه مېرمنې طلاق کړې». او بخاري له عایشې رضی الله عنها څخه روایت کوي چې هغې وویل: «الله دې په هغو لومړنیو مهاجرو ښځو رحم وکړي کله چې الله دا ایت نازل کړ {وَلْيَضْرِبْنَ بِخُمُرِهِنَّ عَلَى جُيُوبِهِنَّ}. هغوی خپلې څادرونه وشلول او په هغو یې ځانونه پټ کړل».
ای مسلمانانو:
که موږ وغواړو چې الله تعالی مونږ ته په خپل نصرت سره عزت راکړي او زموږ حالات هغه څه ته بدل کړي کوم چې مونږ یې خوښوو او مونږ ته د اسلام په واسطه عزت راکړي او په مونږ سره اسلام ته عزت راکړي لکه څنګه چې هغه خپل نبي محمد صلی الله علیه وسلم ته عزت ورکړ او د هغه صحابه کرامو رضی الله عنهم ته او هغوی یې په خپلو دښمنانو کافرانو باندې بریالي کړل، نو زموږ لپاره لازم ده چې د خپل نبي اقتداء وکړو او د صحابه کرامو په قدم ولاړ شو چې هغوی د الله جل جلاله د امر منلو لپاره څومره چټک وو.
زما قدرمنو اورېدونکو: د تحریر ګوند د مطبوعاتي دفتر د راډیو اورېدونکو:
مونږ په دې برخه کې په دې اندازه بسنه کوو، په دې شرط چې موږ خپل فکرونه په راتلونکو برخو کې بشپړ کړو، ان شاء الله تعالی، تر هغې وخته او تر هغه وخته پورې چې مونږ تاسو سره وینو، مونږ تاسو د الله په پناه او ساتنه کې پرېږدو. ستاسو د ښه اورېدلو څخه مننه کوو او السلام علیکم ورحمة الله وبرکاته.