"يوم السعادة"... فاقد الشيء لا يعطيه!
April 05, 2020

"يوم السعادة"... فاقد الشيء لا يعطيه!

"يوم السعادة"... فاقد الشيء لا يعطيه!

في خضم الأزمة الصحية العالمية التي سببها فيروس كورونا المستجد، تصدرت فنلندا قائمة الدول الأكثر سعادة في العالم للمرة الثالثة على التوالي، بحسب التصنيف السنوي للأمم المتحدة بينما غاب اسم السودان عن القائمة الرسمية التي ضمت 153 دولة. ويصادف صدور هذا التقرير مع اليوم العالمي للسعادة الذي يحتفى به في العشرين من آذار/مارس من كل عام، وجاءت الدنمارك في المرتبة الثانية من تصنيف "وورلد هابييست ريبورت" الذي يستند إلى بيانات مجمعة من أشخاص في 156 بلداً عن مدى سعادتهم فضلاً عن معايير مرتبطة بمتوسط العمر المتوقع ومعدل الدخل والدعم الاجتماعي، وتلتها سويسرا في المرتبة الثالثة. ويستند التقرير الذي تضمن 153 دولة، إلى ستة متغيرات أساسية وهي نصيب الفرد من الناتج المحلي الإجمالي في كل دولة، الدعم الاجتماعي، مؤشر الصحة، الحرية، الكرم، وغياب الفساد.

وجاء الترتيب كما يلي: (1- فنلندا، 2- الدنمارك، 3- سويسرا، 4- أيسلندا، 5- النرويج، 6- هولندا، 7- السويد، 8- نيوزيلندا، 9- النمسا، 10- لوكسمبورغ). واحتل جنوب السودان وأفغانستان، المركز قبل الأخير والأخير على التوالي "صحيفة الانتباهة 20 آذار/مارس". فماذا يعني يوم السعادة؟ وكيف يحتفل بالسعادة في يوم واحد ولا نعمل على تحقيقها في العمر كله؟ وماذا بعد العمر؟ ولماذا يحتاج العالم إلى تحديد الشقي من السعيد؟ وهل مقاييس التحديد تعكس الواقع الذي يعيشه الإنسان في هذا العالم اليوم؟ وما هي المفاهيم الصحيحة التي تجلب السعادة لبني الإنسان وتجعلهم يقدرون كل شيء في الحياة بمقداره الصحيح فتنبع معاني السعادة الحقيقية؟ أسئلة تحتاج إلى إجابة. فالدول التي احتلت مراكز متقدمة في إحصائيات السعادة هذه، وجدنا أن السعادة عندهم آنية وإن طال أمدها، فهم يبحثون عن السعادة في دار الكبد والتعب والعناء، وكذلك لو نظرنا إلى ما وضع من أهداف لتحقيق السعادة، لوجدنا أن تحقيقها يدع الإنسان يتساءل ماذا بعد؟ وهل هذا التحقيق للسعادة بهذا الفهم أوجد عندهم الراحة والطمأنينة المنشودة أم لا؟

اعتمدت الجمعية العامة للأمم المتحدة القرار رقم (66/281) بإعلان يوم 20 آذار/مارس من كل عام يوماً دولياً للسعادة اعتباراً من عام 2013، واستناداً إلى قرارها رقم (65/309) بتاريخ 2011/7/12 والذي دعت فيه الدول الأعضاء للعمل على وضع تدابير إضافية تجسد على نحو أفضل أهمية السعي إلى تحقيق السعادة والرفاه في سياق التنمية. ولكن هل الاحتفال في يوم 20 آذار/مارس من كل عام يكفي لتخفيف وقع الحياة المادية الصرفة في الدول الرأسمالية التي جعلت الإنسان أيضا يتحول إلى آلة تتحرك وتحيا بلا إحساس، إضافة لغياب معظم مسببات السعادة النابعة من الأعماق وكثرة مسببات السعادة المفتعلة غير الحقيقية والتي ما قللت من نسب الانتحار والأمراض النفسية؟ وقس على يوم السعادة عيد الحب كذلك، ويوم الأمل، مما يبرهن على فشل الحضارة الغربية في جلب السعادة للإنسان، لذلك احتاجوا أن يخصصوا لها يوماً، مثل يوم العمل، ويوم الخضرة، ويوم البيئة...الخ، وكلها تدل على نقص كبير في كل جانب ابتدع له عيد للتغطية على قصور النظام الرأسمالي في رعاية شؤون الناس وتوفير الحياة الكريمة الهانئة، ويعكس يوم السعادة في كثير من بلدان العالم أحد مظاهر النفاق الإعلامي لتغطية ما فيه الناس من شقاء سببه النظام الرأسمالي النفعي الذي يحقق للإنسان القيمة المادية فقط، ويبعد كل القيم الروحية والخلقية والإنسانية، وإن وجدت فهي نشاز فيصبح الاحتفال في كثير من البلدان ليس نابعاً من القلب، بل هو أقرب إلى صناعة الوهم، حيث يرزح القلب تحت ثقل هموم لا تترك مكاناً حتى لطرح سؤال عن معنى السعادة!

لقد مر ذلك اليوم ولم يشعر به أحد، وعلى سبيل المثال لم تحقق الولايات المتحدة الأمريكية أية مكاسب في السعادة المُبلّغ عنها من المواطنين، على الرغم من التطور التكنولوجي والاقتصادي الهائل خلال نصف القرن الماضي، بل على العكس فقد ارتفعت مستويات عدم اليقين والقلق واتسعت الفوارق الاجتماعية والاقتصادية إلى حد كبير، والأمر الصادم أن تقرير الأمم المتحدة الأول من نوعه والذي صدر بشهر نيسان/أبريل من عام (2012) بعنوان "تقرير السعادة في العالم"، يؤكد على أن العالم يعيش في تناقضات صارخة، ففي حين نجد التقدم الهائل والمذهل في مجال التكنولوجيا، نجد بالمقابل على الأقل مليار إنسان لا يحصلون على كفايتهم من الطعام، وأن تدميراً مستمراً ومتزايداً للبيئة منتشر في كافة بقاع العالم والدول التي تحقق مستويات قياسية من النمو الاقتصادي لا زالت تعاني وتستسلم للأزمات الجديدة المتعلقة بالسمنة والتدخين والاكتئاب ومرض السكري وغيرها من الأمراض.

إن ابتهاج الغرب وآلته الإعلامية بيوم السعادة هو مجرد غطاء على الشقاء الذي يتقلب فيه بني الإنسان جراء النظم الرأسمالية التي جلبت الشقاء والدمار من أول ما عرفها الإنسان، وساقت العالم إلى الحروب العالمية والتدمير بالقنابل الذرية والغازات السامة، بل هو نفاق خالص، لأن الغرب يعلم شقاء الحياة التي يعيشها بارتفاع نسب الأمراض النفسية والانتحار رغم توفر الأسباب المادية للسعادة المتوهمة.

إن حضارة الغرب لا تستطيع أن تضمن السعادة للإنسانية، بل قطعاً هي سبب الشقاء الذي يتقلب العالم على أشواكه ويصطلي بنيرانه؛ فالحضارة التي تجعل أساسها فصل الدين عن الحياة خلافا لفطرة الإنسان ولا تقيم للناحية الروحية وزنا في الحياة العامة، وتصور الحياة على أنها منفعة فقط وتجعل الصلة بين الإنسان والإنسان في الحياة هي المنفعة فقط، هذه الحضارة لا تجلب إلا شقاءً وقلقا دائمين، فما دامت المنفعة هي الأساس فالتنازع عليها أمر طبيعي والنضال في سبيلها طبيعي، والاعتماد على القوة في إقامة الصِلات بين البشر أمر طبيعي، لذلك يكون الاستعمار أمرا طبيعيا عند أهل هذه الحضارة وتكون الأخلاق مزعزعة لأن المنفعة وحدها ستظل هي أساس الحياة؛ ولهذا فمن الطبيعي أن تنفى من الحياة الأخلاق الكريمة كما نفيت منها القيم الروحية، وأن تقوم الحياة على أساس التنافس والاعتداء والاستعمار. وما هو واقع في العالم اليوم من وجود أزمات روحية ومن قلق دائم وشر مستطير خير دليل على نتائج هذه الحضارة الرأسمالية التي تحكم سيطرتها على العالم، وهي المسؤولة في المقام الأول عما يجري فيه من ويلات.

إن السعادة الحقيقية هي نيل رضوان الله، وليست إشباع جوعات الإنسان، لأن إشباع جوعات الإنسان جميعها، من جوعات الحاجات العضوية، وجوعات الغرائز، هو وسيلة لازمة للمحافظة على ذات الإنسان، ولا يلزم من وجودها السعادة. هذا هو تصوير الحياة وهذا الأساس الذي يقوم عليه هذا التصوير وهو الأساس للحضارة الإسلامية. لكن الدول التي ذكرت في تصنيف السعادة جميعها تعطي السعادة معاني غير حقيقية، فالسعادة عندهم هي إشباع أكبر قدر من المتع المادية والجسدية، ولم يكترثوا إلى الفرق الشاسع بين المتعة والسعادة، فالمتعة هي اللذة التي يشعر بها الإنسان حين يلبي حاجة عضوية أو غريزية، فحين يمتلك الإنسان مالاً يشعر بمتعة، وهي لذة إشباع غريزة التملك، والإنسان حين يأكل طعاما لذيذاً، يشعر بلذة الطعام، وهكذا... والمتعة أو اللذة آنية، تنتهي بإشباع الحاجة العضوية أو الغريزية، أما السعادة فهي شعور دائم مصاحب للإنسان في جميع أحواله، يوجِدُ عنده طمأنينةً داخلية، تجعله مرتاح الخاطر، هادئ البال، لا يشعر بوحشة، بل يشعر بالرضا لما هو عليه حاله، ولا يطلب ما في أيدي الناس. هذا المعنى الحقيقي للسعادة لا ينتج إلا عند التلبس بالأفكار والمفاهيم الصحيحة عن الحياة؛ بأن الدنيا دار ممر وليست دار مقر، وأن لله الخالق حقاً علينا أن نلتزم به، وأنه سيحاسبنا على ذلك يوم القيامة. إن دين الإسلام يتجسد معنى السعادة فيه على أنها السعي لنيل رضوان الله تعالى، وقد حددت الشريعة أن من يطع الله تعالى فقد فاز، ومن عصا فقد خسر خسرانا مبينا، وجعل الجنَّةَ والنَّارَ والثوابَ والعقابَ على الأعمال، فيصبح معنى السعادة الحقيقية هو نوال رضوان الله تعالى، فكم تكون سعادة المرء حين يستشعر قربه من ربه في تنفيذه للأحكام الشرعية، وكم من جائع سعادته في قلبه أكبر لأن مطعمه حلال، في حين إن كان غنياً ما يكون منزعجا لشعوره بحرمة الطريقة التي جنى بها ماله، أو حتى لأنه لم يؤد ما عليه من زكاة!

﴿إنّ الَّذِينَ قَالُوا رَبُّنَا اللَّهُ ثُمَّ اسْتَقَامُوا تَتَنَزَّلُ عَلَيْهِمُ الْمَلَائِكَةُ أَلَّا تَخَافُوا وَلَا تَحْزَنُوا وَأَبْشِرُوا بِالْجَنَّةِ الَّتِي كُنتُمْ تُوعَدُونَ * نَحْنُ أَوْلِيَاؤُكُمْ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَفِي الْآخِرَةِ وَلَكُمْ فِيهَا مَا تَشْتَهِي أَنفُسُكُمْ وَلَكُمْ فِيهَا مَا تَدَّعُونَ * نُزُلاً مِّنْ غَفُورٍ رَّحِيمٍ * وَمَنْ أَحْسَنُ قَوْلاً مِّمَّن دَعَا إِلَى اللَّهِ وَعَمِلَ صَالِحاً وَقَالَ إِنَّنِي مِنَ الْمُسْلِمِينَ﴾

كتبته للمكتب الإعلامي المركزي لحزب التحرير

غادة عبد الجبار (أم أواب) – الخرطوم

More from null

Ukosefu wa Wajibu wa Serikali katika Kukabiliana na Janga la Kiafya Homa ya Dengue na Malaria

Ukosefu wa Wajibu wa Serikali katika Kukabiliana na Janga la Kiafya

Homa ya Dengue na Malaria

Katika mazingira ya kuenea kwa kasi kwa homa ya dengue na malaria nchini Sudan, vipengele vya mgogoro mkubwa wa kiafya vinafichuliwa, ikifichua ukosefu wa jukumu madhubuti la Wizara ya Afya na kushindwa kwa serikali kukabiliana na janga linaloangamiza maisha siku baada ya siku. Licha ya maendeleo ya kisayansi na teknolojia katika sayansi ya magonjwa, ukweli unafunuliwa na ufisadi unaonekana.

Ukosefu wa Mpango Wazi:

Licha ya idadi ya maambukizo kuzidi maelfu, na vifo vingi vikiripotiwa kulingana na baadhi ya vyanzo vya habari, Wizara ya Afya haijatangaza mpango wazi wa kupambana na janga hili. Ukosefu wa uratibu kati ya idara za afya unaonekana, na ukosefu wa maono ya utabiri katika kushughulikia migogoro ya magonjwa ya milipuko.

Kuanguka kwa Minyororo ya Ugavi wa Matibabu

Hata dawa rahisi kama "Panadol" zimekuwa nadra katika baadhi ya maeneo, ambayo inaonyesha kuanguka kwa minyororo ya ugavi, na ukosefu wa udhibiti wa usambazaji wa dawa, wakati mtu anahitaji vifaa rahisi zaidi vya kutuliza maumivu na msaada.

Ukosefu wa Uhamasishaji wa Jamii

Hakuna kampeni madhubuti za vyombo vya habari za kuelimisha watu kuhusu njia za kujikinga na mbu, au kutambua dalili za ugonjwa, ambayo huongeza kuenea kwa maambukizi, na kudhoofisha uwezo wa jamii kujilinda.

Udhaifu wa Miundombinu ya Afya

Hospitali zinakabiliwa na uhaba mkubwa wa wafanyakazi wa matibabu na vifaa, na hata zana za msingi za uchunguzi, ambayo hufanya mwitikio wa janga hili kuwa wa polepole na wa nasibu, na kuhatarisha maisha ya maelfu.

Nchi Nyingine Zilishughulikiaje Magonjwa ya Milipuko?

 Brazili:

- Ilizindua kampeni za kunyunyizia dawa za ardhini na angani kwa kutumia dawa za kisasa za kuua wadudu.

- Ilisambaza vyandarua, na kuwezesha kampeni za uhamasishaji wa jamii.

- Ilitoa dawa haraka katika maeneo yaliyoathirika.

Bangladesh:

- Ilianzisha vituo vya dharura vya muda katika mitaa ya watu maskini.

- Ilitoa nambari za simu za dharura za kuripoti, na timu za mwitikio za simu.

Ufaransa:

- Iliwezesha mifumo ya onyo la mapema.

- Iliongeza udhibiti wa mbu wanaoeneza ugonjwa, na kuanza kampeni za uhamasishaji za ndani.

Afya ni Mojawapo ya Wajibu Muhimu na Jukumu la Serikali ni Kamili

Bado Sudan inakosa taratibu madhubuti za kugundua na kuripoti, ambayo hufanya idadi halisi kuwa kubwa zaidi kuliko ilivyotangazwa, na kuongeza ugumu wa mgogoro. Mgogoro wa sasa wa kiafya ni matokeo ya moja kwa moja ya ukosefu wa jukumu madhubuti la serikali katika huduma ya afya ambayo inaweka maisha ya binadamu mbele ya vipaumbele vyake, nchi inayotekeleza Uislamu na kutekeleza msemo wa Omar bin Al-Khattab, Mungu amridhie "Lau punda angejikwaa nchini Iraq, Mungu angeniuliza kuhusu hilo Siku ya Kiyama."

Suluhisho Zinazopendekezwa

- Kuanzisha mfumo wa afya ambao unamwogopa Mungu kwanza katika maisha ya mwanadamu na unaofanya kazi, ambao hauko chini ya upendeleo au ufisadi.

- Kutoa huduma ya afya ya bure kama haki ya msingi kwa raia wote. Na kufuta leseni za hospitali za kibinafsi na kuzuia uwekezaji katika uwanja wa matibabu.

- Kuwezesha jukumu la kuzuia kabla ya matibabu, kupitia kampeni za uhamasishaji na kupambana na mbu.

- Kurekebisha Wizara ya Afya ili iwe na jukumu la maisha ya watu, sio tu chombo cha utawala.

- Kupitisha mfumo wa kisiasa ambao unaweka maisha ya mwanadamu juu ya maslahi ya kiuchumi na kisiasa.

- Kukata uhusiano na mashirika ya uhalifu na mafia ya dawa.

Katika historia ya Waislamu, hospitali zilijengwa ili kuwahudumia watu bure, ziliendeshwa kwa ufanisi mkubwa, na kufadhiliwa na hazina ya umma, sio kutoka mifukoni mwa watu. Huduma ya afya ilikuwa sehemu ya jukumu la serikali, sio hisani wala biashara.

Kinachotokea leo nchini Sudan cha kuenea kwa magonjwa ya milipuko, na kutokuwepo kwa serikali kwenye eneo la tukio, ni onyo la hatari ambalo haliwezi kupuuzwa. Kinachohitajika sio tu kutoa Panadol, lakini kuanzisha serikali halisi ya ustawi inayojali maisha ya mwanadamu, na kushughulikia mizizi ya mgogoro, sio dalili zake, nchi inayotambua thamani ya mwanadamu na maisha yake na kusudi aliloumbwa nalo, ambalo ni kumwabudu Mungu pekee. Na dola ya Kiislamu ndiyo pekee inayoweza kushughulikia masuala ya huduma ya afya kupitia mfumo wa afya ambao hauwezi kutekelezwa isipokuwa chini ya dola ya pili ya ukhalifa iliyoongoka kwa misingi ya unabii, iliyo karibu na kibali cha Mungu.

﴿Enyi mlio amini! Muitikieni Mwenyezi Mungu na Mtume anapo kuamrisheni jambo la kukupeni uhai.﴾

Imeandikwa kwa ajili ya redio ya Ofisi Kuu ya Habari ya Hizb ut-Tahrir

Hatem Al-Attar - Jimbo la Misri

Heshima ya Urafiki na Abu Osama, Ahmad Bakr (Hazim) Mwenyezi Mungu Amrehemu

Heshima ya Urafiki na Abu Osama, Ahmad Bakr (Hazim) Mwenyezi Mungu Amrehemu

Asubuhi ya tarehe ishirini na mbili ya Rabi' al-Awwal 1447 Hijria, sawa na tarehe kumi na nne ya Septemba 2025, na akiwa na umri wa miaka themanini na saba, Ahmad Bakr (Hazim), kutoka kizazi cha kwanza katika chama cha Ukombozi, alihamia kwa Bwana wake. Alibeba da'wa kwa miaka mingi na akavumilia gerezani kwa muda mrefu na mateso makali, lakini hakulegea, hakudhoofika, hakubadilika, wala hakubadilisha kwa fadhila na msaada wa Mungu.

Alitumia miaka mingi nchini Syria katika miaka ya themanini wakati wa utawala wa Hayati Hafez akijificha hadi alipokamatwa na kundi la vijana wa chama cha Ukombozi na ujasusi wa anga mwaka 1991, kukutana na aina kali zaidi za mateso chini ya usimamizi wa wahalifu Ali Mamlouk na Jamil Hassan, ambapo aliniambia mtu ambaye aliingia chumba cha mahojiano baada ya raundi ya mahojiano na Abu Osama na baadhi ya wenzake kwamba alishuhudia vipande vya nyama vilivyotawanyika na damu kwenye kuta za chumba cha mahojiano.

Baada ya zaidi ya mwaka mmoja katika seli za tawi la ujasusi wa anga huko Mezzeh, alihamishiwa na wenzake wengine kwenda gereza la Sednaya ili ahukumiwe miaka kumi baadaye, ambapo alitumia miaka saba akisubiri kwa uvumilivu, kisha Mungu akamjalia na nafuu.

Baada ya kutoka gerezani, aliendelea kubeba da'wa moja kwa moja na aliendelea hadi kukamatwa kwa vijana wa chama kulipoanza, ambayo ilijumuisha mamia nchini Syria katikati ya mwezi wa 12 mwaka 1999, ambapo nyumba yake huko Beirut ilivamiwa na alitekwa nyara ili kuhamishiwa kwenye tawi la ujasusi wa anga katika uwanja wa ndege wa Mezzeh, kuanza awamu mpya ya mateso ya kutisha. Na alikuwa, licha ya uzee wake, kwa msaada wa Mungu, mvumilivu, imara, akitarajia malipo.

Baada ya karibu mwaka mmoja, alihamia gereza la Sednaya tena, ili kuhukumiwa katika mahakama ya usalama wa serikali, na baadaye akahukumiwa kifungo cha miaka kumi, ambapo Mungu alimwandikia kutumia karibu miaka minane, kisha Mungu akamjalia na nafuu.

Nilitumia mwaka mzima naye mwaka 2001 katika gereza la Sednaya, lakini nilikuwa karibu naye kabisa katika jengo la tano (A) upande wa kushoto wa ghorofa ya tatu, nilikuwa nikimwita mjomba mpendwa.

Tulikuwa tukila pamoja, tukilala karibu, na tukisoma utamaduni na mawazo. Kutoka kwake tulipata utamaduni, na kutoka kwake tulijifunza uvumilivu na uthabiti.

Alikuwa mkarimu, anawapenda watu, anawajali vijana, akiwapanda ujasiri katika ushindi na ukamilishaji wa ahadi ya Mungu.

Alikuwa mhafidhina wa Kitabu cha Mungu na alikuwa akikisoma kila siku na usiku, na alikuwa akisimama usiku mwingi, na ulipokaribia alfajiri, alikuwa akinisukuma ili kuniamshe kwa ajili ya sala ya Qiyaam, kisha kwa sala ya Alfajiri.

Nilitoka gerezani kisha nikarudi kwake mwaka 2004, na tulihamishwa kwenda gereza la Sednaya tena mwanzoni mwa 2005, ili kukutana tena na wale ambao walikuwa wamebakia gerezani tulipokuwa tukitoka kwa mara ya kwanza mwishoni mwa 2001, na miongoni mwao alikuwa mjomba mpendwa Abu Osama Ahmad Bakr (Hazim), Mwenyezi Mungu amrehemu.

Tulikuwa tukitembea kwa muda mrefu mbele ya majengo ili kusahau naye kuta za gereza, baa za chuma, na kutengana na familia na wapendwa, vipi sivyo yeye ambaye alitumia miaka mingi gerezani na alipata aliyopata!

Licha ya ukaribu wangu naye na urafiki wangu naye kwa muda mrefu, sikumuona akilalamika au kulalamika kamwe, kana kwamba hakuwa gerezani, lakini alikuwa akiruka nje ya kuta za gereza; akiruka na Kurani ambayo anaisoma wakati mwingi, akiruka na mabawa ya ujasiri katika ahadi ya Mungu na habari njema za Mtume ﷺ za ushindi na uwezeshaji.

Tulikuwa katika hali ngumu zaidi na kali zaidi, tukitazamia siku ya ushindi mkuu, siku ambayo habari njema za Mtume wetu ﷺ zitatimia «Kisha utakuwa Ukhalifa kwa njia ya Utume». Tulikuwa tunatamani kukutana chini ya kivuli cha Ukhalifa na bendera ya adhabu ikipunga. Lakini Mungu aliamua uhame kutoka nyumba ya shida kwenda nyumba ya milele na kubaki.

Tunamuomba Mungu akuweke katika Pepo ya Juu na hatumsafishi mtu yeyote kwa Mungu.

Mjomba wetu mpendwa, Abu Osama:

Tunamuomba Mungu akufunike kwa rehema Zake pana, akukalishe katika bustani Zake pana, na akuweke pamoja na waaminifu na mashahidi, na akulipe kwa mateso na adhabu uliyopata, daraja za juu katika Pepo, na tunamuomba Mwenyezi Mungu atukutanishe nawe kwenye birika pamoja na Mtume wetu ﷺ na katika makao ya rehema Zake.

Faraja yetu ni kwamba unafika kwa Mwenye kurehemu zaidi ya wote wenye kurehemu, na hatusemi isipokuwa kile kinachompendeza Mungu, Hakika sisi ni wa Mungu na kwake tutarejea.

Imeandikwa kwa ajili ya redio ya Ofisi Kuu ya Habari ya Hizb ut-Tahrir

Abu Sutaif Jiju