مع الحديث الشريف - خلقت عبادی حنفاء کلهم
مع الحديث الشريف - خلقت عبادی حنفاء کلهم

شما را در هر کجا که هستید، در حلقه جدیدی از برنامه تان: مع الحدیث الشریف، خوش آمد می گوییم و با بهترین درود آغاز می کنیم، سلام و رحمت و برکات خداوند بر شما باد

0:00 0:00
Speed:
August 31, 2025

مع الحديث الشريف - خلقت عبادی حنفاء کلهم

مع الحديث الشريف

خلقت عبادی حنفاء کلهم

شما را در هر کجا که هستید، در حلقه جدیدی از برنامه تان: مع الحدیث الشریف، خوش آمد می گوییم و با بهترین درود آغاز می کنیم، سلام و رحمت و برکات خداوند بر شما باد

امام مسلم رحمه الله از عیاض بن حمار مجاشعی روایت کرده است که رسول الله صلی الله علیه وسلم روزی در خطبه خود فرمودند: «آگاه باشید که پروردگارم مرا امر فرموده است که آنچه را نمی دانید از آنچه در این روز به من آموخته است، به شما بیاموزم. هر مالی که به بنده ای بخشیده ام حلال است، و من بندگانم را یکتاپرست آفریده ام، اما شیاطین به سراغشان آمدند و آنها را از دینشان منحرف کردند، و آنچه را که برایشان حلال کرده بودم حرام کردند، و به آنها امر کردند که چیزی را که برای آن حجتی نازل نکرده ام، شریک من قرار ندهند، و خداوند به اهل زمین نگریست و از آنها خشمگین شد، عرب و عجم آنها، مگر باقی مانده ای از اهل کتاب، و فرمود: من تو را فرستادم تا تو را امتحان کنم و به وسیله تو امتحان کنم، و کتابی بر تو نازل کردم که آب آن را نمی شوید، آن را در حال خواب و بیداری می خوانی، و خداوند به من امر کرد که قریش را بسوزانم، پس گفتم پروردگارا، در این صورت سرم را می شکنند و آن را مانند نان می گذارند، فرمود: آنها را بیرون کن همانطور که تو را بیرون کردند، و با آنها بجنگ ما تو را یاری می کنیم، و انفاق کن تا بر تو انفاق کنیم، و لشکری بفرست تا پنج برابر آن را بفرستیم، و با کسانی که از تو اطاعت می کنند با کسانی که از تو نافرمانی می کنند بجنگ، فرمود: اهل بهشت سه دسته اند: حاکم عادلی که صدقه می دهد و موفق است، و مرد مهربانی که دلش برای هر خویشاوند و مسلمانی نازک است، و پارسایی که خود را پاک نگه می دارد و صاحب عیال است، فرمود: اهل جهنم پنج دسته اند: ناتوانی که مانعی ندارد، کسانی که در میان شما پیرو هستند و به دنبال اهل و مال نیستند، و خائنی که هیچ طمعی از او پنهان نمی ماند هرچند اندک باشد، و مردی که صبح و شام نمی کند مگر اینکه تو را در مورد خانواده و مالت فریب می دهد، و بخل یا دروغ و فحاشی را ذکر کرد.»

در صحیح مسلم با شرح نووی آمده است

معنای نحلته: به او دادم، یعنی خداوند متعال فرمود: (هر مالی که به بنده ای از بندگانم دادم، برای او حلال است)


و فرموده اش: (و من بندگانم را همگی یکتاپرست آفریده ام) یعنی: مسلمان، و گفته شده: پاک از گناهان، و گفته شده: راست قامت و روی آورنده به پذیرش هدایت


و فرموده اش: (شیاطین به سراغشان آمدند و آنها را از دینشان منحرف کردند) یعنی: آنها را سبک شمردند و با خود بردند و از آنچه بودند دور کردند، و با آنها در باطل گردش کردند، و قاضی گفت: و معنای (فاختالوهم) با خاء، بر اساس روایتی که آن را روایت کرده است، یعنی: آنها را از دینشان باز می دارند، و از آن باز می دارند.
و فرموده پیامبر صلی الله علیه وسلم: (و خداوند متعال به اهل زمین نگریست و از عرب و عجم آنها خشمگین شد، مگر باقی مانده ای از اهل کتاب)


المقت: شدیدترین دشمنی، و منظور از این خشم و نگاه، قبل از بعثت رسول الله صلی الله علیه وسلم است، و منظور از باقی مانده اهل کتاب، کسانی هستند که بر تمسک به دین حق خود بدون تغییر باقی مانده اند.


و فرموده خداوند سبحانه و تعالی: (من تو را فرستادم تا تو را امتحان کنم و به وسیله تو امتحان کنم) معنایش: تا تو را با آنچه از تو ظاهر می شود امتحان کنم، از قیام تو به آنچه تو را به آن امر کرده ام از رساندن پیام و غیر آن از جهاد در راه خدا به حق جهادش، و صبر در راه خدا تعالی و غیر آن، و به وسیله تو کسانی را که تو را به سوی آنها فرستاده ام امتحان کنم، پس برخی از آنها ایمان خود را ظاهر می کنند، و در طاعات خود اخلاص می ورزند، و برخی تخلف می کنند، و با دشمنی و کفر جاودانه می شوند، و برخی منافق می شوند.


و فرموده تعالی: (و کتابی بر تو نازل کردم که آب آن را نمی شوید، آن را در حال خواب و بیداری می خوانی)، (آب آن را نمی شوید) یعنی: در سینه ها محفوظ است، زوال به آن راه ندارد، بلکه در طول زمان ها باقی می ماند. و اما فرموده اش: (آن را در حال خواب و بیداری می خوانی) علماء گفته اند: معنایش این است که در حالت خواب و بیداری برای تو محفوظ است، و گفته شده: آن را با آسانی و سهولت می خوانی.


و فرموده پیامبر صلی الله علیه وسلم: پس گفتم (پروردگارا در این صورت سرم را می شکنند و آن را مانند نان می گذارند) یعنی: آن را می کوبند و زخمی می کنند، همانطور که نان را می کوبند، یعنی: می شکنند
و فرموده اش: (وَاغْزُهُمْ نُغْزِكَ) یعنی: تو را یاری می کنیم


و فرموده پیامبر صلی الله علیه وسلم: الضَّعِيفُ الَّذِي لا زَبْرَ لَهُ، الَّذِينَ هُمْ فِيكُمْ تَبَعاً لَا يَبْتَغُونَ أَهْلاً وَلَا مَالاً، یعنی: عقلی ندارد که او را باز دارد و از آنچه نباید باز دارد

اما (الشِّنْظِيرُ): بد اخلاق است.


بندگان خدا:

خداوند محمد صلی الله علیه وسلم را خاتم پیامبران از بنی آدم به طور مطلق فرستاد، پس مخلوقات را هدایت کرد، و خداوند به وسیله او آنها را از تاریکی ها به نور بیرون آورد، و آنها را بر راه راست و شریعت روشن قرار داد، و آنچه حبیبم صلوات ربی و سلامه علیه آورده است، بشارت به خیر و هشدار از شر است، پس نعمت به وسیله او کاملترین نعمت ها بود، و نیاز به او امری فراگیر بود.


بندگان خدا:


فساد و طغیان همه بلاد را فرا گرفته است، و زمان آن فرا رسیده است که پرچم تغییر را برافرازید تا مطابق با آنچه خداوند سبحانه دوست دارد، و مطابق با آنچه مصطفی صلی الله علیه وسلم ترسیم کرده است، باشد، و خداوند ما را به شکرگزاری به او امر کرده است، و عمل به طاعت او با انجام دادن آنچه به آن امر شده است، و ترک آنچه از آن نهی شده است، پس خداوند سبحانه فقط بر ترک امر شده یا انجام دادن ممنوع مجازات می کند.


بندگان خدا، از لشکر اسلام و حاملان پرچم خلافت باشید، پس شما اهل قرآن هستید که خداوند به آنها بشارت ثواب دنیا و حسن ثواب آخرت را داده است، و خداوند سبحانه تثبیت شما را با قول ثابت در زندگی دنیا و آخرت تضمین کرده است، پس برای هیچ امری غیر از امر خدا ارزشی قائل نشوید، و به دشمن خود اعتنا نکنید، پس شما اموال و جان های خود را به بهشتی فروخته اید که عرض آن آسمان ها و زمین است که برای پرهیزگاران آماده شده است، آستین ها را بالا بزنید و همت های خود را تیز کنید و از خداوند یاری و توفیق بخواهید، از اهل بهشت باشید و به بیعت سلطان خلیفه عادل صدقه دهنده موفق بنگرید، از اهل خیر پیشی گیرنده به سوی بهترین منزلت در بهشت باشید و از بدترین مردم از نظر منزلت نزد خدا نباشید، و یقین داشته باشید که خداوند سبحانه یاری کننده شماست و خدا با شماست و هرگز اعمال شما را ناقص نمی گذارد.

شنوندگان گرامی

تا دیداری دیگر با حدیث نبوی دیگر شما را در پناه خدا می گذاریم و السلام علیکم و رحمة الله و برکاته

More from فقه

مع الحدیث الشریف - أتدرون من المفلس

با حدیث شریف

آیا می دانید ورشکسته کیست؟

درود خدا بر شما شنوندگان گرامی، شنوندگان رادیو دفتر رسانه ای مرکزی حزب التحریر، دیدار با شما و برنامه ما با حدیث شریف تجدید می شود، و بهترین چیزی که برنامه خود را با آن آغاز می کنیم، درود اسلام است، پس سلام و رحمت و برکات خدا بر شما باد

در مسند احمد - بَاقِی مُسْنَدِ الْمُکْثِرِین - آمده است که ورشکسته امت من کسی است که روز قیامت با روزه و نماز و زکات می آید و در حالی می آید که به این دشنام داده و به آن تهمت زده و مال این را خورده است.

  حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ زُهَیْرٍ عَنِ الْعَلَاءِ عَنْ أَبِیهِ عَنْ أَبِی هُرَیْرَةَ عَنْ النَّبِیِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَیْهِ وَسَلَّمَ قَالَ "هَلْ تَدْرُونَ مَنْ الْمُفْلِسُ" قَالُوا الْمُفْلِسُ فِینَا یَا رَسُولَ اللَّهِ مَنْ لَا دِرْهَمَ لَهُ وَلَا مَتَاعَ قَالَ "إِنَّ الْمُفْلِسَ مِنْ أُمَّتِی مَنْ یَأْتِی یَوْمَ الْقِیَامَةِ بِصِیَامٍ وَصَلَاةٍ وَزَکَاةٍ وَیَأْتِی قَدْ شَتَمَ عِرْضَ هَذَا وَقَذَفَ هَذَا وَأَکَلَ مَالَ هَذَا فَیُقْعَدُ فَیَقْتَصُّ هَذَا مِنْ حَسَنَاتِهِ وَهَذَا مِنْ حَسَنَاتِهِ فَإِنْ فَنِیَتْ حَسَنَاتُهُ قَبْلَ أَنْ یَقْضِیَ مَا عَلَیْهِ مِنْ الْخَطَایَا أُخِذَ مِنْ خَطَایَاهُمْ فَطُرِحَتْ عَلَیْهِ ثُمَّ طُرِحَ فِی النَّارِ"

این حدیث مانند سایر احادیث مهمی است که باید معنای آن را فهمید و درک کرد، زیرا برخی از مردم هستند که با وجود نماز و روزه و زکات، ورشکسته هستند، زیرا به این دشنام داده، به آن تهمت زده، مال این را خورده، خون این را ریخته و این را زده است.

و ورشکستگی او به این صورت است که از حسناتش که سرمایه اوست گرفته می شود و به این داده می شود و به آن بهای تهمت و دشنام و ضربه اش را می پردازد و بعد از اینکه حسناتش تمام شد قبل از اینکه بدهی هایش را بپردازد از گناهان آنها گرفته می شود و بر او انداخته می شود و سپس در آتش انداخته می شود.

و هنگامی که پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم از یاران خود پرسید: آیا می دانید ورشکسته کیست؟ معنای آیا می دانید از درایت است و درایت علم به باطن امور است، آیا می دانید یعنی آیا می دانید ورشکسته واقعی کیست؟ این گفته حضرت علی کرم الله وجهه را تایید می کند: «غنا و فقر بعد از عرضه بر خداست» وقتی این سوال از آنها پرسیده شد، آنها با توجه به تجربیات خود پاسخ دادند، ورشکسته در میان ما کسی است که نه درهم دارد و نه متاعی، این ورشکسته از نظر یاران رسول خداست، پس حضرت فرمود: نه،....قَالَ: إِنَّ الْمُفْلِسَ مِنْ أُمَّتِی مَنْ یَأْتِی یَوْمَ الْقِیَامَةِ بِصِیَامٍ وَصَلَاةٍ وَزَکَاةٍ...

و این گفته حضرت عمر را تایید می کند: هر کس بخواهد روزه بگیرد و هر کس بخواهد نماز بخواند اما این استقامت است، زیرا نماز و روزه و حج و زکات اینها عباداتی هستند که انسان ممکن است آنها را انجام دهد و در نفس خود اخلاص داشته باشد، و ممکن است از روی نفاق انجام دهد، اما مرکز ثقل این است که بر امر خدا منطبق شود.

از خدا می خواهیم که ما را بر حق ثابت قدم بدارد و ما را از بندگان متقی خود قرار دهد و بدی های ما را به خوبی ها تبدیل کند و روز عرضه بر او ما را رسوا نکند، آمین.

شنوندگان گرامی، تا دیداری دیگر و حدیث نبوی دیگر، شما را به خدا می سپاریم که امانت هایش را ضایع نمی کند، و سلام و رحمت و برکات خدا بر شما باد.

نوشته شده برای رادیو 

عفراء تراب

مع الحدیث الشریف - المنافقون وأعمالهم الشریرة

مع الحدیث الشریف

المنافقون وأعمالهم الشریرة

نحییکم جمیعا أیها الأحبة فی کل مکان، فی حلقة جدیدة من برنامجکم "مع الحدیث الشریف" ونبدأ بخیر تحیة، فالسلام علیکم ورحمة الله وبرکاته.

عن بریدة رضی الله عنه قال‏:‏ قال رسول الله صلى الله علیه وسلم‏:‏ ‏"‏لَا تَقُولُوا لِلْمُنَافِقِ سَیِّدٌ فَإِنَّهُ إِنْ یَکُ سَیِّدًا فَقَدْ أَسْخَطْتُمْ رَبَّکُمْ عَزَّ وَجَلَّ‏"‏‏.‏ ‏رواه أبو داود بإسناد صحیح‏.

أیها المستمعون الکرام

إن خیر الکلام کلام الله تعالى، وخیر الهدی هدی نبیه محمد بن عبد الله علیه الصلاة والسلام، أما بعد، 

إن هذا الحدیث الشریف یرشدنا إلى کیفیة التعامل مع المنافقین الذین نعلمهم، حیث کان الرسول صلى الله علیه وسلم هو الوحید الذی یعلم المنافقین کلهم بأسمائهم، ولکن نحن یمکننا أن نعلم بعضهم من صفاتهم، کالذین أرشد إلیهم القرآن بأنهم یقومون بالفروض بتکاسل على مضض، وکالذین یکیدون للإسلام والمسلمین ویشجعون الفتن ویفسدون فی الأرض ویحبون أن تشیع الفاحشة بالدعوة إلیها وحمایتها ورعایتها، وکالذین یقولون الکذب على الإسلام والمسلمین... وغیرهم ممن اتصفوا بالنفاق. 

لذلک علینا أن ندرک ما حسّنه الشرع وما قبحّه، حتى نعرف المنافق من المخلص، فنتخذ الإجراء المناسب تجاهه. لا یجب أن نأمن جانب من یفعل ما یخالف الشرع وهو یظهر أنه یفعل ما یفعله حرصاً على الإسلام والمسلمین، ویجب أن لا نسیر خلفه ولا نؤیده، ولا حتى أقل من ذلک بأن نصفه بسید، وإلا سخط الله سبحانه وتعالى علینا.

علینا نحن المسلمین أن نکون أکثر الناس حرصاً على الإسلام والمسلمین، ولا نترک لمنافق مدخلاً على دیننا وأهلنا، فهم من أخطر ما قد نواجهه هذه الأیام لکثرتهم وتعدد وجوههم. علینا استحضار المیزان الشرعی لقیاس أعمال من یدّعی الإسلام، فالإسلام لنا وقاء من مثل هؤلاء الأشرار. 

الله نسأل أن یحفظ أمتنا من أمثال هؤلاء المجرمین، وأن یرشدنا إلى الطریق المستقیم والمیزان الصحیح الذی نقیس به سلوک الناس فنبتعد عمن لا یحبهم الله، اللهم آمین. 

أحبتنا الکرام، وإلى حین أن نلقاکم مع حدیث نبوی آخر، نترککم فی رعایة الله، والسلام علیکم ورحمة الله وبرکاته.

کتبه للإذاعة: د. ماهر صالح