Menyu

Msururu wa "Ukhalifa na Uimamu katika Fikra ya Kiislamu" - kwa Mwandishi na Mwanafikra Thaer Salama - Abu Malik - Sehemu ya 18
Msururu wa "Ukhalifa na Uimamu katika Fikra ya Kiislamu" - kwa Mwandishi na Mwanafikra Thaer Salama - Abu Malik - Sehemu ya 18

Dhana ya Utawala

0:00 0:00
Speed:
July 17, 2025

Msururu wa "Ukhalifa na Uimamu katika Fikra ya Kiislamu" - kwa Mwandishi na Mwanafikra Thaer Salama - Abu Malik - Sehemu ya 18

Msururu wa "Ukhalifa na Uimamu katika Fikra ya Kiislamu"

Kwa Mwandishi na Mwanafikra Thaer Salama - Abu Malik

Sehemu ya Kumi na Nane: Utoaji sheria ni haki ya Mungu pekee, na uhusiano wake na ulazima wa Ukhalifa

Dhana ya Utawala

Watu wanabishana kuwa katika dola, lazima kuwe na marejeleo ya hukumu zilizowekwa na wanadamu, na kwa mifumo ya kidunia, ya kidemokrasia, na ya kiliberali. Tunawabishia kwamba hakuna hukumu isipokuwa ya Mungu, na kwamba mwanadamu hafai kuwa mtunga sheria, vinginevyo tutakuwa tumefungua milango wazi kwa matamanio ya wanadamu, migongano yao, na maslahi ya makundi yao, na kadhalika, ambayo yataleta dhuluma, ukandamizaji, na machafuko ya kisheria. Hivyo, haki haitatendeka, uadilifu hautasimamishwa, na watu hawatarejea kwenye mfumo sahihi. Ndiyo maana utafiti huu ulikuwa katika sehemu hii ya kitabu! Tutasoma suala hilo kutoka pande mbili: kutoka upande wa kisheria, ambalo ni sehemu ya kwanza ya mjadala huu, na kutoka upande wa kiakili kwa kuhukumu uwezo wa mwanadamu wa kutunga sheria na matokeo yake mabaya kwa ubinadamu, ambalo ni sehemu ya pili ya mjadala huu. Mwenyezi Mungu ndiye Mwenye kufanikisha, basi twende kwenye sehemu ya kwanza:

Sehemu ya Kwanza: Upande wa Kisheria katika Utafiti:

Tutasoma suala hili muhimu, utawala na mtawala, na uhusiano wake na dola kupitia vipengele vitatu:

Kwanza: kipengele cha nani ni mtawala, mwenye haki ya kutunga sheria?

Pili: kipengele cha utekelezaji wa sheria hizi kupitia dola ili kufikia malengo ya sheria?

Tatu: kipengele cha utambuzi wa hilo kivitendo kupitia kusimamisha dola na Mtume Mtukufu ﷺ akitubainishia jumla ya Qur'ani na kufafanua njia ya utekelezaji na kuishusha kwenye uhalisia.

Kipengele cha Kwanza:

Kipengele kinachohusiana na ukweli kwamba Mwenyezi Mungu ndiye Mlipaji, Mfalme, Msimamizi, Mtunga sheria, Amrishaye, Mkatazaji, Mjuzi wa kile kinachowafaa watu na kinachowaelekeza, ambaye atawahisabu watu kwa kufuata amri yake, na kuacha makatazo yake, kwa hiyo alikuwa yeye pekee na haki ya kutunga sheria:

Kwa kuchunguza dhana ya mtawala katika Uislamu, (yaani, nani anayestahili haki ya kutunga sheria) tulipata kwamba Mwenyezi Mungu katika Kitabu Kitukufu:

  1. Alizuia haki ya kutunga sheria kwake peke yake, ni ya kwake yeye tu kwa sababu ya uungu wake, kwani utawala ni miongoni mwa sifa za uungu kwa kujitenga kwa Mungu na utoaji sheria, na miongoni mwa sifa za uungu kwa kumwabudu Yeye peke yake kwa kuzingatia aliyoamrisha na kutowafanya wengine kuwa miungu ambayo inatunga sheria katika dini ambayo Mungu hakuruhusu, au kubadilisha hukumu zake ﴿Hukumu si ila ya Mwenyezi Mungu. Ameamrisha msimwabudu yeyote ila Yeye. Hiyo ndiyo dini iliyo sawa. Lakini watu wengi hawajui.﴾ [Yusuf: 40], amekusanya katika aya hii kati ya haki ya utiifu na haki ya ibada, basi ni haki kwa waja kumtii Mungu katika aliyoamrisha, na kumwabudu, basi uungu miongoni mwa sifa zake na miongoni mwa mahitaji yake ni utawala wa kisheria, na anayehukumu kwa yale ambayo Mwenyezi Mungu hakuyashusha basi anakataa uungu wa Mungu na sifa zake katika upande mmoja, na anadai yeye mwenyewe haki ya uungu na sifa zake katika upande mwingine.

Kwa kuchunguza Qur'ani Tukufu na Sunna safi:

  • Tutapata kwamba Mwenyezi Mungu alizuia haki ya kutunga sheria kwake peke yake, na hukumu katika lugha ni kuzuia, na kutoka hapo imesemwa kwa hukumu ni kuzuia kwa sababu inazuia kutoka kwa yasiyohukumiwa, na kwa msingi huo Mungu peke yake ndiye mwenye haki ya kuwazuia watawaliwa kutokana na kutenda isipokuwa kwa mujibu wa sheria yake1, basi sheria inasimamisha maana ya utumwa kwa Mungu!

  • Basi Yeye anahukumu anachotaka, basi hii ni haki yake kama Mola, Mungu, Muumbaji, Mfalme, Mwenye Kumiliki, Msimamizi, Mwenye Hekima, Mjuzi, Mpole, Mwenye Khabari, ﴿Hukumu si ila ya Mwenyezi Mungu﴾ [Al-An'am: 57], [Yusuf: 40], [Yusuf: 67], ﴿Hakika Mwenyezi Mungu anahukumu anavyotaka﴾ [Al-Ma'idah: 1], ﴿Na Mwenyezi Mungu anahukumu, hapana wa kurudisha hukumu yake﴾ [Ar-Ra'd: 41], ﴿Na nani aliye bora kuliko Mwenyezi Mungu katika hukumu kwa watu wanao yakini?﴾ [Al-Ma'idah: 50], ﴿Na hukumu ni yake, na kwake mtarejeshwa﴾ [Al-Qasas: 70]. ﴿Kisha wakarudishwa kwa Mwenyezi Mungu, Mola wao Mkweli. Hukumu ni yake. Naye ni Mwepesi zaidi wa kuhisabu﴾ [Al-An'am: 62], ﴿Hakika uumbaji na amri ni zake﴾ [Al-A'raf: 54].

Kutoka kwa jumla ya dalili za aya hizi - na zingine nyingi - dhana ya utawala inaonekana wazi;

  • Inamaanisha: Utawala mkuu ni wa Mwenyezi Mungu katika kuendesha ulimwengu huu wote, na kuweka sheria zake na kusimamia mambo yake, na kutekeleza amri yake, basi Mwenyezi Mungu anahukumu, hapana wa kurudisha hukumu yake.

  • Inamaanisha: Kwamba Mungu, Mwenye kumiliki Siku ya Malipo, ndiye atakayefanya uamuzi kati ya watu katika yale waliyozozana na kuhukumu kati yao, wala Mola wako hampi dhuluma mtu yeyote.

  • Inamaanisha: Kwamba Mwenyezi Mungu ndiye anayetunga sheria kwa waja wake, na ndiye anayewabainishia - Subhaanahu - sahihi kutoka kwa makosa, na haki kutoka kwa batili, wema kutoka kwa uovu, zuri kutoka kwa baya, na imani kutoka kwa ukafiri, basi hakuna hukumu ila yake yeye Subhaanahu2.

  • Alishusha sheria Kitabu na Sunna alivyomfunulia Mtume wake ﷺ,

  • Na akazingatia hukumu zingine kuwa ni taaguti na jahiliya, ﴿Je! Wanataka hukumu ya Kijahiliya? Na nani aliye bora kuliko Mwenyezi Mungu katika hukumu kwa watu wanao yakini? ۝﴾ [Al-Ma'idah: 50], ﴿Wanataka kwenda kuhukumiwa kwa Taaguti, hali wameamrishwa wamkufuru﴾ [An-Nisaa: 60].

  • Na kuhukumu kwa matamanio aliharamisha na kukataza katazo lolote! ﴿Kisha tumekujaalia uwe katika njia ya sheria, basi ifuate wala usifuate matamanio ya wasiojua﴾ [Al-Jathiyah: 18]. ﴿Na wahukumu baina yao kwa aliyo teremsha Mwenyezi Mungu, wala usifuate matamanio yao. Na tahadhari nao wasije kukufitini ukaacha baadhi ya aliyo kuteremshia Mwenyezi Mungu. Na wakigeuka basi jua kwamba Mwenyezi Mungu anataka kuwasibu kwa baadhi ya dhambi zao. Na hakika wengi wa watu ni wapotovu﴾ [Al-Ma'idah: 49].

  • Na tutapata kwamba sheria yake Mwenyezi Mungu peke yake

  • Inathibitisha haki, ﴿Ili aithibitishe Haki na aibatilishe uwongo, japokuwa wakichukia wakosefu﴾ [Al-Anfal: 8], ﴿Wala hatumkalifishi mtu ila kwa uwezo wake. Na kwetu yapo maandiko yanayo sema kweli, nao hawatadhulumiwa﴾ [Al-Mu'minun: 62],

  • Na inarekebisha maisha ya watu, kwa kile kinachowarekebisha katika maisha yao na akhera yao ﴿Hakika binadamu yumo katika khasara. Isipo kuwa wale walio amini, na wakatenda mema, na wakausiana kwa haki, na wakausiana kusubiri.﴾ [Al-Asr: 2-3]

  • Na inafaa kwa kila wakati na mahali na hali ﴿Ili watu wasiwe na hoja kwa Mwenyezi Mungu baada ya Mitume﴾ [An-Nisaa: 165].

  • Na inarekebisha kazi zao, ﴿Atakutengezeni vitendo vyenu, na atakufutieni dhambi zenu. Na anaye mt'ii Mwenyezi Mungu na Mtume wake, basi amefuzu fuzu kubwa﴾ [Al-Ahzab: 71].

  • Na tutapata kwamba Mwenyezi Mungu pekee ndiye Mjuzi

  • Asili ya aliyemwumba ﴿Je! Hamjui Yeye aliye umba, naye ndiye Mjuzi, Mwenye khabari?﴾ [Al-Mulk: 14],

  • Na kwa kile kinachowafaa watu na kile kinachowaelekeza, ﴿Na Mwenyezi Mungu anajua, lakini nyinyi hamjui﴾ [Al-Baqarah: 216], [Al-Baqarah: 232], [Aal-Imran: 66], [An-Nur: 19].

  • Na kile viumbe vinaweza kukimudu na kile wasichoweza kukimudu, ﴿Mwenyezi Mungu hamkalifishi mtu yoyote ila kwa kadri ya uwezo wake. Anapata aliyo chuma, na anaadhibiwa kwa aliyo chuma﴾ [Al-Baqarah: 286]

  • Na kile ambacho kinaondoa ugumu na shida kutoka kwao ﴿Yeye amekuteueni, wala hakuweka juu yenu katika dini uzito wowote﴾ [Al-Hajj: 78], ﴿Mwenyezi Mungu anakutakieni yaliyo mepesi wala hakutakieni yaliyo mazito﴾ [Al-Baqarah: 185].

  • Na tutapata kwamba Mwenyezi Mungu ameamrisha uadilifu, na ameharamisha dhuluma

  • Al Haramisha dhuluma juu ya nafsi yake, ﴿Wala Mola wako si mwenye kuwadhulumu waja﴾ [Fussilat: 46].

  • Na alisimamisha ufalme wa mbingu na ardhi juu ya msingi wa uadilifu na usawa na kuzuia dhuluma, ﴿Hizi ni Aya za Mwenyezi Mungu tunakusomea kwa Haki. Na Mwenyezi Mungu hataki kuwadhulumu walimwengu﴾ [Aal-Imran: 108]

  • Na alishusha Kitabu na mfumo ambao unahakikisha uadilifu, na watu kusimama kwa uadilifu, ﴿Hakika tuliwatuma Mitume wetu kwa dalili zilizo wazi, na tukateremsha pamoja nao Kitabu na mizani, ili watu wasimamie uadilifu﴾ [Al-Hadid: 25],

  • Basi sheria yake peke yake inahakikisha uadilifu. ﴿Hakika Mwenyezi Mungu anakuamrisheni mzirudishe amana kwa wenyewe, na mnapo hukumu baina ya watu mhukumu kwa uadilifu. Hakika Mwenyezi Mungu ni mzuri mno kwa anayo kuonyeni. Hakika Mwenyezi Mungu ni Mwenye kusikia, Mwenye kuona﴾ [An-Nisaa: 58],

  • Na inazuia dhuluma ﴿Hakika Mwenyezi Mungu anaamrisha uadilifu, na ihsani, na kuwapa jamaa; na anakataza uchafu, na munkari, na uasi. Anakuwaidhini ili mpate kukumbuka﴾ [An-Nahl: 90],

  • Na tutapata kwamba Mwenyezi Mungu hakuacha kwa watu kutunga sheria, ﴿Na katika lolote mlilo khitalifiana nalo, basi hukumu yake iko kwa Mwenyezi Mungu﴾ [Ash-Shura: 10].

  • Basi hukumu zao ambazo zinategemea sheria za kibinadamu ni kufuata matamanio, ﴿Basi hukumu baina yao kwa aliyo teremsha Mwenyezi Mungu, wala usifuate matamanio yao ukaacha Haki iliyo kujia﴾ [Al-Ma'idah: 48].

  • Na uharibifu kwa mbingu na ardhi, ﴿Na lau Haki ingeli fuata matamanio yao, basi zingeli haribika mbingu na ardhi na vilivyomo ndani yake. Bali tumewaletea ukumbusho wao, lakini wao wanapuuza ukumbusho wao﴾ [Al-Mu'minun: 71].

  • Na kuthibitisha dhuluma ambayo sheria zilishushwa ili kuiondoa,

  • Na kuwatumikisha wao kwa wao, na hiyo inapingana na kwamba watu wameumbwa huru, lakini wameumbwa wakiwa waja wa Mungu! ﴿Wamewafanya makuhani wao na wamonaki kuwa ni waungu badala ya Mwenyezi Mungu﴾ [At-Tawbah: 31].

  • Na uvunjaji wa haki ya Mungu kwa kutunga sheria na hukumu ﴿Na hukumu ni yake, na kwake mtarejeshwa﴾ [Al-Qasas: 70].

  • Na tutapata kwamba Mwenyezi Mungu:

  • Alimrisha kuhukumu kwa aliyoyashusha, vinginevyo ni ukafiri au ufasiki au dhuluma! ﴿Na wasio hukumu kwa yale aliyo teremsha Mwenyezi Mungu, hao ndio makafiri﴾ [Al-Ma'idah: 44], ﴿Madhaalimu﴾ [Al-Ma'idah: 45], ﴿Wapotovu﴾ [Al-Ma'idah: 47].

  • Na aliamrisha kurudisha ugomvi na mizozo kwenye Kitabu na Sunna, yaani, kwenye sheria yake, vinginevyo imani ni madai tu! ﴿Je! Huwaoni wale wanao dai kwamba wameamini yaliyo teremshwa kwako na yaliyo teremshwa kabla yako, wanataka kwenda kuhukumiwa kwa Taaguti, hali wameamrishwa wamkufuru, na Shetani anataka kuwapoteza upotevu wa mbali﴾ [An-Nisaa: 60],

  • Na alikanusha kutimia kwa imani wakati hakuna hukumu, kuridhika, na kujisalimisha kwa kile ambacho Qur'ani na Sunna zimehukumu: ﴿La! Naapa kwa Mola wako Mlezi! Hawataamini mpaka wakufanye wewe hakimu katika yale wanayo khitilafiana, kisha wasione dhiki nyoyoni mwao kwa hukumu yako, na wanyenyekee kabisa﴾ [An-Nisaa: 65]

  • Na tutapata kwamba Mtunga sheria ameweka mamlaka kwa watu3:

  • Aliamrisha watu kutekeleza hukumu (ama hukumu zinazohusiana na watu binafsi wanazitekeleza, na ama zingine utekelezaji wake ni kwa dola),

  • Na aliwaamrisha wamtoe bai'ah khalifa anayewatekelezea hukumu hizi «Wana wa Israeli walikuwa wakiongozwa na manabii, kila nabii alipokufa alifuatwa na nabii, na kwamba hakuna nabii baada yangu, na watakuwepo makhalifa, nao wataongezeka, wakasema unatuamrisha nini? Akasema: Timizeni bai'ah ya kwanza, kisha ya kwanza, na wapeni haki yao, kwani Mungu atawauliza kuhusu kile walichokabidhiwa» imekubaliwa,

  • Na aliweka amri kwa wenye mamlaka, basi yeye anawajibika kwa raia wake, na anawajibika kwa utekelezaji wa hukumu juu yao «Na amiri ambaye yuko juu ya watu ni mchungaji na anawajibika kwao» (Bukhari).

  • Na alifanya utiifu kwa mtawala (khalifa) katika hilo kuwa ni utiifu kwa Mwenyezi Mungu Mtukufu na Mtume wake ﷺ. ﴿Enyi mlio amini! Mt'iini Mwenyezi Mungu, na mt'iini Mtume na wenye mamlaka kati yenu. Na mkizozana katika jambo lolote, basi lirudisheni kwa Mwenyezi Mungu na Mtume, ikiwa mnamuamini Mwenyezi Mungu na Siku ya Mwisho﴾ [An-Nisaa: 59].

  • Na aliharamisha kutoka kwake isipokuwa kwa kuhukumu kwa ukafiri au kujaribu kuudhihirisha katika jamii «Na tusishindane na wenye mamlaka, akasema isipokuwa muone ukafiri ulio wazi mnao ushahidi kutoka kwa Mungu». Bukhari.

  • Na tutapata kwamba Mwenyezi Mungu atawahisabu watu kwa kuzingatia amri zake na kuacha makatazo yake, yaani, atawahisabu kwa uzito wa chembe ya

More from null

Tafakuri Katika Kitabu: "Miongoni mwa Sifa za Kisaikolojia za Kiislamu" - Kipindi cha Kumi na Tano
November 14, 2025

Tafakuri Katika Kitabu: "Miongoni mwa Sifa za Kisaikolojia za Kiislamu" - Kipindi cha Kumi na Tano

Tafakuri Katika Kitabu: "Miongoni mwa Sifa za Kisaikolojia za Kiislamu"

Maandalizi ya Ustadhi Muhammad Ahmad Al-Nadi

Kipindi cha Kumi na Tano

Alhamdulillah, Mola Mlezi wa walimwengu, na sala na salamu zimwendee imamu wa wachamungu, na bwana wa mitume, aliyetumwa kuwa rehema kwa walimwengu, Bwana wetu Muhammad na ahli zake na masahaba zake wote, na tujaalie kuwa pamoja nao, na utukusanye katika kundi lao kwa rehema yako, Ee Mwenye kurehemu zaidi ya wote wanaorehemu.

Wasikilizaji wapendwa, wasikilizaji wa Radio ya Ofisi ya Habari ya Hizb ut-Tahrir:

Assalamu alaykum warahmatullahi wabarakatuh, ama baada ya hayo: Katika kipindi hiki tunaendelea na tafakuri zetu katika kitabu: "Miongoni mwa Sifa za Kisaikolojia za Kiislamu". Na kwa ajili ya kujenga haiba ya Kiislamu, pamoja na kuzingatia akili ya Kiislamu na saikolojia ya Kiislamu, tunasema na kwa msaada wa Mwenyezi Mungu: 

Enyi Waislamu:

Tulisema katika kipindi kilichopita: Pia ni sunna kwa Muislamu kumuombea ndugu yake kwa siri, kama ilivyo sunna kwake kumuomba ndugu yake amwombee, na ni sunna kwake kumtembelea na kuketi naye na kuendeleza uhusiano naye na kutoa mali yake kwa ajili ya Mwenyezi Mungu baada ya kumpenda. Na ni vizuri kwa Muislamu kumlaki ndugu yake kwa yale anayopenda ili kumfurahisha kwa hayo. Na tunaongeza katika kipindi hiki kwa kusema: Hakika ni vizuri kwa Muislamu kumpa zawadi ndugu yake, kwa hadithi ya Abu Hurairah ambayo Bukhari ameitoa, katika Adab al-Mufrad, na Abu Ya'la katika Musnad yake, na al-Nasa'i katika Al-Kuna, na Ibn Abd al-Barr katika Al-Tamhid, na al-Iraqi alisema: Mnyororo wa wapokezi ni mzuri, na Ibn Hajar alisema katika Al-Talkhis al-Habir: Mnyororo wake wa wapokezi ni mzuri, alisema: Mtume wa Mwenyezi Mungu, swallallahu alayhi wa sallam, amesema: "Peaneneni zawadi, mtapendana." 

Na ni vizuri pia kwake kuikubali zawadi yake, na kumlipa kwa zawadi hiyo, kwa hadithi ya Aisha kwa Bukhari, alisema: "Mtume wa Mwenyezi Mungu, swallallahu alayhi wa sallam, alikuwa akipokea zawadi na kulipa kwa hiyo."

Na hadithi ya Ibn Omar kwa Ahmad na Abu Dawood na al-Nasa'i, alisema: Mtume wa Mwenyezi Mungu, swallallahu alayhi wa sallam, amesema: "Yeyote anayeomba hifadhi ya Mwenyezi Mungu, basi mpeni hifadhi, na yeyote anayewaomba kwa jina la Mwenyezi Mungu, basi mpeni, na yeyote anayewaomba ulinzi wa Mwenyezi Mungu, basi mkingeni, na yeyote anayewafanyia wema, basi mlipe, na ikiwa hamupati, basi mwombeeni mpaka mjue kwamba mmemlipa."

Hii ni kati ya ndugu, na haina uhusiano wowote na zawadi za raia kwa watawala, kwani ni haramu kama rushwa, na miongoni mwa malipo ni kusema: Mwenyezi Mungu akulipe kheri. 

Tirmidhiy amepokea kutoka kwa Usama bin Zaid, radhi za Mwenyezi Mungu ziwe juu yao, na akasema ni hadithi nzuri na sahihi, alisema: Mtume wa Mwenyezi Mungu, swallallahu alayhi wa sallam, amesema: "Yeyote anayefanyiwa wema, na akamwambia aliyemfanyia: "Mwenyezi Mungu akulipe kheri", basi amekamilisha sifa." Na sifa ni shukrani, yaani malipo, hasa kutoka kwa mtu ambaye hapati chochote kingine, kama alivyopokea Ibn Hibban katika Sahih yake kutoka kwa Jabir bin Abdullah, alisema: Nilimsikia Nabii, swallallahu alayhi wa sallam, akisema: "Yeyote anayefanyiwa wema, na hakupata wema wowote isipokuwa sifa, basi amemshukuru, na yeyote anayeuficha, basi ameukufuru, na yeyote anayejipamba kwa uongo, basi ni kama amevaa nguo mbili za uongo." Na kwa isnadi nzuri kwa Tirmidhiy kutoka kwa Jabir bin Abdullah, alisema: Mtume wa Mwenyezi Mungu amesema: "Yeyote anayepewa zawadi, na akapata cha kulipa, basi alipe kwa hiyo, na ikiwa hapati, basi asifie kwa hiyo, kwa sababu yeyote anayesifia kwa hiyo, basi amemshukuru, na yeyote anayeuficha, basi ameukufuru, na yeyote anayejipamba kwa kile ambacho hakupatiwa, basi ni kama amevaa nguo mbili za uongo." Na kukufuru zawadi kunamaanisha kuificha na kuifunika. 

Na kwa isnadi sahihi, Abu Dawood na al-Nasa'i wamepokea kutoka kwa Anas, alisema: "Wahajiri walisema, Ee Mtume wa Mwenyezi Mungu, Ansari wamechukua ujira wote, hatujawahi kuwaona watu wazuri zaidi katika kutoa kwa wingi, wala wazuri zaidi katika kuhurumiana katika uchache kuliko wao, na wametuondolea mzigo, alisema: Je, hamwawasifu kwa hilo na kuwaombea? Walisema: Ndio, alisema: Basi hiyo ni kwa hiyo." 

Na inampasa Muislamu kushukuru kidogo kama anavyoshukuru kingi, na kuwashukuru watu wanaomfanyia wema, kama alivyopokea Abdullah bin Ahmad katika Zawaid yake kwa isnadi nzuri kutoka kwa al-Nu'man bin Bashir, alisema: Mtume wa Mwenyezi Mungu, swallallahu alayhi wa sallam, amesema: "Yeyote asiyeshukuru kidogo, hatashukuru kingi, na yeyote asiyewashukuru watu, hatamshukuru Mwenyezi Mungu, na kuzungumzia neema ya Mwenyezi Mungu ni shukrani, na kuiacha ni kufuru, na jamaa ni rehema, na utengano ni adhabu."

Na miongoni mwa sunna ni kumuombea ndugu yake kwa manufaa ya wema au kurahisisha magumu, kama alivyopokea Bukhari kutoka kwa Abu Musa, alisema: "Mtume, swallallahu alayhi wa sallam, alikuwa ameketi pale alipokuja mtu akiuliza, au akihitaji haja, akatuelekeza uso wake na akasema ombeeni ili mthawabishwe na Mwenyezi Mungu atimize kwa ulimi wa nabii wake atakavyo."

Na kama alivyopokea Muslim kutoka kwa Ibn Omar kutoka kwa Nabii, swallallahu alayhi wa sallam, alisema: "Yeyote aliyekuwa kiungo kwa ndugu yake Muislamu kwa mwenye mamlaka kwa manufaa ya wema au kurahisisha magumu, atasaidiwa kupita Siraati siku ya kuteleza miguu."

Na ni vizuri pia kwa Muislamu kulinda heshima ya ndugu yake kwa siri, kama alivyopokea Tirmidhiy na akasema hii ni hadithi nzuri kutoka kwa Abu al-Darda' kutoka kwa Nabii, swallallahu alayhi wa sallam, alisema: "Yeyote anayerudisha (anayetetea) heshima ya ndugu yake, Mwenyezi Mungu atarudisha moto kutoka usoni mwake Siku ya Kiyama." Na hadithi hii ya Abu al-Darda' ameitoa Ahmad na akasema isnadi yake ni nzuri, na vile vile alisema al-Haythami. 

Na kama alivyopokea Ishaq bin Rahwayh kutoka kwa Asma binti Yazid, alisema: Nilimsikia Mtume wa Mwenyezi Mungu, swallallahu alayhi wa sallam, akisema: "Yeyote anayetetea heshima ya ndugu yake kwa siri, ni haki kwa Mwenyezi Mungu kumwacha huru na moto." 

Na al-Quda'i ameitoa katika Musnad al-Shihab kutoka kwa Anas, alisema: Mtume wa Mwenyezi Mungu, swallallahu alayhi wa sallam, amesema: "Yeyote anayemsaidia ndugu yake kwa siri, Mwenyezi Mungu atamsaidia katika dunia na akhera." Na al-Quda'i pia ameitoa kutoka kwa Imran bin Hussein kwa ziada: "Naye anaweza kumsaidia." Na kama alivyopokea Abu Dawood na Bukhari katika Al-Adab al-Mufrad, na al-Zain al-Iraqi alisema: Isnad yake ni nzuri kutoka kwa Abu Hurairah kwamba Mtume wa Mwenyezi Mungu, swallallahu alayhi wa sallam, amesema: "Muumini ni kioo cha muumini, na muumini ni ndugu wa muumini, kokote anapokutana naye, anazuia kupotea kwake na anamzunguka nyuma yake."

Enyi Waislamu:

Mmejua kupitia hadithi za Nabii tukufu zilizotajwa katika kipindi hiki, na kipindi kilichopita, kwamba ni sunna kwa yule anayempenda ndugu yake kwa ajili ya Mwenyezi Mungu, kumjulisha na kumueleza upendo wake kwake. Na pia ni sunna kwa Muislamu kumuombea ndugu yake kwa siri. Kama ilivyo sunna kwake kumuomba ndugu yake amwombee. Na ni sunna kwake kumtembelea na kuketi naye na kuendeleza uhusiano naye na kutoa mali yake kwa ajili ya Mwenyezi Mungu baada ya kumpenda. Na ni vizuri kwa Muislamu kumlaki ndugu yake kwa yale anayopenda ili kumfurahisha kwa hayo. Na ni vizuri kwa Muislamu kumpa zawadi ndugu yake. Na ni vizuri pia kwake kuikubali zawadi yake, na kumlipa kwa zawadi hiyo.

Na inampasa Muislamu kuwashukuru watu wanaomfanyia wema. Na miongoni mwa sunna ni kumuombea ndugu yake kwa manufaa ya wema au kurahisisha magumu. Na ni vizuri pia kwake kulinda heshima ya ndugu yake kwa siri. Je, hatutazifuata hukumu hizi za kisheria, na hukumu zingine za Uislamu; ili tuwe kama anavyopenda na kuridhika Mola wetu, mpaka abadilishe yaliyomo ndani yetu, na atengeneze hali zetu, na tupate ushindi wa kheri za dunia na akhera?! 

Wasikilizaji wapendwa: Wasikilizaji wa Radio ya Ofisi ya Habari ya Hizb ut-Tahrir: 

Tunatosheka na kiasi hiki katika kipindi hiki, tukitarajia kukamilisha tafakuri zetu katika vipindi vijavyo, InshaAllah Ta'ala, mpaka wakati huo na mpaka tukutane, tunawaacha katika uangalizi wa Mwenyezi Mungu na ulinzi wake na usalama wake. Tunawashukuru kwa usikilizaji wenu mzuri na Assalamu alaykum warahmatullahi wabarakatuh. 

Tazama Asili
Fahamuni Enyi Waislamu! - Kipindi cha 15
November 14, 2025

Fahamuni Enyi Waislamu! - Kipindi cha 15

Fahamuni Enyi Waislamu!

Kipindi cha 15

Kwamba miongoni mwa vyombo vya dola ya Khilafa ni wasaidizi, nao ni mawaziri ambao Khalifa huwateua pamoja naye, ili wamsaidie katika kubeba majukumu ya Khilafa, na kutekeleza majukumu yake, kwa sababu wingi wa majukumu ya Khilafa, haswa kila inapokua na kupanuka dola ya Khilafa, Khalifa hulemewa na kuyabeba peke yake, hivyo anahitaji mtu wa kumsaidia katika kuyabeba ili atekeleze majukumu yake, lakini haifai kuwaita mawaziri bila ya kizuizi mpaka isije ikachanganya maana ya waziri katika Uislamu ambayo ni sawa na msaidizi na maana ya waziri katika mifumo ya kidunia ya sasa kwa misingi ya kidemokrasia, kibepari, kilimwengu au mifumo mingine ambayo tunaishuhudia katika zama hizi za sasa.

Tazama Asili