مع الحدیث الشریف
"باب کیف یُقبض العلم"
به همگی شما شنوندگان گرامی در هر کجا که هستید، در قسمت جدید برنامه خود "مع الحدیث الشریف" خوش آمد می گوییم و با بهترین درود آغاز می کنیم، پس سلام و رحمت خدا بر شما باد.
در فتح الباری شرح صحیح البخاری ابن حجر عسقلانی با تصرف در "کیف یُقبض العلم" آمده است.
حدثنا إسماعیل بن أبی أویس قال حدثنی مالک عن هشام بن عروة عن أبیه عن عبد الله بن عمرو بن العاص قال: "سمعت رسول الله صلى الله علیه وسلم یقول: "إن الله لا یقبض العلم انتزاعا ینتزعه من العباد، ولکن یقبض العلم بقبض العلماء، حتى إذا لم یبق عالم اتخذ الناس رءوسا جهالا، فسئلوا فأفتوا بغیر علم، فضلوا وأضلوا".
قوله: (لا یقبض العلم انتزاعا) أی: مَحْواً من الصدور، وکان تحدیث النبی - صلى الله علیه وسلم - بذلک فی حجة الوداع کما رواه أحمد والطبرانی من حدیث أبی أمامة قال: لما کان فی حجة الوداع قال النبی - صلى الله علیه وسلم - : "خذوا العلم قبل أن یقبض أو یرفع" فقال أعرابی: کیف یرفع؟ فقال: ألا إن ذهاب العلم ذهاب حملته. ثلاث مرات. قال ابن المنیر: محو العلم من الصدور جائز فی القدرة، إلا أن هذا الحدیث دل على عدم وقوعه.
ای شنوندگان گرامی:
شاید در این حدیث پیامی رسا برای علما باشد. قبل از اینکه این دنیا را ترک کنند و علمشان با آنها برود، از آنها می پرسیم: ای علما، اگر به علم در زندگی عمل نشود چه فایده ای دارد؟ آیا خبر کسانی که قبل از شما لباس علما را پوشیدند به شما نرسیده است؟ پس مرد و امت با سخنانش او را تعقیب می کند، چرا به علمش عمل نکرد؟ امروز کجاست؟ چه بسیار عالمی که در طول نود سال از زمان فروپاشی دولت اسلام زیست و مرد و برای احیای این دولت از نو تلاش نکرد؟ آیا نمی دانست که این فرض، فرض فروض است؟ یا می بینید که امت این فرض را درک کرده است و او - با علم و فهمش - آنچه را که امت بعداً درک کرد، درک نکرد؟ نه به خدا قسم، بلکه ترسی است که امت در طول این دهه ها از آن رنج برده است، ترس از حاکمان و حرص به دنیای فانی. اما - ای عالم - امت این مانع را شکست، و او کمتر از تو خدا را می شناسد، پس چه می توانیم به تو بگوییم؟ و تو چه می کنی؟ آیا تو - بعد از این - در جایگاه امت می ایستی. بلکه با ایستادن در کنار آنها در انقلابشان از آنها پیشی می گیری؟ قبل از اینکه بروی و علمت با تو برود، پس در روز قیامت بر تو باشد نه برای تو. پس برخیزید و آن را انقلابی اعلام کنید، شما و دانشمندانی که با شما هستند، آن را "انقلاب دانشمندان" اعلام کنید، و این کمترین کاری است که باید در این زمان سختی که امت شما در آن به سر می برد، انجام دهید.
آیا رساندیم؟ خدایا شاهد باش.
شنوندگان گرامی، تا دیداری دیگر با حدیث نبوی دیگر، شما را در پناه خدا می سپاریم، و السلام علیکم ورحمة الله وبركاته.