مع الحدیث الشریف
من أصبح آمنا في سربه..
به همه شما شنوندگان گرامی در همه جا، در قسمت جدید برنامه خود "مع الحدیث الشریف" درود می فرستیم و با بهترین درود شروع می کنیم، پس سلام و رحمت خدا بر شما باد.
ترمذی در سنن خود روایت کرده است، گفت: عمرو بن مالک و محمود بن خداش بغدادی برای ما حدیث گفتند، گفتند: مروان بن معاویه برای ما حدیث گفت، عبدالرحمن بن ابی شمیله انصاری از سلامه بن عبیدالله بن محصن خطمی از پدرش برای ما حدیث گفت و او مصاحب بود، گفت:
رسول خدا صلی الله علیه و سلم فرمود: «هر کس از شما در حالی صبح کند که در نفس خود در امان باشد، در جسمش سالم باشد و قوت روزش را داشته باشد، پس گویا دنیا برای او جمع شده است»
ابو عیسی گفت: این حدیث حسن غریب است و ما آن را جز از حدیث مروان بن معاویه نمی شناسیم و "حیزت" یعنی جمع شده است، محمد بن اسماعیل برای ما حدیث گفت، حمیدی برای ما حدیث گفت، مروان بن معاویه شبیه آن را برای ما حدیث گفت و در این باب از ابی الدرداء روایت است
قول او: (من أصبح منکم): یعنی ای مؤمنان. (آمنا): یعنی از دشمن نترسد. (في سربه): به مشهور کسر سین یعنی در نفس خود و گفته شده: "السرب" جماعت است، پس معنا در اهل و عیال اوست و گفته شده: با فتح سین یعنی در راه و روش خود و گفته شده: با دو فتحه یعنی در خانه اش. قاری این را از بعضی از شارحان ذکر کرده است. و توربشتی رح گفت: بعضی از آنها جز "السرب" با فتح سین و را نمی پذیرند یعنی در خانه اش و در آن روایتی را ذکر نکرده است: و اگر قولش سالم می ماند که "السرب" بر هر خانه ای اطلاق شود، این قولش جنگی می بود که قوی ترین اقوال باشد، جز اینکه "السرب" به خانه ای گفته می شود که در زمین است. و در قاموس آمده است: "السرب" راه است و با کسر راه و بال و قلب و نفس و جماعت است و با تحریک سوراخ وحشی و حفیره زیر زمین است، انتهی. پس مراد از حدیث مبالغه در حصول امنیت است ولو در خانه ای زیر زمین تنگ مانند سوراخ وحش یا تشبیه به آن در پنهانی و عدم ضایع شدنش.
(معافی): اسم مفعول از باب مفاعله یعنی صحیح و سالم از علت ها و بیماری ها.
(في جسده): یعنی بدنش ظاهرا و باطنا
(عنده قوت یومه): یعنی کفایت قوتش از راه حلال.
(فکانما حیزت): به صیغه مجهول از حیازت و آن جمع و ضمیمه کردن است
(له): ضمیر عائد به "من" است، رابط برای جمله یعنی برای او جمع شده است (دنیا) و در مشکاه با تمامیتش زیاد شده است.
قاری گفت: یعنی با تمامش و "الحذافیر" جوانب است و گفته شده: اعالی و واحد آن "حذْفار" یا "حُذْفُور" است. و معنا این است که گویا تمام دنیا به او داده شده است، انتهی.
ای شنوندگان گرامی:
این حدیث شریف از جوامع الکلم است که غایت آنچه را که انسان در این زندگی دنیا از اساسیاتی که زندگی اش بدون آنها مستقر نمی شود، بیان کرده است و آن عبارتند از:
-
امنیت که به معنای اطمینان خاطر به جان و مال و فرزند و ناموس است و این را مسکن مناسبی فراهم می کند که از گرما و سرما و مصیبت های روزگار محافظت کند... پس مسکن راحت از مهمترین نیازهای انسان است که برای به دست آوردن آن تلاش می کند. و این حق اوست.
-
سلامتی بدنی و عقلی و روانی که صاحبش را قادر می سازد تا در زندگی فرو رود... و عقلش را قادر می سازد تا در مشکلات آن تفکر کند... پس با نشاط و قوی به کار روی می آورد تا رزق خود و رزق کسانی را که تحت تکفل او هستند به دست آورد، و با همت و نشاط به عبادت روی می آورد، پس به اذن خدا از خداوند قبولیت را به دست می آورد.... و غم خود و خانواده اش بلکه غم امتش را همانطور که پروردگار جهانیان به او تکلیف کرده است، حمل می کند.
-
قوت: و قوت: آنچه که بدن انسان از غذا با آن قوام می یابد، همانطور که در معجم الوسیط آمده است. و همانطور که پیامبر صلی الله علیه و سلم آن را تعریف کرده است، هنگامی که فرمود: برای شخص چند لقمه کافی است که کمرش را راست نگه دارد
پس این نیازهای اساسی انسان باید برای هر فردی فراهم شود تا بتواند زندگی شرافتمندانه ای داشته باشد و انسانی صالح و قادر به انجام تکالیف زندگی باشد....
آیا این چیزها برای هر انسانی در این عصر فراهم است.... یک نگاه گسترده به جهان گرسنگان و برهنگان و بیماران و ترسندگان را به ما نشان می دهد که زمین را از آفریقا تا آسیا تا اروپا و آمریکا پر کرده اند، حتی این کشورهایی که ادعای محافظت از حقوق بشر را دارند.... پس فقر و بیماری و ترس و ناامنی بین مردمشان گسترش یافته است.
جهان به یک نظام مسئول و یک دولت مهربان و حامی نیاز دارد که احکامش را اجرا کند و افرادش را سرپرستی کند و از آنها حمایت کند و نیازهای اساسی را از امنیت و سلامتی و قوت برای هر فردی در آنها فراهم کند... و او را قادر سازد تا به اندازه ای که می تواند به رفاه و کمالات دست یابد... این نظامی که جهان فاقد آن است، جز نظام اسلام نیست و این دولت، دولت اسلام، دولت خلافت است که مسلمانان فاقد آن هستند، بلکه بشریت فاقد آن است.... پس آیا قدم های خود را برای بازگرداندن آن از نو تند نمی کنیم تا جهان دوباره از کفایت و امنیت برخوردار شود؟
شنوندگان گرامی، تا زمانی که شما را با حدیث نبوی دیگری ملاقات کنیم، شما را در پناه خدا می گذاریم، و سلام و رحمت خدا بر شما باد.