منظمة العمل: 85 مليون طفل يمارسون أعمالا خطرة
June 18, 2015

منظمة العمل: 85 مليون طفل يمارسون أعمالا خطرة

منظمة العمل: 85 مليون طفل يمارسون أعمالا خطرة


في محاولة للملمة خسائرهم وخيبة مبدئهم وشروره وعجزه عن تلبية متطلبات البشر، وفي خطوة ترقيعية وحلول وضعية تفتقر للجذرية في القضاء على المشكلة وإقصائها والتخلص منها، تعقد منظمة العمل في 12 من حزيران/يونيو من كل عام وبمناسبة اليوم العالمي لمكافحة عمل الأطفال، مؤتمرات تصنف فيها مآسي الأطفال وتعرضهم للإساءة والاستغلال، حيث نبهت منظمة العمل الدولية في مؤتمرها الأخير الذي عقدته بمقرها في جنيف إلى أن عُشر أطفال العالم يعملون في مختلف المهن لمساعدة عائلاتهم وأسرهم، ويقدرون بنحو 170 مليون طفل، منهم 85 مليونا يمارسون أعمالا خطرة، وبعضهم لا يتجاوز الخامسة من عمره.


وتحت شعار "لا لعمل الأطفال، نعم لجودة التعليم"، وكما تجري العادة دائما في طرح القضايا ومناقشتها والبحث عن حلول لها - فدائما القشور والظاهر هو ما يبحث ويتغاضى عن أساس الداء والبلاء - فتغيب المصداقية والعمق عن مؤتمراتهم، والحلول الشافية الجذرية عن قراراتهم..


ومن جهتها، ذكرت منظمة الأغذية والزراعة التابعة للأمم المتحدة (فاو) أن قرابة مئة مليون طفل من الجنسين تتراوح أعمارهم بين خمس وسبع عشرة سنة يعملون في قطاع الزراعة.


وقد أبرمت العديد من الاتفاقيات وفرضت من قبل منظمة العمل وعلى الدول الأطراف فيها اتخاذ التدابير التشريعية والإدارية والاجتماعية والتربوية التي تتكفل بحماية الأطفال، وبشكل خاص وضع حد أدنى لسن الالتحاق بالعمل، ونظام ملائم لساعات العمل وظروفه، وفرض عقوبات مناسبة لضمان فعالية تطبيق هذه النصوص، وقد صادقت على هذه الاتفاقية معظم الدول العربية والعديد من دول العالم. وكانت الجمعية العامة لحقوق الطفل قد أقرت إعلانا نص على "وجوب كفالة ووقاية الطفل من ضروب الإهمال والقسوة والاستغلال، وأن لا يتعرض للاتجار به بأي وسيلة من الوسائل، وأن لا يتم استخدامه قبل بلوغ سن مناسب، وأن لا يسمح له بتولي حرفة أو عمل يضر بصحته، أو يعرقل تعليمه، أو يضر بنموه البدني أو العقلي أو الأخلاقي..


ولكن ما تناسته هذه المنظمة وغضت الطرف عن الحديث فيه أثناء تعريجها على النتائج واسترسالها في وضع القوانين والعقوبات، هو أن عمالة الأطفال ودفع أسرهم لهم في سوق العمل لم يكن اختياريا أو لغاية ترفيهية أو لتحقيق طموح ما، بل هي وليدة ظروف قاسية ومضنية، إذ يرجع في معظم الأحيان وأغلبها إلى ازدياد الأزمات والصراعات الدائرة رحاها في البلاد، ومنها العالم الإسلامي وما يسمونه بالدول النامية والفقيرة والتي أنهكتها الحروب والصراعات السياسية والفتن الطائفية، حيث تزيد ظروف الأطفال فيها سوءا، فيقعون ضحايا هذه الظروف التي لا قبل لهم بدفعها بل ينساقون معها جبرا وعنوة فيكيفون ظروفهم ومعاشهم حسبها..


فتكون نتيجة الحروب والصراعات كارثية حيث يتمخض عنها الفقر والعوز والحاجة وفقدان المعيل وصعوبة الظروف واستحالة المعاش، إلا إذا تكاتف كل أفراد العائلة على تخطي أزمتهم لتستمر حياتهم دون استجداء، فالفقر هو من الأسباب الرئيسية لعمل الأطفال وانخراطهم في سوق العمل يكابدون قسوته ويتحملون ضعف قدراتهم من الأعمال الشاقة والمضنية، ومن أسوئها وأكثرها ضررا بالطفل الرق بكافة أشكاله وأنواعه والعمل القسري، واستخدام الأطفال واستغلالهم وتجنيدهم في الصراعات المسلحة، واستخدامهم أو عرضهم لأغراض الدعارة، أو لإنتاج أعمال إباحية واستخدامهم أو عرضهم لمزاولة أنشطة غير مشروعة وخاصة في إنتاج المخدرات والاتجار بها.


عدا ذلك فإنه كثيراً ما يعمل الأطفال في ظروف بيئية غير صحية تؤثر عليهم بشكل مباشر، وقد يتعرضون لمخاطر عديدة أثناء عملهم، فهناك الأطفال العاملون في مصانع كيماوية أو ورش السيارات، والذين يتعرضون للمواد الكيميائية وخطر التعامل مع الآلات الميكانيكية والكهربائية، وهناك الأطفال الباعة المتجولون المعرضون باستمرار لحوادث السيارات والغبار والأتربة والضوضاء، بالإضافة إلى ظروف الحر والبرد وسوء التغذية والإرهاق الشديد نتيجة العمل لساعات طويلة دون راحة، وهناك الكثير من الأطفال ممن يقضون نهارهم في المزارع والمصانع والمحاجر في ظل ظروف عمل سيئة، وأطفال يعملون كخدم في المنازل أو يعيشون في الشوارع.. وأطفال يجبرون على الانخراط في الجيوش وحمل السلاح والقتال..


ولو حصرنا الأمر وضيقناه أكثر لوجدنا المجتمعات في بلاد الإسلام تعاني ظروفاً مختلفة كالزيادة السكانية، والحروب والنزاعات والفتن، والتفاوت في المستويات الاقتصادية، وعجز الأنظمة عن تقديم الحلول، ومعالجة المشاكل والقضاء عليها، ورعاية شؤون رعيتها خاصة في مجالي الصحة والتعليم، بالإضافة إلى انخفاض الدخل الفردي نتيجة تلك الظروف. مما أدى إلى استحداث مشكلات اجتماعية واقتصادية، واتساع نطاق مشكلات أخرى كان من بينها مشكلة عمل الأطفال دون السن القانونية، الذين دفعت بهم أسرهم إلى سوق العمل لسد احتياجاتها الضرورية، فتحولوا بذلك من أفراد معالين إلى مشاركين في الإعالة الاقتصادية..


إن واقع الطفولة في العالم الإسلامي في غاية القسوة، ومن الصعب تجميله بالخطابات، فهناك أكثر من حوالي 10 ملايين طفل مسلم محرومون من التعليم، وهناك أكثر من 20 مليون طفل معاق لا يلقى سوى 25 % منهم العناية. مع أن هذا الطفل من حقه أن يحظى بالاهتمام والاحترام والإحساس بالأمان والرعاية الصحية والحماية من العنف أو الاستغلال، ومن حقه أن يلعب ويضحك ويتعلم بلا معاناة.. إنهم بحاجة إلى الحماية من الإهمال والنبذ.. إنهم بحاجة إلى الحماية من كل من لا يخاف الله فيهم وفي براءتهم.


فالأطفال في كل أنحاء العالم يموتون من الجوع والفقر، فنرى أيتاماً ينقصهم الأمن والرعاية، كما أن كثيراً منهم يعانون من ويلات الحروب ويعيشون كلاجئين، ومنهم من هو محروم من أبسط حقوقه وهو التعليم والرعاية الصحية. وفي الوقت الذي تتعدد فيه الوثائق الداعية إلى حماية الطفل وإقرار حقوقه وحرياته، وتعقد المؤتمرات والندوات الدولية لمناقشة حقوقه.. تشهد الإنسانية ما لم تشهده من قبل من انتهاكات صارخة لحقوق الطفل في أماكن عديدة من العالم.


كل هذا الواقع الأليم الذي يحيط بواقع الطفل المسلم مخالف تماماً لذلك الاهتمام الكبير الذي أولاه الإسلام له خاصة وللإنسان عامة فيما يتصل بالحقوق الواجبة لهما التي حفلت بها شريعة الإسلام من قرآن كريم وسنة نبوية شريفة قبل أكثر من أربعة عشر قرنا من الزمن.


إن العالم بمجمله يئن من نظام استفرد بالبشر فقضى على إنسانيتهم، وأعدمهم حقوقهم، وحولهم لآلات منتجة ومستهلكة، أشغلهم بلقمة العيش وأغفلهم عن سبب وجودهم والغاية من خلقهم، أفقرهم وسرق أحلامهم وغير مجرى حياتهم، نعم إنه نظام العلمانية الرأسمالية المقيتة، التي أشعلت العالم حروبا وصراعات وفتناً وتسيطر وتنهب خيرات ومقدرات البلاد..


كيف بها تعقد المؤتمرات وتصوغ المواثيق وتجبر العالم على احترامها وتحاسبه على التقصير فيها، وهي من اعتمد مجموعة من القيم الاقتصادية التي من شأنها، ليس فقط توسيع الفجوة بين الفقراء والأغنياء، وإنما ضم الطبقة الوسطى، صاحبة الأغلبية، إلى عالم الفقراء المعوزين.. وألقمت المعدمين للأغنياء، وأطلقت أيديهم في ثروات البلاد ومقدراتها وحرمت الفقراء البسطاء المستضعفين الذين ليس للدولة معهم أي مصالح ومنافع ترتجى منهم عكس النخبة..


فقد أدت زيادة معدلات الفقر وانتشار البطالة وتضخم أسعار ومتطلبات المعيشة والخدمات الاجتماعية إلى التآكل التدريجي لهذه الطبقة، وهو ما انعكس على العلاقات الأسرية، ومن ثم ظهرت السلبيات الاجتماعية التي أصابت في الأساس أطفال الأسر الفقيرة والمعدمة. فكيف يعالجون آفة هم من تسبب بها وأنتجها ودفع البشرية لخوضها والتضرر من ورائها؟؟


والعالم اليوم ومن ضمنه العالم الإسلامي وبحكم تطبيقه للنظام الرأسمالي المجحف بحق البشرية تعاني الأسرة فيه الفاقة والعوز مما يدفع بأفرادها بكافة أعمارهم لتجنب الفاقة والاستجداء وخوض غمار العمل ولو كانت شاقة... فهذا ما جرته الأنظمة التابعة الذليلة للغرب على الأمة والمجتمع، وهذا ما جلبه نظام الاقتصاد الرأسمالي على الشعوب، نظام نهب وسلب واستعمار..


فلا نجد عزاءنا وعلاجنا لهذه الآفات والأمراض إلا بالإسلام، نظاما مطبقا يعالج مشاكل الحياة بكافة أشكالها.. سياسية واقتصادية واجتماعية ونظام حكم.. وليس ذلك لغير الإسلام ودولته...

كتبته للمكتب الإعلامي المركزي لحزب التحرير
رائدة محمد

More from null

Devletin Sağlık Felaketiyle Mücadeledeki Rolünün Yokluğu: Dang Humması ve Sıtma

Devletin Sağlık Felaketiyle Mücadeledeki Rolünün Yokluğu

Dang Humması ve Sıtma

Sudan'da dang humması ve sıtmanın yaygın bir şekilde yayılmasıyla, Sağlık Bakanlığı'nın etkili rolünün yokluğunu ve devletin her geçen gün can alan bir salgınla başa çıkma konusundaki yetersizliğini ortaya koyan ciddi bir sağlık krizi ortaya çıkıyor. Hastalık bilimi alanındaki bilimsel ve teknolojik ilerlemeye rağmen, gerçekler ortaya çıkıyor ve yolsuzluk kendini gösteriyor.

Net Bir Planın Yokluğu:

Vaka sayısının binleri aşmasına ve bazı medya kaynaklarına göre toptan ölümlerin kaydedilmesine rağmen, Sağlık Bakanlığı salgınla mücadele için net bir plan açıklamadı. Sağlık kurumları arasında koordinasyon eksikliği ve salgın krizlerle başa çıkmada önleyici vizyon eksikliği dikkat çekiyor.

Tıbbi Tedarik Zincirlerinin Çöküşü

"Parol" gibi en basit ilaçlar bile bazı bölgelerde nadir hale geldi, bu da tedarik zincirlerindeki bir çöküşü ve ilaç dağıtımı üzerindeki denetim eksikliğini yansıtıyor, bu da kişinin en basit yatıştırıcı ve destek araçlarına ihtiyaç duyduğu bir zamanda.

Toplumsal Bilinçlendirme Eksikliği

İnsanları sivrisineklerden korunma yöntemleri veya hastalığın belirtileri hakkında eğitmek için etkili medya kampanyaları yok, bu da enfeksiyonun yayılmasını artırıyor ve toplumun kendini koruma yeteneğini zayıflatıyor.

Sağlık Altyapısının Zayıflığı

Hastaneler, tıbbi personel ve ekipman, hatta temel teşhis araçları konusunda ciddi bir eksiklik çekiyor, bu da salgına yanıtı yavaş ve rastgele hale getiriyor ve binlerce kişinin hayatını tehlikeye atıyor.

Diğer Ülkeler Salgınlarla Nasıl Başa Çıktı?

 Brezilya:

- Modern böcek ilaçları kullanarak yer ve hava yoluyla ilaçlama kampanyaları başlattı.

- Sinekliği dağıttı ve toplumsal bilinçlendirme kampanyalarını etkinleştirdi.

- Salgın bölgelerinde acil olarak ilaç sağladı.

Bangladeş:

- Yoksul mahallelerde geçici acil durum merkezleri kurdu.

- Bildirimler için yardım hatları ve mobil müdahale ekipleri sağladı.

Fransa:

- Erken uyarı sistemlerini etkinleştirdi.

- Taşıyıcı sivrisinekler üzerindeki denetimi yoğunlaştırdı ve yerel bilinçlendirme kampanyaları başlattı.

Sağlık En Önemli Görevlerden Biridir ve Devletin Sorumluluğu Tamdır

Sudan hala etkili tespit ve raporlama mekanizmalarından yoksun, bu da gerçek rakamların açıklanandan çok daha yüksek olmasına neden oluyor ve krizi daha da karmaşık hale getiriyor. Mevcut sağlık krizi, devletin insan hayatını önceliklerinin en üst sırasına koyan sağlık hizmetlerinde etkili rolünün yokluğunun doğrudan bir sonucudur. İslam'ı uygulayan ve Ömer bin Hattab'ın "Irak'ta bir katır tökezlese, Allah Kıyamet Günü'nde ondan beni hesaba çeker" sözünü uygulayan bir devlet.

Önerilen Çözümler

- İnsan hayatında Allah'tan korkan ve her şeyden önce etkili, hisse senedi veya yolsuzluğa tabi olmayan bir sağlık sistemi kurmak.

- Ücretsiz sağlık hizmetini her reayanın temel hakkı olarak sağlamak. Özel hastanelerin ruhsatlarını iptal etmek ve tıp alanındaki yatırımları engellemek.

- Bilinçlendirme kampanyaları ve sivrisineklerle mücadele yoluyla tedaviden önce önlemenin rolünü etkinleştirmek.

- Sağlık Bakanlığı'nı insanların hayatından sorumlu olacak şekilde yeniden yapılandırmak, sadece bir idari kurum olmaktan çıkarmak.

- İnsan hayatını ekonomik ve siyasi çıkarların üstüne koyan bir siyasi sistem benimsemek.

- Suç örgütleri ve ilaç mafyasıyla bağları koparmak.

Müslümanların tarihinde, hastaneler insanlara ücretsiz hizmet vermek için kurulurdu, yüksek verimlilikle yönetilir ve insanların cebinden değil, devlet hazinesinden finanse edilirdi. Sağlık hizmetleri devletin sorumluluğunun bir parçasıydı, ne bir lütuf ne de bir ticaret.

Bugün Sudan'da salgınların yayılması ve devletin sahnede olmaması, göz ardı edilemeyecek bir tehlike işaretidir. Gerekli olan sadece Parol sağlamak değil, aynı zamanda insan hayatıyla ilgilenen ve krizin semptomlarını değil, köklerini tedavi eden gerçek bir refah devleti kurmaktır, insanın değerinin, hayatının ve yaratılış amacının (yalnızca Allah'a ibadet etmek) farkında olan bir devlet. İslami devlet, sağlık hizmetleri konularını ancak Nübüvvet metoduna göre ikinci Raşid Halifeliği devletinin gölgesinde uygulanabilen sağlık sistemi aracılığıyla çözebilir, bu devlet Allah'ın izniyle yakında kurulacaktır.

﴿Ey iman edenler! Sizi diriltecek şeylere çağırdığı zaman Allah'a ve Resul'e icabet edin﴾

Hizb-ut Tahrir Merkezi Medya Ofisi Radyosu İçin Yazılmıştır

Hatem El-Attar – Mısır Vilayeti

Ebu Üsame, Ahmed Bekir (Hezim) rahmetullahi aleyh ile Arkadaşlığın Şerefi

Ebu Üsame, Ahmed Bekir (Hezim) rahmetullahi aleyh ile Arkadaşlığın Şerefi

22 Rebiülevvel 1447 Hicri, miladi 14 Eylül 2025 sabahı, seksen yedi yaşına yakın bir yaşta, Hizb-ut Tahrir'in ilk neslinden Ahmed Bekir (Hezim), Rabb'inin rahmetine kavuştu. Davayı uzun yıllar taşıdı, bu uğurda uzun hapisler ve şiddetli işkenceler çekti, ancak Allah'ın lütfu ve yardımıyla ne gevşedi, ne zayıfladı, ne değiştirdi, ne de dönüştürdü.

Seksenli yıllarda Suriye'de, rahmetli Hafız'ın hükümeti döneminde uzun yıllar gizlenerek yaşadı. 1991 yılında Hava İstihbaratı tarafından bir grup Hizb-ut Tahrir genciyle birlikte tutuklandı ve suçlular Ali Memluk ve Cemil Hasan'ın gözetiminde en ağır işkencelere maruz kaldı. Ebu Üsame ve bazı arkadaşlarının sorgusundan sonra sorgu odasına giren bir kişi bana, sorgu odasının duvarlarında et parçaları ve kan gördüğünü söyledi.

Mezze'deki Hava İstihbarat Şubesi'nin hücrelerinde bir yıldan fazla kaldıktan sonra, geri kalan arkadaşlarıyla birlikte Seydnaya hapishanesine gönderildi ve ardından on yıl hapis cezasına çarptırıldı. Sabırla ve mükafatını Allah'tan bekleyerek yedi yılını geçirdi, sonra Allah ona kurtuluş nasip etti.

Hapisten çıktıktan sonra doğrudan davayı taşımaya devam etti ve Suriye'de 1999 yılının Aralık ayının ortasında yüzlerce Hizb gençliğini kapsayan tutuklamalar başlayana kadar devam etti. Beyrut'taki evi basıldı ve kaçırılarak Mezze havaalanındaki Hava İstihbarat Şubesi'ne götürüldü, böylece yeni bir korkunç işkence aşaması başladı. Allah'ın yardımıyla yaşına rağmen sabırlı, sebatlı ve mükafatını Allah'tan bekleyen biriydi.

Yaklaşık bir yıl sonra yeniden Seydnaya hapishanesine nakledildi ve Devlet Güvenlik Mahkemesi'nde yargılandı. Daha sonra on yıl hapis cezasına çarptırıldı ve Allah ona yaklaşık sekiz yılını geçirmeyi nasip etti, sonra Allah ona kurtuluş nasip etti.

2001 yılında Seydnaya hapishanesinde onunla tam bir yıl geçirdim, hatta beşinci koğuşta (A) üçüncü katın solunda tam yanındaydım, ona sevgili amcam diye hitap ederdim.

Birlikte yemek yerdik, yan yana uyurduk, kültürü ve fikirleri müzakere ederdik. Kültürü ondan öğrendik, sabrı ve sebatı ondan öğrenirdik.

İnsanları seven, hoşgörülü, gençlere düşkün, onlara zafere ve Allah'ın vaadinin yakın zamanda gerçekleşeceğine dair güven aşılardı.

Allah'ın Kitabını ezberlemişti ve her gün ve gece okurdu. Gecenin çoğunu ibadetle geçirirdi ve şafak yaklaştığında beni kıyam namazı ve ardından sabah namazı için uyandırırdı.

Hapisten çıktım ve 2004 yılında geri döndüm. 2005'in başlarında yeniden Seydnaya hapishanesine nakledildik ve 2001'in sonunda ilk kez çıktığımızda hapiste kalanlarla yeniden buluştuk. Onlardan biri de sevgili amcam Ebu Üsame Ahmed Bekir (Hezim) rahmetullahi aleyh idi.

Koğuşların önünde uzun süreler yürüyerek hapishane duvarlarını, demir parmaklıkları, aile ve sevdiklerinden ayrılığı unutmaya çalışırdık. Nasıl unutabilirdik ki o, uzun yıllarını hapiste geçirmiş ve neler yaşamıştı!

Ona yakınlığıma ve uzun süre arkadaşlık etmeme rağmen, onu asla şikayet ederken veya sızlanırken görmedim. Sanki hapiste değilmiş de hapishane duvarlarının dışında uçuyormuş gibiydi; çoğu zaman okuduğu Kur'an ile uçuyordu, Allah'ın vaadine olan güven ve Peygamberimiz ﷺ'in zafer ve iktidar müjdesi kanatlarıyla uçuyordu.

En karanlık ve en zorlu koşullarda bile, Peygamberimiz ﷺ'in «Sonra Nübüvvet Minhacı Üzere Hilafet Olacak» müjdesinin gerçekleşeceği büyük zafer gününü özlüyorduk. Hilafetin gölgesinde ve ak sancak dalgalanırken bir araya gelmeyi arzuluyorduk. Ancak Allah, senin bu sıkıntı diyarından ebediyet ve beka diyarına göçmeni takdir etti.

Allah'tan Firdevs-i Ala'da olmanı dileriz ve Allah katında kimseyi temize çıkarmıyoruz.

Sevgili amcamız Ebu Üsame:

Allah'tan sana engin rahmetiyle muamele etmesini, seni cennetlerinin en geniş yerine yerleştirmesini, seni sıddıklar ve şehitlerle birlikte kılmasını, çektiğin eziyet ve azaba karşılık cennetteki en yüksek dereceleri vermesini dileriz. Yüce Allah'tan havuz başında Peygamberimiz ﷺ ile ve rahmetinin karar yerinde bizi seninle bir araya getirmesini dileriz.

Tesellimiz, Rahmet Edenlerin En Merhametlisinin huzuruna varman ve biz ancak Allah'ı razı eden sözleri söyleriz. Biz Allah'a aitiz ve O'na döneceğiz.

Hizb-ut Tahrir Merkezi İletişim Ofisi Radyosu İçin Yazılmıştır

Ebu Suteyf Cicu