له حديث شريف سره - د هغه چا د ګناه په اړه چې آزاد سړی خرڅوي
له حديث شريف سره - د هغه چا د ګناه په اړه چې آزاد سړی خرڅوي

قدرمنو اورېدونکو، د حزب التحرير د مرکزي مطبوعاتي دفتر د راډيو اورېدونکو، الله مو ژوندی لره، ستاسو سره مو بيا ليدنه او زموږ پروګرام له حديث شريف سره، او خير هغه دی چې خپله کړۍ د اسلام په سلام سره پيل کوو، السلام عليكم ورحمة الله وبركاته

0:00 0:00
Speed:
November 15, 2025

له حديث شريف سره - د هغه چا د ګناه په اړه چې آزاد سړی خرڅوي

له حديث شريف سره

د هغه چا د ګناه په اړه چې آزاد سړی خرڅوي

قدرمنو اورېدونکو، د حزب التحرير د مرکزي مطبوعاتي دفتر د راډيو اورېدونکو، الله مو ژوندی لره، ستاسو سره مو بيا ليدنه او زموږ پروګرام له حديث شريف سره، او خير هغه دی چې خپله کړۍ د اسلام په سلام سره پيل کوو، السلام عليكم ورحمة الله وبركاته

په صحيح البخاري کې راغلي دي - د خرڅلاو کتاب - د هغه چا د ګناه په اړه چې آزاد سړی خرڅوي

حدثني بشر بن مرحوم حدثنا يحيى بن سليم عن إسمعيل بن أمية عن سعيد بن أبي سعيد عن أبي هريرة رضي الله عنه عن النبي صلى الله عليه وسلم قال: "قَالَ اللَّهُ ثَلَاثَةٌ أَنَا خَصْمُهُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ رَجُلٌ أَعْطَى بِي ثُمَّ غَدَرَ وَرَجُلٌ بَاعَ حُرّاً فَأَكَلَ ثَمَنَهُ وَرَجُلٌ اسْتَأْجَرَ أَجِيراً فَاسْتَوْفَى مِنْهُ وَلَمْ يُعْطِ أَجْرَهُ"

د هغه قول: (د هغه چا د ګناه په اړه چې آزاد خرڅوي) يعنې: پوهېدل او قصداَ، او آزاد ښکاره خبره ده چې مطلب يې د آدم له اولادې څخه دی  

د هغه قول: (درې کسان دي چې زه يې خصم يم) ابن التين وويل: هغه - سبحانه وتعالى - د ټولو ظالمانو خصم دی مګر هغه غوښتل په دې خبرې سره په دوی باندې سختي وکړي، او خصم په يو باندې هم اطلاق کيږي او په دوو باندې هم او په ډېرو باندې هم.

 د هغه قول: (زما په نوم يې ورکړه بيا يې غدر وکړ) تقدير دا دی چې زما په نوم يې قسم وخوړ يعنې: ژمنه يې وکړه او په الله باندې يې قسم وخوړ بيا يې مات کړه.

د هغه قول: (آزاد يې خرڅ کړ او بيا يې قيمت وخوړ) خطابي وويل: د آزادۍ غلام کول په دوو شيانو واقع کيږي: دا چې هغه آزاد کړي او بيا هغه پټ کړي يا انکار ترې وکړي، او دوهم دا چې هغه په زور سره له آزادۍ وروسته په کار واچوي، او اول يې ډېر سخت دی.

مهلب وويل: او يقيناَ د هغه ګناه ډېره سخته ده ځکه چې مسلمانان په آزادۍ کې برابر دي، نو څوک چې آزاد خرڅوي نو هغه يې د هغه تصرف څخه منع کوي چې الله ورته مباح کړی دی او هغه ذلت يې ورته لازم کړی دی چې الله هغه ترې ژغورلی دی.

ابن جوزي وويل: آزاد د الله بنده دی، نو څوک چې په هغه تېری کوي نو خصم يې د هغه مالک دی.

د هغه قول: (او هغه سړی چې مزدور نيسي او له هغه څخه کار اخلي او مزدوري يې ورنکړي) هغه د هغه په معنی دی چې آزاد يې خرڅ کړ او قيمت يې وخوړ، ځکه هغه ګټه ترې واخيسته پرته له عوض څخه او داسې لکه چې هغه يې خوړلې وي، او ځکه هغه په بې مزدوري کارولی دی او داسې لکه چې غلام کړی وي

قدرمنو اورېدونکو، او تر هغه وخته پورې چې ستاسو سره يو بل نبوي حديث سره يوځای کيږو، تاسو الله ته سپارو هغه الله چې امانتونه يې نه ضايع کيږي، والسلام عليكم ورحمة الله وبركاته

دا مې راډيو ته وليکل

عفراء تراب

More from فقه

د حدیث شریف سره - منافقین او د هغوی ناوړه اعمال

د حدیث شریف سره

منافقین او د هغوی ناوړه اعمال

ګرانو اوریدونکو! په هر ځای کې چې یاست، تاسو ته د خپلې خپرونې "د حدیث شریف سره" په نوې کړۍ کې ښه راغلاست وایو او په ښې سلام سره پیل کوو، السلام علیکم ورحمة الله وبرکاته.

له بریدة رضي الله عنه څخه روایت دی چې رسول الله صلی الله علیه وسلم وفرمایل: "منافق ته مه وایئ چې سردار دی، ځکه که هغه سردار وي، نو تاسو خپل رب عزوجل غصه کړی دی". دا ابو داود په صحیح سند سره روایت کړی دی.

ای قدرمنو اوریدونکو!

یقینا غوره خبرې د خدای تعالی خبرې دي، او غوره لارښود د محمد بن عبدالله صلی الله علیه وسلم لارښود دی، اما بعد:

یقینا دا شریف حدیث موږ ته لارښوونه کوي چې له هغو منافقانو سره څنګه چلند وکړو چې موږ یې پیژنو، ځکه رسول الله صلی الله علیه وسلم یوازینی کس و چې د ټولو منافقانو نومونه یې پیژندل، مګر موږ کولی شو ځینې یې د دوی له صفاتو څخه وپیژنو، لکه هغه کسان چې قرآن دوی ته اشاره کړې چې په سستۍ او زړه نا زړه فرائض ترسره کوي، او لکه هغه کسان چې د اسلام او مسلمانانو په وړاندې دسیسې کوي او فتنې هڅوي او په ځمکه کې فساد کوي او دا خوښوي چې فحشاء د هغې ته په بلنه ورکولو، د هغې په ساتلو او پاللو سره خپره شي، او لکه هغه کسان چې د اسلام او مسلمانانو په اړه دروغ وايي... او نور هغه کسان چې د نفاق صفات لري.

له همدې امله موږ باید هغه څه وپیژنو چې شریعت ښه ګڼلي او څه یې بد ګڼلي، ترڅو موږ منافق له مخلص څخه وپیژنو، او د هغه په ​​وړاندې مناسب ګام واخلو. موږ باید د هغه چا په اړخ باور ونکړو چې د شریعت خلاف کارونه کوي او داسې ښیې چې هغه دا د اسلام او مسلمانانو په ګټه کوي، او موږ باید د هغه پیروي ونه کړو او نه یې ملاتړ وکړو، او نه هم له دې څخه لږ دا چې موږ هغه ته سردار ووایو، که نه نو خدای سبحانه وتعالی به په موږ غصه شي.

موږ مسلمانان باید تر ټولو زیات د اسلام او مسلمانانو په اړه اندیښمن واوسو، او یو منافق ته اجازه ورنکړو چې زموږ دین او کورنیو ته ننوځي، ځکه چې دوی د هغو خطرناکو شیانو څخه دي چې موږ ورسره مخ کیدی شو د دوی د ډیریدو او د دوی د څو څیرو له امله. موږ باید د هغه چا د اعمالو د اندازه کولو لپاره شرعي تله حاضره کړو چې د اسلام دعوه کوي، ځکه چې اسلام زموږ لپاره د دغه شان بدکارانو څخه ساتنه ده.

له خدایه غواړو چې زموږ امت له دغه شان مجرمینو څخه وساتي او موږ ته مستقیمې لارې او سمې تلې ته لارښوونه وکړي چې د خلکو چلند ورباندې اندازه کړو او له هغو کسانو څخه ځان لرې وساتو چې خدای یې نه خوښوي، اللهم آمین.

ګرانو اوریدونکو، تر هغه وخته چې تاسو له بل نبوي حدیث سره ګورو، تاسو خدای ته سپارو، والسلام علیکم ورحمة الله وبرکاته.

دا لیکنه د راډیو لپاره: ډاکټر ماهر صالح

له حديث شريف سره - په شريعت باندې د ژر عمل کولو هڅه

له حديث شريف سره

په شريعت باندې د ژر عمل کولو هڅه

   ګرانو اورېدونکو! په هر ځای کې چې یاست، تاسو ته د خپلې خپرونې "له حدیث شريف سره" په نوې کړۍ کې ښه راغلاست وایو او په ښه سلام سره پیل کوو: السلام علیکم ورحمة الله وبرکاته.

   په صحيح مسلم کې د امام نووي په شرح کې راغلي دي "په تصرف سره"، د شهيد لپاره د جنت د ثابتولو په باب کې:

   مونږ ته سعيد بن عمرو الأشعثي او سويد بن سعيد حديث بيان کړ، او لفظ د سعيد دی، مونږ ته سفيان د عمرو څخه خبر راکړ، هغه له جابر څخه اورېدلي دي چې يو سړي وويل: اې د خدای رسوله! که زه ووژل شم، زه به چېرته ځم؟ هغه وويل: په جنت کې، نو هغه خرماوې چې په لاس کې يې وې وغورځولې او تر وژل کېدو پورې وجنګېد.

ګرانو اورېدونکو:

   دا عمير بن الحمام دی، هغه صحابي چې د رسول الله صلی الله علیه وسلم په لاس روزل شوی، په اسلام کې لومړی ښوونځی او لومړی ښوونکی دی. هغه په جګړه کې د خدای په لار کې جهاد کوي، په ذهن کې یې راځي چې پوښتنه وکړي: که زه ووژل شم او شهید شم، زه به چېرته ځم؟ هغه مخکې له دې ځواب پوهېږي، او ګومان کوم چې هغه د رسول الله صلی الله علیه وسلم څخه ځانګړی ځواب غواړي، د هغه چا څخه چې وحې ورته کېږي. هغه ته ځواب ورکړل شو: جنت. نو هغه له خپل ځایه پاڅېد او هغه لږې خرماوې چې په لاس کې يې وې وغورځولې، او په جهاد يې پيل وکړ تر دې چې ووژل شو.

اې مسلمانانو:

   دا زموږ د حبیب او زموږ د قدوة محمد صلی الله علیه وسلم څخه یو درس دی، زموږ ګران رسول صلی الله علیه وسلم فرمایي: اې مسلمانانو! د پوهېدو سره سم په کار کولو کې بېړه وکړئ، د خرماو خوړلو لپاره څومره وخت نیسي؟ درې دقیقې؟ ډېر یا لږ؟ عمیر رضی الله عنه دا لنډه موده ډېره اوږده وګڼله، نو ځان یې د ځواب په پوهېدو سره سم په ثواب کې شامل او مخامخ په جګړه کې ولید.

   همدارنګه موږ ته الله سبحانه وتعالی امر کړی او منع کړی یو، نو موږ د دغو امرونو او منعه کېدو څخه چېرته یو؟ د دغو احکامو په عملي کولو کې څومره ژمن یو؟ موږ په داسې زمانه کې ژوند کوو چې ډېری مسلمانان د خدای له احکامو څخه وتلي دي، نو څوک د عمیر رضی الله عنه په نقش قدم روان دی؟ او د دې دین د عزت لپاره له کار کوونکو سره کار کوي، د مسلمانانو د خلافت په قیام سره چې دوی به له سره په یوه امام باندې راټول کړي چې د خپل رب شریعت په دوی کې نافذ کړي.

   ای الله! موږ ته په نبوي طريقې باندې يو داسې راشده خلافت راکړه چې د مسلمانانو خوارۍ ختمې کړي، هغه مصيبتونه چې دوی پکې ښکېل دي له دوی څخه لرې کړي، ای الله! ځمکه د خپل کريم ذات په رڼا سره روښانه کړه. ای الله! آمين آمين.

   ګرانو دوستانو، او تر هغه وخته پورې چې موږ له یو بل نبوي حدیث سره یوځای کیږو، موږ تاسو د الله په امان سپارو، والسلام علیکم ورحمة الله وبرکاته.

                                                                                     د راډیو لپاره یې لیکلی: ابو مریم